Iedereen die ooit een burnout gehad heeft, herkent de tekenen als je weer moet oppassen. De hersenmist. De slapeloosheid. Ik vind de huidige tijd uitdagend. En dat komt niet door de drukke combinatie van zorgtaken en werk. Meer omdat ik zoveel behoefte heb aan verbinding, terwijl de wereld uit elkaar valt.
En ik heb zoals zovelen de gewoonte om naast de stressvolle verantwoordelijkheden van alledag, in deze onvoorspelbare, beangstigende tijd, het leven voortdurend te vullen met smartphonemomenten die het vermogen tot kalmte op de proef stellen. Sociale media, de niet aflatende stroom onheilspellend en schokkend nieuws. Of podcasts en opiniestukken volgen met meningen die de krankzinnige tijden scherpzinnig duiden – waar we het roerend mee zijn, daar niet van; maar dit alles draagt bij tot spanning.
Te vaak sijpelt agitatie door in ons gedrag. Gesprekken worden vaker wedstrijden in wie het laatste woord heeft. De kunst van het luisteren naar de ander raakt verloren. Geen wonder dat we ons vaak zo overweldigd voelen, zo eenzaam, zo voortdurend gespannen. En sneller opbranden.
Het tegengif voor triggers, de salvo’s die spanning, angst en machteloosheid veroorzaken, zoals voortdurend negatief nieuws dat je moet verwerken, zijn glimmers. Momenten waarbij je je kalm, blij en veilig voelt. Het kleine alledaagse dat leuk, inspirerend en mooi is. De narcissen die de buren op een kille winterdag geplant hebben en die nu gloedvol bloeien in de zon.
Een glimmertje was voor mij, meer nog dan de glitter en glamour van het Boekenbal, de straatiftar die mijn buren organiseerden in Carnisse, de Rotterdamse volksbuurt waar ik woon. Eten verbindt, zelfs als je elkaars taal niet spreekt. Met handen en voeten maakte een Pakistaanse buurvrouw duidelijk waar ze nu eigenlijk woonde, twee straten achter mij. En dat ze wist dat ik vegetarisch was, dus dat ik haar salade toch echt kon eten.
Het eten was echt fantastisch. Iraans, Turks, Pakistaans, Dominicaans. Dat die keukens zo heerlijk zijn wist ik al van het straatkerstdiner, waar de buurvrouwen, of ze nu thuis kerst vierden of niet, ook al hun best op hadden gedaan. De Dominicaanse buurvrouw had haar befaamde cabrito, geitenstoofpot, gemaakt - al viert ze thuis geen ramadan. Ik wist als vegetariër niet wat ik miste, zei ze.
Ondanks alle verschillen hebben mensen in volksbuurten zoals waar ik woon gelukkig ook vaak de neiging verbinding te zoeken. Dat versterkt het gevoel van saamhorigheid en voorkomt dat mensen in een sociaal isolement terecht komen. Dat ze zich gewaardeerd en gekend voelen. We willen allemaal hetzelfde: een wijk die veilig is en die als een thuis voelt. Een hechtere, vriendelijkere gemeenschap.
Het deed mij ontzettend goed. Als je met alle geloven door elkaar woont, kan dat, behalve dat je elkaar de tent uitvecht, ook een aanleiding zijn om elkaars feesten te vieren met eetfestijnen voor iedereen. De Marokkaanse pubers glunderden dat iedereen nu eens lief tegen hen deed en een voor hun belangrijk moment deelden. De Polen, Bulgaren en Tsjechen deden zich tegoed, net als de oer-Rotterdamse buren. Alle mensen houden gewoon van lekker eten. Wat mij betreft mogen er elke maand buurtmaaltijden zijn.
Diversiteit is een gegeven, een wezenskenmerk van onze wereld en samenleving. Niet alleen qua etnische afkomst en religie, maar ook qua politieke ideologie, generatie, opleidingsniveau, seksuele identiteit of voorkeur, beperking of niet, of zelfs je persoonlijkheid. Ik ben bijvoorbeeld van nature nogal op mijzelf en moet soms even over een drempel stappen in sociale situaties. Maar buiten ieders bubbel is veel te leren en te genieten dus durf wat vaker op reis te gaan, met een echt open vizier, in je eigen buurt, of daarbuiten. Als je dat nooit doet loop je vast in je eigen overschreeuwde gelijk. Nieuwsgierig zijn naar de ander leidt ertoe dat we opvallend vaak erachter komen hoeveel we samen toch ook gemeen hebben.
Niemand verwoordde die diepe verbondenheid van alle mensen dichterlijker dan Martin Luther King, dat ik nu vrijelijk vertaal: ‘In werkelijkheid is al het leven met elkaar verbonden: alle mensen zitten vast in een onontkoombaar netwerk van wederkerigheid, gewoven in een enkel kledingstuk van het lot; alles wat iemand direct beïnvloedt, heeft indirect invloed op alles.’
Over de auteur
Harriët Duurvoort is publicist en columnist van de Volkskrant. Columnisten hebben de vrijheid hun mening te geven en hoeven zich niet te houden aan de journalistieke regels voor objectiviteit. Lees hier onze richtlijnen.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant columns