NSC-Kamerlid Agnes Joseph heeft begrijpelijke zorgen over de mogelijkheden tot inspraak in het nieuwe pensioenstelsel. Maar ze haalt wel veel overhoop.
Voor het nieuwe pensioenstelsel komt de referendumwet – die nu voor behandeling in de Eerste Kamer ligt – helaas te laat. Een stelselwijziging die de portemonnee van vrijwel alle Nederlanders raakt: er is haast geen beter onderwerp denkbaar om direct voor te leggen aan diezelfde Nederlanders. Wilt u het oude pensioenstelsel, met de bekende voordelen en gebreken? Of het nieuwe waarin de kans op een hoger pensioen groeit, maar waarin ook meer risico wordt genomen met uw pensioengeld? Dat had de vraag kunnen zijn. Het had een nationaal debat op gang kunnen brengen over een wezenlijk onderwerp waarin veel mensen zich doorgaans te weinig verdiepen.
Maar toen het parlement besloot tot invoering van het nieuwe stelsel, was er nog geen referendum. Wel was er een tot op het bot gedreven politieke minderheid die zich ook na de wetsbehandeling bleef roeren tegen het nieuwe stelsel. In de Tweede Kamer groeide dat kamp bovendien fors bij de verkiezingen, dankzij de overwinningen van PVV, NSC en BBB.
In het Volkskrant Commentaar wordt het standpunt van de krant verwoord. Het komt tot stand na een discussie tussen de commentatoren en de hoofdredactie.
Die partijen legden zich er in de formatie bij neer dat de nieuwe pensioenwet niet zou worden ingetrokken. Wel behielden de tegenstanders in de coalitie zich het recht voor om dan ten minste de inspraak van de deelnemers per pensioenfonds te regelen.
De Tweede en de Eerste Kamer moeten daarom nu beslissen over een amendement van NSC-Kamerlid Agnes Joseph dat alle pensioenspaarders binnen hun eigen fonds het recht geeft individueel te beslissen over het wel of niet ‘invaren’ van hun al opgebouwde pensioengeld in het nieuwe stelsel.
Niemand in de Kamer betwistte woensdag in het debat haar goede bedoelingen. Die zijn sympathiek. Zoals ze zelf zei: ‘Laten we het lef hebben om niet alleen over maar ook met de mensen te praten. Dit raakt het vertrouwen in de pensioensector en in de overheid.’
Dat is, in deze tijden van afnemend vertrouwen in de instituties, geen uit de lucht gegrepen zorg. Daartegenover staan wel de reacties van vrijwel alle betrokken experts en instanties die vrezen dat Joseph een organisatorische warboel creëert. De Raad van State, de toezichthouders DNB en AFM, de Pensioenfederatie, werkgevers en vakbonden: ze oordeelden stuk voor stuk vernietigend. De woorden ‘chaos’ en ‘onbehoorlijk bestuur’ zijn gevallen.
De rest van de Kamer staat nu dus voor een ingewikkelde afweging. Daarbij moet opgemerkt dat Joseph in elk geval in één opzicht de situatie onderschat. Zij probeerde het effect van haar amendement woensdag klein te maken: ze denkt niet dat heel veel mensen bezwaar zullen maken. Ze ziet hooguit ‘wat extra groepjes’ die niet invaren. ‘Verder gaat de Wet toekomst pensioenen gewoon door zoals gepland. Niks bijzonders.’
Dat is, al dan niet bewust, een schromelijke onderschatting van de maatschappelijke werkelijkheid waarin tegenwoordig vrijwel alles, en zeker het pensioenstelsel, ten prooi valt aan wantrouwen en polarisatie. Zodra het beroepsrecht is ingevoerd, zullen er intensieve lobby’s ontstaan – aangevuurd vanuit een deel van de Kamer – om daar ook massaal gebruik van te maken. Veel fondsen gaan dan hoogst onzekere tijden tegemoet. Dat zal het parlement wel moeten meewegen voordat hierover wordt besloten.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant