Een meerderheid van de Nederlanders vindt dat het huidige kabinet te weinig doet voor het klimaat, blijkt uit nieuw onderzoek van het SCP. 62 procent vindt dat de overheid meer zou moeten doen, maar wél op een rechtvaardige manier.
Drie kwart van de Nederlanders is bezorgd over het klimaat. Ze maken zich zorgen over extreme weersomstandigheden, zoals overstromingen en hittegolven, maar ook over de betaalbaarheid van energie. Een groot deel (82 procent) van de mensen vindt dat het klimaatbeleid niet eerlijk is verdeeld. Slechts 16 procent voelt zich gehoord door de overheid.
Het Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP) peilde de mening van 3.135 Nederlanders over de klimaataanpak van de overheid en over verduurzamingsmaatregelen. Burgers gaven hun mening over uiteenlopende onderwerpen: van woningisolatie tot de verantwoordelijkheid van bedrijven, en van kerncentrales tot dijkverhogingen.
Het planbureau voert vaker zulk onderzoek uit. Maar een aantal conclusies is nu anders dan de vorige keer (in 2023), toen er een ander kabinet zat. Zo vindt nu de meerderheid van de mensen dat de overheid te weinig doet. Eerder was dit nog gelijk aan het aandeel mensen dat juist vond dat de Staat te veel doet.
Eerder werd bekend dat de kans dat dit kabinet de klimaatdoelen haalt kleiner dan 5 procent is.
Volgens het SCP is er in de samenleving veel draagvlak voor overheidsmaatregelen rond klimaat. Denk aan initiatieven voor stedelijke vergroening tegen hitte en overtollig water, of het versterken en verhogen van dijken.
Ook belonende maatregelen, zoals subsidies voor verduurzaming, kunnen op veel steun rekenen. Beprijzing, zoals een hogere belasting op vlees of vliegen, is niet populair.
Wel zijn er zorgen, bijvoorbeeld over de kosten van klimaat- en energiebeleid. Zo vinden de meeste mensen dat de lasten van de energietransitie op dit moment niet eerlijk zijn verdeeld tussen arm en rijk, en tussen burgers en bedrijven. De angst heerst ook dat die verschillen zullen toenemen.
De opvatting dat vervuilers moeten betalen wordt breed gedragen, net als dat mensen met weinig geld beter moeten worden beschermd. Het SCP waarschuwt dat een gevoel van onrechtvaardigheid de steun voor klimaatbeleid in de weg staat.
Verder laten de resultaten zien dat duidelijk beleid belangrijk is voor burgers en bedrijven. Volgens SCP-directeur Karen van Oudenhoven verkleint wispelturig beleid de motivatie van burgers om te verduurzamen. En dat staat het halen van de klimaatdoelen weer in de weg.
Een voorbeeld is de veelbesproken salderingsregeling, die ooit in het leven is geroepen om zonnepaneelbezitters tegemoet te komen. Het kabinet schaft die regeling vanaf 2027 af. Een deelnemer aan het onderzoek zegt dat het voelt alsof diegene zo wordt "gestraft" voor duurzaam gedrag.
De meeste Nederlanders zeggen zelf veel te doen voor het klimaat, zoals energie besparen, minder nieuwe spullen kopen en minder vlees eten. Van alle groepen gedragen ouderen zich het meest klimaatbewust.
Source: Nu.nl economisch