DELFT - Joris Smit gaat de hoofdrol spelen in de musical Willem van Oranje. De Haagse acteur van Het Nationale Theater kon zijn blijdschap niet verhullen toen hij het verlossende telefoontje kreeg van regisseur Theu Boermans: 'Toen heb ik een gat in de lucht gesprongen.'
Hij was niet alleen toen hij het hoorde. 'Ik had op dat moment een klusjesman over de vloer en die heb ik gevraagd: mag ik je even omhelzen, mag ik je even dik hard knuffelen.' Hard lachend: 'Ik was heel blij.'
Helemaal als een verrassing komt het niet, want Boermans werkt graag met een vast team en heeft al acht keer eerder een beroep op de Haagse acteur gedaan.
Smit: 'Ik hoorde dat hij Willem van Oranje ging doen toen ik een voorstelling met hem aan het maken was. Toen zei ik: Theu, als je een Willem van Oranje nodig hebt,' dikke knipoog, 'I'm your man!'
Maar er gaat een tijd overheen en hij was het al helemaal vergeten toen hij werd gebeld voor een casting om auditie te doen. 'Toen dacht ik: oh jee daar ga ik.'
'Nu moet ik wel. Maar het weerzien met Theu was heel vertrouwd. We weten wat we aan elkaar hebben. Maar dan moet je het nog wel worden, want waarschijnlijk is er heel veel prachtige concurrentie.'
Smit vindt het een enorme eer dat hij de Vader des Vaderlands mag spelen. 'Een ontzettend groot avontuur, maar ook een uitdaging. De schaal is enorm, de grootte van het project, de cast is enorm, het decor is gigantisch, de muziek is uitbundig. Dus het is allemaal een beetje groter dan ik gewend ben. Het wordt spannend, ik ga hard moeten werken en trainen.'
Is natuurlijk wel de vraag, kan Willem van Oranje ook zingen? Lachend: 'Dat gaan we meemaken, maar ik denk dat hij er best wel wat van kon.' Dan serieus: 'Ik zing graag, ik zing ook wel in voorstellingen, ik speel veel in het theater. Maar zang heeft niet eerder zo'n grote rol in een toneelstuk gespeeld als nu, dus ja ik kan mijn borst nat maken.'
Hoewel hij de hoofdrol op zich neemt, benadrukt Smit dat de musical gemaakt wordt met een heel team. 'Het is een universeel verhaal over vrijheid van geloof, vrij te zijn wie je bent in de samenleving, te zijn wie je wilt zijn. Dat kan ik niet in mijn eentje spelen. Dat moeten we met z'n allen doen. Het is een breed verhaal dat we door een mooie grote cast laten vertellen.'
Maar het duurt nog wel even voordat het zo ver is, want de eerste try-out is op 7 januari 2026. Op de campus van de TU Delft verrijst momenteel het nieuwe, tijdelijke Prinsentheater waar de musical Willem van Oranje te zien zal zijn. Volgens musicalproducent Pierre Karstens wordt dit het grootste theater van Nederland.
Het Prinsentheater biedt plaats aan 1200 bezoekers en heeft een 360 graden draaiende theaterzaal. Dat is geen toeval, want regisseur Theu Boermans heeft ook succesvolle musical Soldaat van Oranje op zijn naam staan. Hij zal met de musical over de Vader des Vaderlands opnieuw alles uit de kast halen
Al snel valt dan het woord spektakelstuk, iets wat Boermans niet snel zal gebruiken. 'Ik houd niet van het woord spektakel, maar er zit heel veel spectaculaire scènes in.'
'Veldslagen, belegeringen, er zit veel liefde in, er zit veel lijden in. Alle ingrediënten voor een grootste, epische musical. Veel spektakel, maar dat in dienst staat van het verhaal. Niet spektakel op zich.'
Volgens Boermans heeft de musical over de Vader des Vaderlands te lang op zich laten wachten en is de noodzaak nu groter dan ooit. 'Allerbelangrijkste vind ik de figuur Willem van Oranje. Hij heeft gestreden voor een land waar we nu profijt van trekken. Een land waar je mag zeggen wat je wil, geloven wat je wil, waarin iedereen mag zijn wie die wil zijn. Dat was een lange weg, daar heeft hij een hele, hele zware tijd voor gestreden.'
Boermans legt een link met het heden: 'We zitten nu in een tijd dat er weer wordt gepolariseerd, dat er weer autocratieën en dictators in spe de kop opsteken. Dus ik denk dat het heel belangrijk is om dit verhaal te vertellen. Om ons te realiseren hoe kostbaar het is waar we in leven en dat het belangrijk is om dat te verdedigen.'
Als er één ding duidelijk is voor Boermans is het dat Willem van Oranje er veel voor heeft moeten doen en ook veel heeft moeten lijden: 'Ik bedoel, hij heeft drie broers verloren, vier vrouwen verloren of verspeeld, een zoon die is ontvoerd. Hoe hij dat voor elkaar heeft gekregen en die gedachte heeft geformuleerd om in een land te leven waar vrijheid heerst, dat is van belang.'
De eerste repetities beginnen in oktober. Wanneer de première is en hoe lang de speelperiode zal worden, is nog niet duidelijk. 'Dat word ergens in februari, dat is afhankelijk van een aantal factoren, maar we willen het in ieder geval een paar jaar uithouden. Maar het stuk is er, de tekst is er, de muziek is er, de cast is zo goed als rond. Ik verheug me er op, kan niet wachten om het repetitielokaal in te gaan.'
Source: Omroep West Den Haag