Rusland viert vandaag de Dag van de Overwinning, de jaarlijkse herinnering aan de overwinning op nazi-Duitsland. Deze tachtigste viering is belangrijk voor president Vladimir Poetin, zegt correspondent Geert Groot Koerkamp. ‘Hij wil bewijzen dat het Westen er niet in is geslaagd om Rusland te isoleren.’
is buitenlandredacteur van de Volkskrant.
Dag Geert, het is vandaag de jaarlijkse Dag van de Overwinning. Wat maakt deze editie bijzonder?
‘Deze Dag van de Overwinning is heel belangrijk voor president Vladimir Poetin. Het is niet alleen tachtig jaar geleden dat de Tweede Wereldoorlog is geëindigd, in Rusland de Grote Vaderlandse Oorlog genoemd. Poetin heeft geprobeerd om voor deze gelegenheid zoveel mogelijk staatshoofden en regeringsleiders naar het Rode Plein te krijgen.
‘Dat is gelukt. Er komen 29 leiders in totaal. De eregast is Xi Jinping, de president van China. De Braziliaanse president Luiz Inácio Lula da Silva is er ook, als een van de leiders van de BRICS-landen. Natuurlijk zijn er veel leiders van veel voormalige Sovjetrepublieken. En zelfs een aantal Europese leiders komt: de Servische president Aleksandar Vucic en de Slowaakse premier Robert Fico.
‘Zoveel buitenlands bezoek was vroeger, toen Rusland nog salonfähig was, gebruikelijker. Maar de afgelopen jaren kwam het niet meer voor. Poetin vindt het belangrijk om te laten zien dat Rusland nog steeds veel en belangrijke internationale contacten heeft. Hij wil bewijzen dat het Westen er niet in is geslaagd om Rusland te isoleren.’
Hoe ziet het programma eruit vandaag?
‘9 mei verloopt volgens een vast patroon. Poetin houdt eerst een korte toespraak. Dan passeert de militaire parade het Rode Plein, terwijl Poetin toekijkt vanaf een podium voor het mausoleum van Lenin, geflankeerd door de groep buitenlandse leiders en duizenden genodigden. Het enige wat dit jaar nieuw is, is dat Noord-Koreaanse soldaten in de parade meelopen.’
Oekraïne voerde de afgelopen dagen drone-aanvallen uit op Rusland. Hoe zit het met de veiligheid van alle genodigden?
‘Poetin zal deze vrijdag met enige spanning tegemoet zien. De Oekraïense droneaanvallen van deze week waren de grootste sinds het begin van de oorlog. Daarbij kwam één drone zelfs tot aan Moskou.
‘Poetin heeft voor 8 tot 10 mei een eenzijdig staakt-het-vuren uitgeroepen. Maar de Oekraïense president Volodymyr Zelensky ging daar niet mee akkoord, omdat Rusland eerder een Oekraïens voorstel voor een dertig dagen durend staakt-het-vuren afwees. Ook zei Zelensky, toen hij ernaar werd gevraagd, dat Rusland zich terecht zorgen maakt over de parade. Dat leidt tot enige spanning in Rusland.
‘Rusland heeft natuurlijk wel alle mogelijke voorzorgsmaatregelen genomen. Maar je weet pas na afloop of het voldoende was.’
Merkt de gewone Rus iets van die voorzorgsmaatregelen?
‘Ja, de Moskovieten wel. Het internet werd de afgelopen dagen een aantal keer platgelegd, onder meer tijdens een oefening van de parade. Dat gebeurde waarschijnlijk om gps-signalen te verstoren. Het leidde tot problemen met betalingsverkeer. Taxi- en bezorgdiensten reden niet. En terwijl we praten, kijk ik uit op een weg waar een file staat. Om de haverklap worden straten afgezet, vanwege al dat hoge bezoek dat heen en weer rijdt.
‘Vandaag, tijdens de parade, moeten alle winkels, restaurants en cafés langs de route hun deuren sluiten. Daar worden ze ongetwijfeld niet voor gecompenseerd. Dus dat betekent een behoorlijke inkomstenderving.’
Hoe zullen doorsnee Russen vandaag hun dag doorbrengen?
‘Voor de meeste Russen is de Dag van de Overwinning de belangrijkste feestdag van het jaar. Er zijn tientallen miljoenen Sovjetburgers omgekomen tijdens de Tweede Wereldoorlog. Er is bijna geen familie die destijds niemand heeft verloren. Zelfs in kleine dorpen vind je gedenktekens. Overal zijn vandaag festiviteiten en herdenkingen.
‘Voor veel Russen is vandaag een vrije dag, dus ze hebben een lang weekend. In Moskou zullen veel mensen vanwege al het gedoe met de leiders liever de stad uitgaan, richting hun buitenhuis. Wie in de stad blijft, wandelt meestal richting het Gorkypark. Vroeger, toen veel oorlogsveteranen nog in leven waren, zochten ze elkaar daar op 9 mei op.’
Luister hieronder naar onze podcast de Volkskrant Elke Dag. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant