Een ruime meerderheid van de Tweede Kamer eist dat de Onderwijsinspectie alle basisscholen in Nederland weer met enige regelmaat bezoekt. Een motie met die opdracht werd dinsdag door 120 Kamerleden gesteund.
is onderzoeksjournalist van de Volkskrant.
Staatssecretaris Mariëlle Paul van Funderend Onderwijs (basis- en middelbare scholen) is tegen deze opdracht. Ze wil niet verder gaan dan een ‘maximale inspanningsverplichting’, omdat ze het niet effectief vindt om alle scholen te bezoeken.
De Kamer debatteerde vorige week al over de kwestie. Aanleiding voor het debat was onderzoek van de NOS en Nieuwsuur waaruit bleek dat de inspectie veel minder scholen bezoekt dan jarenlang aan de Kamer was toegezegd.
In 2021 werd de verplichting formeel losgelaten om alle scholen eens in de vier jaar te bezoeken. De inspectie richt zich sindsdien op een kleine groep scholen waar de meeste risico’s zijn op slecht onderwijs. Toen de Kamer zich in 2021 hiertegen verzette, werd toegezegd dat deze beleidswijziging nog steeds zou betekenen dat het aantal bezochte scholen ‘niet per se minder’ en nog altijd ‘fors’ zou zijn. Hiermee werd de indruk gewekt dat de inspectie nog steeds regelmatig op scholen komt, erkende ook de staatssecretaris in het debat.
De praktijk bleek anders. Het merendeel van de basisscholen in Nederland is sindsdien niet meer bezocht. Volgens de Kamer is de oorzaak duidelijk: de inspectie wilde er niet aan. ‘Ik krijg de indruk dat men met een politieke wens geconfronteerd werd die men liever niet wilde uitvoeren, waarna men zich er intern tegen ging verzetten’, aldus CDA-Kamerlid Harmen Krul in het debat. ‘Wie is hier nou eigenlijk de baas?’, vroeg VVD-Kamerlid Arend Kisteman zich af. Lisa Westerveld van GroenLinks-PvdA: ‘We zijn gewoon als hele Kamer op het verkeerde been gezet.’
Drie coalitiepartijen (PVV, NSC en BBB) en bijna de hele oppositie willen nu dat de inspectie weer op alle basisscholen komt, ‘de vier jaar zo dicht mogelijk benaderend’. NSC-Kamerlid Aant Jelle Soepboer: ‘Ik hoop wel dat de staatssecretaris heel duidelijk heeft gehoord – ik hoop ook dat de onderwijsinspectie meeluistert – dat de Kamer ook een mening heeft over waar de onderwijsinspectie moet zijn. En dat is in de school.’
De onderwijsinspectie voelt hier weinig voor, zo liet ze eerder weten, omdat het effectiever is als ze zich richt op risicoscholen en overkoepelende schoolbesturen. Staatssecretaris Paul wilde in het debat daarom geen steun uitspreken voor de motie. Ze wil eerst uitzoeken wat de ‘risico’s’ zijn van het opnieuw invoeren van periodiek toezicht. Mogelijk blijven andere taken van de inspectie dan liggen. ‘Ik kan in uw wens meegaan’, probeerde ze nog tegen de Kamer, ‘als ik dit mag lezen als een maximale inspanningsverplichting voor de inspectie.’
Haar reactie leidde tot veel onbegrip bij de Kamer. Een ‘semantische discussie’ noemde Ilana Rooderkerk van D66 het ‘waar we volgens mij nu al jaren in zitten’. PVV-Kamerlid Nico Uppelschoten: ‘We hebben net een hele discussie gehad over allerlei misverstanden. Nu komt er weer zo’n discussie.’ En dus werd de motie, zonder aanpassingen, vandaag door een ruime meerderheid van de Kamer aangenomen. Staatssecretaris Paul gaat wellicht toch door de bocht: een woordvoerder laat weten dat ze binnenkort de Kamer zal informeren ‘hoe ze de motie gaat uitvoeren’.
Source: Volkskrant