De winnaar van de World Press Photo 2025 is, net als de winnaar van 2024, een foto die de oorlog in Gaza als onderwerp heeft. De 9-jarige Mahmoud Ajjour, slachtoffer van een explosie tijdens een Israëlische aanval in maart 2024 in Gaza-Stad, werd geportretteerd door Samar Abu Elouf.
is kunstredacteur van de Volkskrant. Hij schrijft over films, series en fotografie.
Zij maakte de foto oorspronkelijk in Doha, Qatar, voor The New York Times. De aandacht gaat misschien in eerste instantie naar het verstilde gezicht, voordat opvalt dat beide armen van de jongen zijn geamputeerd. Terwijl de familie vluchtte, draaide Mahmoud zich om en wilde hij de achterblijvers aansporen haast te maken. Een explosie rukte een van zijn armen af en verwondde de andere arm zwaar.
De fotograaf is zelf ook afkomstig uit Gaza. Ze werd in december 2023 geëvacueerd naar Doha. In de Qatarese hoofdstad begon ze met het fotograferen van gevluchte families, allereerst in het appartementengebouw waar ze nu woont. De organisatie van de World Press Photo meldt dat Mahmoud Ajjour een van de zevenduizend patiënten is die behandeld is in Doha, maar dat er nog zeker elfduizend gewonde Gazanen wachtten op evacuatie en behandeling.
Het is het tweede jaar op rij dat de nieuwsfoto van het jaar een jong slachtoffer van de oorlog in Gaza centraal stelt. De winnende foto van 2024 kwam van Mohammed Salem, van een Palestijnse vrouw die het in witte doeken gewikkelde lichaam van haar 5-jarige nichtje vasthoudt. Het nichtje is omgekomen bij een Israëlische luchtaanval.
De winnende foto van 2025 past binnen de lange, en inmiddels zeventigjarige, traditie van de World Press Photo-organisatie om de aandacht te vragen voor conflicten, via de vaak jonge slachtoffers.
Juist dit jaar was er kritiek op een klassieke winnende foto uit de Vietnamoorlog, waarop fotograaf Nick Ut vastlegde hoe een 9-jarig meisje (Kim Phuc) in 1972 vluchtte voor een Amerikaans napalmbombardement. De foto van het ‘napalmmeisje’ wordt vaak aangehaald als het bewijs dat nieuwsfotografie in staat is de publieke opinie te veranderen, in dit geval rond de Vietnamoorlog.
Een documentaire die eerder dit jaar in première ging, stelde vragen bij het auteurschap van de foto: het zou niet AP-fotograaf Ut zijn geweest, maar een lokale freelancer Nguyen Thanh Nghe. Persbureau AP zou de foto aan de eigen fotograaf hebben toegeschreven, om het beeld meer autoriteit te geven.
Juryvoorzitter Lucy Conticello, chef fotografie van M, het weekendmagazine van de Franse krant Le Monde, noemde de winnende foto van dit jaar een document ‘over het leven van een jonge jongen, dat het verdiende om begrepen te worden’. Voor haar gaf de foto van Mahmoud toegang tot ‘een complex verhaal en is deze een uitnodiging aan elke kijker om ons hierin te verdiepen’.
Naast de winnaar maakte de in Amsterdam gevestigde organisatie van de World Press Photo nog twee ‘troostprijzen’ bekend, de runners-up. De Amerikaanse fotograaf John Moore (eerder winnaar in 2019), gespecialiseerd in verslaggeving rond de Mexicaans-Amerikaanse grens, legde met de foto Night Crossing een groep Chinese migranten vast, die zich in niemandsland rond een vuur hebben verzameld.
En Musuk Nolte fotografeerde een Braziliaanse jongen die in een desolaat woestijnlandschap met twee zakken voedsel op weg is naar zijn moeder. De schok zit deels in het bijschrift, waarin gemeld wordt dat het dorp Manacapuru aan de Amazone-rivier, waar de moeder woont, ooit per boot bereikbaar was. Het feit dat deze eindeloze zandvlakte midden in het grootste regenwoud van de planeet ligt, maakt de klimaatcrisis, altijd zo lastig te fotograferen, bijna tastbaar.
Juryvoorzitter Conticello noemde ‘conflict, migratie en klimaat’ de drie overheersende thema’s van deze jaargang. Daar doorheen schemerden de verhalen van ‘doorzettingsvermogen, familie en gemeenschap’. Voor haar was er geen twijfel: ‘Vanaf het begin was de foto van Samar Abu Elouf voor mij de duidelijke winnaar.’
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant