De schokkende ruzie tussen Zelensky en Trump maakt duidelijk dat de eenheid van het Westen verkruimelt. Wat kan Europa bereiken op het wereldtoneel als de VS geen betrouwbare partner meer is? Het draait nu niet meer alleen om Oekraïne, maar om de toekomst van het hele continent.
Na de ongekend vijandige en publiekelijke ruzie tussen Zelensky, Trump en de Amerikaanse vicepresident JD Vance, werd de Oekraïense president verzocht het Witte Huis voortijdig te verlaten.
Hij was naar Washington gekomen om de Oekraïense onderhandelingspositie te verbeteren. Een grondstoffendeal moest Trump gunstig stemmen. Even leek die strategie vruchten af te werpen, maar in het Witte Huis ging de al gespannen relatie tussen de VS en Oekraïne in vlammen op. Trump vindt een herstel van de banden met Rusland belangrijker dan het lot van Oekraïne.
"Er is maar één simpele manier om te begrijpen wat er is gebeurd", stelde de Oekraïense krant The Kyiv Independent in een verbijsterd hoofdredactioneel commentaar. "Donald Trump is voor Rusland." In Moskou werd het incident met gejubel ontvangen.
Europese leiders zagen hun verwoede pogingen om te bemiddelen tussen Zelensky en Trump stranden. Na de eerste zes weken van het presidentschap van Trump staan de VS en Europa aan weerszijden van een kloof die snel breder wordt. Oekraïne dreigt daar het eerste grote slachtoffer van te worden.
Nu is de grote vraag of Europa niet alleen achter Oekraïne kan blijven staan, maar ook het gat kan opvullen dat wordt achtergelaten door de Verenigde Staten. Dat zal niet alleen belangrijk zijn voor de toekomst van Oekraïne, maar voor die van het hele continent.
De aftocht van Zelensky in Washington werd al snel gevolgd door een golf van reacties uit Europa. Nederland, België, Luxemburg, Duitsland, Frankrijk, Denemarken, Noorwegen, Zweden, Finland, Kroatië, Polen en nog zeker zeven andere landen, allemaal zeiden ze nog steeds achter Zelensky en Oekraïne te staan.
Net als de meeste andere Europese leiders, leverde Dick Schoof geen directe kritiek op Trump en de VS. "Nederland steunt Oekraïne even sterk als altijd. Nu meer dan ooit", schreef de Nederlandse premier op X. "We willen een blijvende vrede en een einde aan de oorlog van agressie die is gestart door Rusland."
EU-president Ursula von der Leyen richtte zich tot Zelensky persoonlijk. "Uw waardigheid eert de moed van het Oekraïense volk. Wees sterk, wees dapper, wees onbevreesd. U bent nooit alleen, beste president Zelensky. Wij blijven met u samenwerken voor een rechtvaardige en duurzame vrede".
Niet iedereen zat op hetzelfde spoor. De pro-Russische Hongaarse premier Viktor Orbán bedankte Trump vrijdag juist voor zijn behandeling van Zelensky. "Sterke mannen sluiten vrede, zwakke mannen voeren oorlog", schreef hij op X.
Na zijn onplezierige bezoek aan Washington reist Zelensky door naar Londen. Zondag vindt daar een grote Europese defensietop plaats, waar regeringsleiders zullen praten over de Oekraïneoorlog en de groeiende kloof tussen de VS en Europa. NAVO-topman Mark Rutte en EU-president Ursula von der Leyen zijn ook uitgenodigd..
Volgende week donderdag komen ook de EU-leiders bij elkaar in Brussel voor een speciale Oekraïne-top. Naar verwachting zal daar onder meer een nieuw militair steunpakket voor Oekraïne worden besproken. Ook daar is Zelensky uitgenodigd.
Het incident in Washington zorgt ervoor dat beide bijeenkomsten extra urgent zijn geworden. EU-buitenlandchef Kaja Kallas liet vrijdag weten wat er volgens haar in gang moet worden gezet. "Vandaag is duidelijk geworden dat de vrije wereld een nieuwe leider nodig heeft. Het is aan ons, Europeanen, om die uitdaging aan te gaan."
Pogingen om Europa en de VS juist weer bij elkaar te brengen, zijn er ook. De Italiaanse premier Giorgia Meloni heeft een goede band met Trump én is een uitgesproken bondgenoot van Oekraïne. Zij stelde vrijdag een trans-Atlantische top voor. "Alle verdeeldheid in het Westen verzwakt ons en komt ten goede aan degenen die de neergang van onze beschaving willen zien."
Source: Nu.nl algemeen