Het krimpplan voor Schiphol wat betreft het aantal vluchten is flink afgezwakt. Maar ook daarmee kunnen vliegmaatschappijen niet leven. Maandag sleepten ze de overheid voor de rechter. ‘De schade die dreigt is zeer groot.’
is economieverslaggever en specialist luchtvaart en spoorwegen. Verslag uit Haarlem.
De rechter moet het zich nog kunnen herinneren. Twee jaar geleden stond de gehele luchtvaartsector ook al in de rechtbank in Haarlem en puilde de zaal uit met 29 advocaten, die urenlang over elkaar heen buitelden vanwege de voorgenomen krimp van Schiphol.
Deze maandag is het circus opnieuw neergestreken in Haarlem. Het zijn precies dezelfde partijen die zich maandagochtend in rechtszaal A hebben verzameld; de dure advocaten zitten voor dezelfde rechter, opnieuw vanwege de krimp van Schiphol.
De luchthaven, een van de grootste van Europa, moet sinds 2022 van het kabinet een maatje kleiner worden. Het vliegverkeer veroorzaakt te veel herrie voor omwonenden. Nu mag Schiphol nog jaarlijks 500 duizend vluchten uitvoeren. Dat moest van Den Haag omlaag naar 440 duizend.
Dat plan werd in de loop der jaren meermaals afgezwakt. De laatste keer door minister Barry Madlener (Infrastructuur en Waterstaat, PVV), die het maximum verhoogde naar 478 duizend vluchten, tot chagrijn van omwonenden en milieuorganisaties. De krimp zou in november van dit jaar moeten ingaan.
Maar de luchtvaartmaatschappijen kunnen ook niet met deze krimp leven, en dus sleepten ze het kabinet een tweede keer voor de rechter. De advocaten, ingeschakeld door onder meer KLM en TUI, betichten het kabinet van broddelwerk. De ‘lange doorlooptijd en de vele aanpassingen (van het plan, red.) wijzen op een zeer moeizaam en onzorgvuldig proces.’
De belangrijkste kritiek spitst zich toe op de zogenoemde balanced approach-procedure, die elke regering moet doorlopen wanneer ze de luchtvaart probeert in te perken. Daarin moet ze aantonen dat ze eerst alle andere maatregelen heeft geprobeerd om geluidshinder tegen te gaan, voordat ze de capaciteit beperkt. De Europese Commissie begeleidde de procedure bij Nederland.
KLM en co stellen dat de procedure ‘fundamenteel onjuist’ is doorlopen en dat de uitkomst – een krimp naar 478 duizend vluchten – ongeldig zou zijn. Dat kost alleen KLM al zo’n 4.600 vluchten per jaar, zo’n half miljoen passagiers en een omzetderving van tientallen miljoen euro’s, stellen de raadslieden. ‘Er staan grote belangen op het spel.’
De reactie van de landsadvocaat, die de laatste krachtmeting met de luchtvaartsector verloor, is opvallend scherp. De overheid is niet over één nacht ijs gegaan. Dat de luchtvaartmaatschappijen ‘niet gelukkig zijn’ kan wel zo zijn, ‘maar het algemeen belang is met krimp wél gediend’. Helaas ziet de overheid bij de airlines ‘geen spoor van begrip’.
Bovendien, zo stelt de landsadvocaat, kijkt Brussel weliswaar mee bij de balanced approach-procedure en heeft het inderdaad een drietal punten van kritiek. Maar het heeft geen bevoegdheid om de krimp te blokkeren, iets wat ook een woordvoerder van de Europese Commissie maandag bevestigt tegenover de Volkskrant. Mochten er problemen zijn met de krimp, kan de Commissie altijd een strafprocedure starten tegen Nederland.
En nog belangrijker, voert de landsadvocaat aan, de luchtvaartsector staat bij het verkeerde loket. Het kabinet heeft nog geen besluit tot krimp genomen, dat doet het uiterlijk 8 mei. Daarna kan de sector zich melden bij de voorzieningenrechter en de Raad van State. Net als andere belanghebbenden, zoals omwonenden of milieuorganisaties. ‘Want er zijn twee kanten aan het verhaal van Schiphol. En de Staat kan de kant van de omwonenden niet half zo goed vertellen, als zij dat zelf kunnen.’
‘En zo komen we zomaar aan het eind van deze reünie’, stelt de rechter aan het eind van de dag. Sommige belangstellenden hebben de geeuw opwekkende uitwisseling van juridische argumenten niet doorstaan en zijn gedurende de dag vertrokken. ‘Misschien was dit de laatste reünie. Daar moeten we misschien niet al te rouwig over zijn, want er is sprake van een afnemende belangstelling. Dan kun je maar beter op tijd stoppen. Maar ik ben niet degene die dat bepaalt.’
Uitspraak uiterlijk op 28 april.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant