Peter Middendorp is schrijver en columnist van de Volkskrant. Van zijn hand verschenen onder meer de romans Vertrouwd voordelig en Jij bent van mij.
Twee op de vijf Nederlanders vinden dat de daden van Israël niet met de Holocaust in verband mogen worden gebracht, zo blijkt uit onderzoek. Een beetje rare mening, vond ik, vooral ook omdat het naar mijn indruk zo weinig gebeurde. Tot de enkeling bij de alternatieve Dodenherdenking had ik zelf althans nog niemand serieus horen zeggen: wat Israël in Gaza doet, lijkt precies op wat de nazi’s de Joden hebben aangedaan.
Bedoelden ze misschien genocide in plaats van Holocaust? Dan zou ik de uitkomst van het onderzoek beter begrijpen; de termen worden vaak door elkaar gehaald. Wie weet was de oorspronkelijke vraag wel: ‘Pleegt Israël genocide?’, maar heeft iemand ergens in de keten van vragensteller en respondenten tot nieuwsberichtenschrijver per ongeluk het woord genocide door Holocaust vervangen.
Over onze columns
Columnisten hebben de vrijheid hun mening te geven en hoeven zich niet te houden aan de journalistieke regels voor objectiviteit. Lees hier onze richtlijnen.
Er zijn veel genocides geweest, te veel om op te noemen, al verdient de Holodomor in dit verband misschien vermelding: de uithongering van miljoenen Oekraïense boeren door Stalin. Maar er was maar één Holocaust, uniek, met niets te vergelijken. Erkenning hiervan is volgens historici het entreeticket tot Europa – zonder ben je geen echte Europeaan.
Het is wel jammer dat zoveel mensen Holocaust (willen) horen als er genocide wordt gezegd, overstuur raken en soms zelfs hard beginnen te roepen dat de Holocaust veel erger was. Je betwist vanzelf de uniciteit van de Holocaust door die met andere massamoorden te vergelijken, zodat je de echte eigenlijk al aan het bagatelliseren bent, wat een antisemitische indruk wekt – misschien verklaart dat de emoties.
Met de term extreemrechts lijkt er een beetje hetzelfde aan de hand. Die worden ook de hele tijd per ongeluk of expres verstaan en begrepen als nazisme. Zodra iemand de PVV of Wilders ook maar een klein beetje met extreemrechts in verband probeert te brengen, horen minstens twee op de vijf mensen zeggen dat Wilders in zijn spaarzame vrije tijd al model-vernietigingskampjes bouwt.
We zitten er mooi mee. Het lijkt wel alsof onze politici de woorden extreemrechts en genocide haast niet meer durven te gebruiken, uit angst voor de emoties van het begripsverwarde deel van de bevolking. Net nu we de termen zo hard nodig hebben – nu overal in de wereld extreemrechtse partijen de democratie bedreigen en de uithongering van de Palestijnen om een beschrijving schreeuwt.
In Duitsland wagen politici zich ook niet graag aan de term extreemrechts, al staat de AfD voor hun neus. De inlichtingendienst heeft de partij onderzocht en geconcludeerd: hartstikke extreemrechts. Het onderzoeksrapport was al voor de laatste verkiezingen klaar, maar werd nu pas gepubliceerd, omdat anders zeker twee op de vijf Duitsers hadden geroepen dat ze de verkiezingen probeerden te beïnvloeden. Maar na het rapport noemen Duitse politici het AfD-beestje nog steeds liever niet bij de naam. Nu komt het niet goed uit omdat de AfD zo groot is in het parlementen en de peilingen, en zo populair onder de bevolking.
Voordat de AfD en de PVV extreemrechts genoemd kunnen worden, zullen die partijen dus eerst heel klein moeten worden, zo klein dat het eigenlijk al niet meer nodig is de zaken te benoemen – bij het FvD bijvoorbeeld durven we het intussen wel. Zoals het woord genocide waarschijnlijk ook pas probleemloos zal kunnen worden gebruikt als er in Gaza geen volk meer over is om uit te roeien.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant