Amerikaanse bedrijven betalen vanaf vandaag voor vrijwel alle buitenlandse goederen 10 procent extra belasting. Woensdag komen daar nog meer heffingen bovenop. Economen stellen dat de VS zich hiermee in eigen voet schiet. Voor de Nederlandse consument zijn er juist lichtpuntjes.
Woensdag 2 april schokte president Donald Trump de financiële wereld met importheffingen voor vrijwel alle landen. Hij noemde het Bevrijdingsdag, omdat het de VS een economische impuls moet geven. Experts zetten grote vraagtekens bij het beleid.
Zo zei Nobelprijswinner Paul Krugman dat Trump "full-on crazy" (totaal gek) was geworden. Ook de voormalige Amerikaanse minister van Financiën Larry Summers was vernietigend. "Nooit eerder heeft een uur aan presidentiële retoriek zoveel mensen zoveel gekost", schreef hij op X.
ABN AMRO-econoom Rogier Quaedvlieg denkt ook dat de maatregel vooral ellende oplevert voor Amerikanen zelf. "We schatten in dat de heffingen de VS zo'n 3 procent groei kunnen kosten. Hun inflatie zal vermoedelijk oplopen met 2 procentpunt." Doordat de Amerikaanse economie een goede periode achter de rug heeft, kan een recessie mogelijk nog net ontweken worden. "Maar de VS wordt wel hard geraakt", stelt hij.
Voor Europa blijft de pijn relatief beperkt. Quaedvlieg schat dat Trumps heffing van 20 procent op Europese producten ongeveer 1 procentpunt economische groei kan kosten. Dat is dus ongeveer een derde van wat de Amerikanen verliezen.
Veel Amerikaanse bedrijven hebben de afgelopen tijd hun voorraden aangevuld, om zo de heffingen nog even te kunnen ontlopen. Dit kan zorgen dat Amerikanen in het begin nog niet zoveel merken van de hogere prijzen.
"Daarnaast kunnen bedrijven ervoor kiezen om in het begin de heffingen niet meteen in hun prijzen te verwerken", legt Quaedvlieg uit. Ze moeten dan interen op hun winstmarge. Voor de lange termijn lijkt dit geen houdbare strategie.
Ook de dollar, die normaal gesproken een sterke munt is, had in theorie voor verlichting kunnen zorgen. Als de dollar in waarde stijgt, worden buitenlandse goederen immers wat goedkoper voor Amerikanen.
Maar het tegenovergestelde is gebeurd. De Amerikaanse munt is ten opzichte van de euro juist in waarde gedaald sinds Trump zijn plannen woensdag bekendmaakte. Dit maakt Europese producten zelfs nog wat duurder.
Toch zal Europa niet buiten schot blijven. Bedrijven die zakendoen met de VS kunnen er wel degelijk last van krijgen, stelt Rabobank-econoom Lize Nauta. Daarbij denkt ze vooral aan de industrie. "60 procent van wat industriële bedrijven maken, is voor de export." Een deel daarvan gaat naar Amerika en valt dus onder de heffingen.
Ook indirect kan het Nederlandse bedrijfsleven hinder ondervinden, denkt Nauta. Ze wijst op de bedrijven die leveren aan de toch al worstelende Duitse auto-industrie, die door de heffingen nog verder in de problemen komt en daardoor minder zal bestellen bij leveranciers.
In eerste instantie zal de Nederlandse consument niet direct iets voelen van de Amerikaanse heffingen. "Die merkt het vooral als de Europese Unie met maatregelen komt", stelt Nauta. "Dat kan de consument wel rechtstreeks raken."
De EU heeft al gezegd met tegenheffingen te komen op Amerikaanse producten. Voor de duidelijkheid, dat zijn heffingen die Europese consumenten zullen moeten betalen, tenzij ze kiezen voor niet-Amerikaanse producten. Het wordt mogelijk volgende week duidelijk voor welke goederen de Brusselse heffingen gaan gelden.
Waar we in Nederland mogelijk wel van kunnen profiteren, zijn lagere energieprijzen. Zo is de gasprijs sinds woensdag gedaald. Als die lagere handelsprijzen aanhouden, gaat de energierekening wellicht omlaag.
Ook voor autorijders ziet het er goed uit. De olieprijs zakte vrijdagmiddag naar het laagste punt sinds 2021. De Amerikaanse heffingen en de tegenreacties van onder meer China zetten een rem op de mondiale economie. Als de economie minder hard groeit, is de vraag naar olie ook minder en dat is vaak terug te zien in de benzineprijs
Vrijdag was er op dit gebied al een eerste positief signaal. De gemiddelde adviesprijs voor benzine ging iets naar beneden, nadat deze anderhalve week lang hard was gestegen, blijkt uit data van UnitedConsumers. Datzelfde geldt voor diesel. Mogelijk dat de komende dagen de prijzen verder zakken.
Een ander voordeel is volgens Quaedvlieg dat de Amerikanen hogere heffingen hebben opgelegd aan China dan aan de EU. "De concurrentiepositie van Europa ten opzichte van China verbetert en dat is gunstig, omdat beide deels dezelfde producten maken." Voor Amerikaanse bedrijven zijn Europese goederen dus minder duur.
Source: Nu.nl economisch