De Nederlandse voedselbanken willen meer klanten trekken, door hun drempel te verlagen en hun bekendheid te vergroten. Het aantal mensen dat er voedselhulp kreeg daalde in 2024 tot 150 duizend: het jaar ervoor waren het er 180 duizend.
is verslaggever van de Volkskrant en schrijft over jeugdzorg en de toeslagenaffaire.
Het zijn er aanzienlijk minder dan de ruim 500 duizend mensen die volgens de rekenmethode van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) onder de armoedegrens zitten. ‘Veel mensen in armoede weten niet dat ze in aanmerking komen voor voedselhulp’, zegt de woordvoerder van Voedselbanken Nederland. Daarom beginnen de 180 bij de koepelorganisatie aangesloten voedselbanken een publiciteitscampagne onder de noemer ‘Ook voor jou’, op sociale media en met flyers, die bijvoorbeeld bij huisartsen komen te liggen.
Voedselbanken zijn er om directe voedselhulp te bieden aan mensen die de basale boodschappen niet kunnen betalen. Maar uit onderzoek van Tilburg Universiteit blijkt dat voedselbanken meer moeten doen om hun doelgroep te bereiken. Veel mensen met geldproblemen schamen zich bovendien om aan te kloppen voor voedselhulp, zij willen liever niet gezien worden bij een voedselbank.
En als zij zich er melden, dan konden zij tot voor kort worden afgeschrikt door het verplichte intakegesprek, waarin ze meteen informatie moesten geven over hun financiële positie, hun schulden, hun gezondheid en hun familiesituatie. Nu doen de voedselbanken het anders, vertelt de woordvoerder. ‘We geven mensen die zich melden eerst vier weken boodschappen mee. Daarna vragen we pas om hun gegevens. Zo proberen we drempels weg te nemen.’
Belangrijk is ook, zeggen de onderzoekers, dat voedselbanken ‘een positieve sfeer’ creëren, waarbij de klanten hun waardigheid kunnen behouden. Ook moet duidelijk zijn dat de gevoelige informatie van hun klanten veilig is bij hen. Er moet een evenwicht zijn tussen het vragen van informatie om te bepalen of iemand voor voedselhulp in aanmerking komt, en het niet afschrikken van mensen in een vaak kwetsbare positie.
In 2022 steeg het aantal gebruikers van de voedselbank nog met een derde, vanwege de inflatie en de gestegen kosten voor energie. Dat het aantal klanten nu daalt, zou ook als positief nieuws kunnen worden gezien. Eind vorig jaar bleek uit cijfers van het CBS dat het aantal Nederlanders dat onder de armoedegrens leeft flink was gedaald, tot zo’n 3,1 procent van de bevolking. In 2018 waren dat er nog ruim twee keer zo veel. Dat komt onder meer doordat de werkloosheid is gedaald, het minimumloon is gestegen en sommige toeslagen zijn verhoogd.
De daling was extra sterk vanwege het gebruik van een nieuwe rekenmethode. Daarmee is iemand arm als er te weinig geld overblijft voor boodschappen en andere basisbehoeften, na het betalen van de vaste lasten. Extra zorgkosten, schulden en bijvoorbeeld kosten voor kinderopvang zijn niet meegerekend, ook zijn daklozen niet meegeteld.
Maar volgens de voedselbanken zijn er nog steeds veel mensen die hun boodschappen niet kunnen betalen, onder meer door de inflatie en de gestegen woonkosten. ‘Het zou zonde zijn als zij zich niet bij de voedselbank melden omdat ze er niet van weten of omdat ze de stap niet durven te nemen.’
Luister hieronder naar onze podcast de Volkskrant Elke Dag. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant