Tesla, lange tijd de rijzende ster in de auto-industrie, lijkt veel van zijn flonkering verloren. De kwartaalwinst lag ruim 70 procent lager dan een jaar geleden. Musk belooft nu minder tijd te besteden aan het reorganiseren van de Amerikaanse overheid.
is economieredacteur voor de Volkskrant en sinds 2021 specialist op het gebied van de energietransitie.
De belangrijkste reden voor de neergang lijkt het gedrag van topman Elon Musk, die als zelfbenoemde hervormer van Amerikaanse overheidsdiensten ook krassen in het imago van zijn eigen firma heeft gemaakt. Al zijn er meerdere oorzaken voor de slechte cijfers, zoals toenemende concurrentie door nieuwkomer China en door oudgedienden als VW, General Motors en Hyundai, plus de invoerheffingen die president Donald Trump de auto-industrie heeft opgelegd.
Musk beloofde dinsdagnacht (Nederlandse tijd) dat hij minder tijd zal besteden aan zijn omstreden reorganisatie van de Amerikaanse overheid, en meer aan Tesla, verklaarde de CEO tijdens een toelichting op de cijfers. Hij zal vanaf volgende maand nog ‘een dag of twee’ per week voor president Trump aan de slag gaan.
Dat zal opluchting hebben veroorzaakt bij beleggers. Tesla boekte van januari tot april een omzet van 19,3 miljard dollar, omgerekend 16,9 miljard euro. Dat was 9 procent minder dan in dezelfde periode een jaar eerder. Waar de omzet nog enigszins overeind bleef, stortte vooral de winst in: 409 miljoen dollar tegen 1,4 miljard een jaar eerder.
Het bedrijf heeft in China veel last van concurrentie van BYD, dat daar zeer succesvol is met de verkoop van elektrische auto’s. Ook in Europa ligt Tesla onder vuur, onder meer vanwege Musks openlijke steun aan extreemrechtse partijen.
In de Verenigde Staten kan Musks Cybertruck (een ruig vormgegeven elektrische pick-uptruck) inmiddels een mislukking worden genoemd. De verkopen zijn volgens onderzoeksfirma Cox Automotive in het eerste kwartaal met de helft gedaald. Ook werd de Cybertruck geplaagd door flink wat technische problemen.
Begin deze maand was al duidelijk geworden dat Tesla’s wereldwijde verkopen met 13 procent zijn gedaald. De flink vernieuwde Model Y, enige tijd ’s werelds best verkochte auto, heeft deze daling niet kunnen voorkomen.
De vooruitzichten voor de korte termijn zijn bovendien slecht. In een toelichting op de cijfers zegt Tesla dat het ‘veranderend politieke sentiment’ mogelijk een flinke impact heeft op de vraag naar zijn auto’s. Hoewel Tesla zijn wagens voor de Amerikaanse markt op eigen grondgebied produceert, en dus geen last heeft van heffingen, krijgt het wel te maken met een extra taks op onderdelen die het importeert voor zijn voertuigen.
Hoe die uitpakken, is onzeker. Musk zei eerder te verwachten dat de verkopen dit jaar weer zullen aantrekken, maar nu durft Tesla hier geen uitspraken meer over te doen. Het bedrijf zegt dat het dit kwartaal met een geactualiseerde omzetverwachting komt.
Die oogt vooralsnog somber, door wat het bedrijf omschrijft als ‘verschuivend mondiaal handelsbeleid’ – ofwel heffingen en dreigende heffingen. Musk zei dinsdag in een toelichting op de cijfers dat hij president Donald Trump heeft geadviseerd de tarieven zo laag mogelijk te houden, maar dat hij er niet over gaat. ‘De beslissing is volledig in handen van de president.’
Er is niet alleen maar slecht nieuws: de winst per verkochte auto was hoger dan verwacht. Tesla noteerde in het eerste kwartaal een brutomarge van 12,5 procent, een getal waar veel andere autofabrikanten hun vingers bij zouden aflikken. De margeverbetering is onder meer te danken aan lagere grondstofprijzen en efficiëntere productie. Ook zijn er minder kosten gemoeid met het opvoeren van de productie van de Cybertruck.
En, belooft het autoconcern, de beter betaalbare Tesla ligt op schema om nog voor de zomer van de band te rollen. Vanuit de markt is grote behoefte aan zowel een nieuw als een goedkoper model.
Musk zelf loopt hiervoor nauwelijks warm, hij wil zich vooral richten op zelfstandig rijdende auto’s, maar het bedrijf geeft gehoor aan de roep van kopers. Die zitten, zeker als door Trumps tarieven auto’s mogelijk duizenden dollars duurder worden, te springen om een goedkopere e-auto. Hoe de goedkopere Tesla eruit komt te zien is nog altijd volstrekt onduidelijk: het bedrijf heeft nog geen prototype getoond.
Tesla’s robotauto, Cybercab genaamd, zal later dit jaar zijn eerste ritjes op de openbare weg maken, belooft het bedrijf. Musk heeft zijn hoop gevestigd op kunstmatige intelligentie, dat de rijkwaliteiten van het voertuig een impuls moet geven. Of dat lukt, moet blijken. Tot nu toe lijkt Tesla ver achter te lopen op concurrent Waymo, dat al jarenlang chauffeurloze taxiritjes uitvoert in vier Amerikaanse steden. Musk toonde zich niettemin optimistisch: ‘Als we het in een paar Amerikaanse steden kunnen laten werken, kunnen we heel makkelijk opschalen naar alle steden. Het enige dat ons remt, is wetgeving.’
Musk denkt aan het einde van het jaar duizenden Cybercabs op de weg te hebben. Overigens belooft hij al ruim een decennium de komst van zelfrijdende Tesla’s, en is dit tot nu toe nog niet gelukt.
Verder ziet de CEO veel mogelijkheden in energie-opslag met de accu’s die Tesla produceert. Die kunnen bestaande energiecentrales veel efficiënter maken, omdat deze volgens Musk straks ook ’s nachts op vol vermogen kunnen draaien, om zo accu’s te vullen in de stille uurtjes. Overdag kunnen deze accu’s deze energie dan weer afgeven.
Hoewel de onzekerheid rond de autofabrikant nog wel even zal voortduren, putten beleggers hoop uit de vooruitzichten. De koers van het aandeel steeg een kleine 5 procent na het sluiten van de Amerikaanse beurzen.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant