Het kabinet moet gemeenten gaan compenseren voor de extra kosten die ze hebben gemaakt voor jeugdzorg, vindt de Eerste Kamer. Via een motie spoort ze het kabinet aan dit te regelen bij de voorjaarsnota, waarover momenteel wordt onderhandeld.
Terwijl de coalitieleiders en minister Eelco Heinen (Financiën) dinsdag druk aan het onderhandelen zijn over de voorjaarsnota, geeft de Eerste Kamer nog een stevig signaal af: regel geld voor gemeenten voor de extra kosten die ze hebben gemaakt voor jeugdzorg.
De gemeenten zijn namelijk verantwoordelijk voor het regelen van jeugdzorg voor hun jeugdige inwoners, maar die kosten vallen al jarenlang veel hoger uit dan het bedrag dat de overheid ze hiervoor geeft. En dus moeten veel gemeenten zelf geld bijleggen.
De commissie-Van Ark boog zich over het hele jeugdzorgstelsel, maar trok vooral een stevige conclusie over de financiële problemen waar gemeenten mee kampen. Volgens de commissie moeten niet alleen gemeenten opdraaien voor die extra jeugdzorgkosten van de afgelopen jaren, maar ook de overheid.
Voor de afgelopen jaren zou het kabinet wat dat advies betreft nog 750 miljoen euro moeten terugbetalen. Maar ook voor de komende jaren moeten oplossingen gevonden worden. Daar komt nog bovenop dat de commissie zegt dat de beoogde bezuinigingen van zo'n 1 miljard vanaf 2026 niet haalbaar zijn.
Het kabinet liet al meermaals weten dat het de intentie heeft om "recht te doen aan de uitkomsten van het advies" en dat het niet de vraag was "óf, maar hóé". Maar het is nog de vraag of het extra geld er echt gaat komen. Tijdens de onderhandelingen over de voorjaarnota liggen namelijk nog veel meer verzoeken om extra geld op tafel, voor onder meer defensie en stikstof.
En dus krijgt het kabinet op het gebied van jeugdzorg een extra aansporing vanuit de Eerste Kamer. Een motie van Kamerlid Mary Fiers (GL-PvdA) waarin wordt opgeroepen het financiële advies van de commissie-Van Ark over te nemen, kreeg dinsdag steun van bijna de hele oppositie. De coalitiepartijen steunden de motie niet, maar hebben geen meerderheid in de Eerste Kamer.
Fiers zei vorige week tijdens de behandeling dat de Eerste Kamer wat haar betreft hier een streep moet trekken. Het regelen van voldoende geld op dit vlak zou volgens haar "geen onderwerp van politieke deals tussen fracties moeten zijn".
Het kabinet mag de motie uit de Eerste Kamer naast zich neerleggen, maar het is wel een duidelijk signaal vanuit de Eerste Kamer. Het kan ook effect hebben op de behandeling van komende voorstellen over bijvoorbeeld jeugdzorg of gemeentegeld. Zo moet de Eerste Kamer nog stemmen over de begroting van het gemeentefonds voor dit jaar; die stemming werd dinsdag met een week uitgesteld.
De gemeenten zelf voerden de druk op het kabinet de afgelopen tijd ook al flink op. Voldoen aan de adviezen van Van-Ark is voor de gemeenten een voorwaarde om verder te blijven praten met het kabinet, zei VNG-voorzitter Sharon Dijksma eerder.
Want als de overheid gemeenten niet gaat compenseren, onderneemt de VNG juridische stappen. Een ingebrekestelling, waarbij de gemeenten aangeven dat de overheid zich niet aan de afspraken houdt, ligt al klaar. Daarna kan een rechtszaak volgen. Meer daarover lees je in onderstaand artikel.
Source: Nu.nl economisch