Peter Middendorp is schrijver en columnist van de Volkskrant. Van zijn hand verschenen onder meer de romans Vertrouwd voordelig en Jij bent van mij.
Laatst las ik een interview met een man die vol overtuiging op Donald Trump had gestemd. Ook hij vond namelijk dat er veel te veel ambtenaren waren – ze voerden niets uit, behalve een slinkse agenda. Bij de eerste grote ontslagronde van Trump raakte hij zijn baan kwijt, want hij werkte zelf ook bij een overheidsdienst. Stom. Even niet bij stilgestaan. Straks moest hij de kinderen uitleggen waarom ze uit huis werden gezet.
Later zag ik een gesprek met een man en een vrouw, die ook vonden dat het maar eens afgelopen moest zijn met al die illegale migranten, vaak nog crimineel ook, of terrorist. Daarom hadden ze voor Trump gekozen. Nu werden er plotseling familieleden en vrienden gedeporteerd, want die hebben een migratieachtergrond, net als zijzelf. Stom. Niet goed over nagedacht. Zo hadden ze hun eigen moeders op het vliegtuig gezet.
In de overtuiging dat hij het leven van de kleine ondernemers zou verbeteren, stemden ook veel Chinese winkeliers uit New York op Trump – dit weekend werden er enkelen aan het woord gelaten in de krant. Maar de president van hun voorkeur heeft importheffingen ingevoerd, heel hoge, vooral tegen China, en nu zijn de spullen die deze winkeliers al generaties lang uit China laten komen niet meer te betalen. Ze konden de tent wel sluiten. Op deze manier kon heel Chinatown wel worden opgedoekt.
De grote jongens van de wereldeconomie mochten tijdens de inauguratie van Trump op de eerste rij, als dank voor al hun dure steun aan zijn campagne. Op de beelden keken ze blij in het rond, tevreden met hun keuzes en de gevolgen. Alleen Cook van Apple leek de Chinese invoerbuien al boven zijn iPhones te kunnen zien hangen.
Door de invoerheffingen werden hun bedrijven vorige week ineens een stuk minder waard, en zagen ze grote delen van hun vermogens razendsnel verdampen, zoals het heet. Trump had gewoon gedaan wat hij had beloofd. Toch verwoordde een belegger het sentiment onder de superrijken zo: ‘Hier hebben we niet voor gestemd.’
Waarom stemmen mensen tegen hun eigenbelang in, op Trump of op de PVV? Waarom kiezen mensen voor een muilpeer als er ook gewone peren op het stembiljet staan? Ze zijn niet naar de extremen gestuurd door de PvdA of door links, zoals NOS-duiders zeggen. Hier kan zelfs de PvdA niets aan doen – de kiezers doen het vrijwillig.
Trump had het vaak over anderen. Misschien heeft dat wel tot misverstanden geleid. Wie over anderen hoort praten, denkt daarbij natuurlijk niet aan zichzelf. En op anderen hebben we allemaal wel wat aan te merken – het is een van de weinige dingen waar iedereen het over eens is. Met een stem op Trump of Wilders kun je die ander een beetje laten boeten voor zijn gedrag, op een vredelievende, democratische manier – een perspectief waarbij het eigenbelang misschien wel verbleekt.
Er was eens een arme boer uit een Russische mop. Zijn streek werd geteisterd door honger en gebrek. In de verre omtrek had niemand nog een dier, een aardappel of een korrel graan, alleen de buurman van de boer had nog een geit. Op een dag kwam er een goede fee langs, van wie de boer één wens mocht doen. Hij dacht even na, en zei toen: ‘Ik wens dat de geit van de buurman sterft.’
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant