De Oostenrijkse en Duitse autoriteiten doen onderzoek naar een mogelijk illegale miljoenendonatie die de Duitse radicaal-rechtse partij AfD in aanloop naar de verkiezingen heeft gekregen. Dat blijkt uit een woensdag gepubliceerd onderzoek van het Duitse weekblad Der Spiegel en het Oostenrijkse dagblad Der Standard. De autoriteiten doen onderzoek naar witwassen en geheime financiering.
Als de recente miljoenendonatie illegaal blijkt te zijn, hangt de radicaal-rechtse partij een boete van 7 miljoen euro boven het hoofd. AfD is eerder al meermaals beboet voor het aannemen van illegale donaties.
Het gaat om een gift ter waarde van zo’n 2,3 miljoen euro, de grootste die AfD ooit kreeg. Naar eigen zeggen gebruikte de partij het geld voor meer dan zesduizend campagneposters. Het geld zou afkomstig zijn geweest van Gerhard Dingler, een oud-politicus van de radicaal-rechtse FPÖ in Oostenrijk. Uit het onderzoek van Der Spiegel en Der Standard blijkt nu dat de miljoenendonatie vermoedelijk niet van Dingler komt, maar van de Duits-Zwitserse vastgoedbeheerder en miljardair Henning Conle.
Conle zou vlak voor Kerst 2,6 miljoen euro naar Dingler hebben overgemaakt. Niet lang daarna betaalde de oud-politicus een reclamebureau in Keulen, dat posters ter waarde van 2.349.906 euro liet maken. AfD gaf begin februari precies datzelfde bedrag als donatie op aan de Bondsdag. Volgens de Duitse wet moeten partijen giften van meer dan 35.000 euro doorgeven en is het illegaal om de identiteit van de daadwerkelijke donor te verbergen.
Ook in 2017 doneerde de vastgoedmiljardair Henning Conle aan de Duitse partij. Toen ging het om 150.000 Zwitserse frank (toentertijd ongeveer 132.000 euro). Dat geld werd via rekeningen van twee Zwitserse farmaceutische bedrijven gedoneerd, terwijl Duitse partijen geen donaties mogen aannemen van landen buiten de Europese Unie. In november 2020 kreeg AfD hiervoor een boete van bijna 400.000 euro. Dat was destijds de tweede boete van die omvang die de partij kreeg voor het aannemen van illegale campagnegiften.
Een woordvoerder van AfD-lijstrekker Alice Weidel liet aan Der Spiegel weten dat er geen aanwijzingen zijn dat Dingler als stroman fungeerde. Voordat hij het geld doneerde, zou hij hebben gezegd dat het geld voor de postercampagne uit zijn eigen vermogen kwam en dat de betaling „niet namens derden” was gedaan.
Over vier dagen gaat Duitsland naar de stembus voor een nieuwe Bondsdag. De christen-democratische CDU/CSU staat bovenaan de peilingen en daarmee lijkt lijsttrekker Friedrich Merz de grootste kanshebber om de nieuwe bondskanselier te worden.
Veel aandacht gaat deze verkiezingen uit naar de gepeilde nummer twee, het radicaal-rechtse AfD, en de toenadering die Merz zoekt tot de partij. Vorige maand kreeg een door de CDU ingediende motie voor een strenger asielbeleid steun van de AfD. Volgens critici – van binnen en buiten de CDU – maakte Merz daarmee een einde aan de door hemzelf opgeworpen Brandmauer rond AfD. Begin deze maand kwamen in München zeker 200.000 mensen bijeen om te demonstreren tegen radicaal-rechts.
Duidelijk is dat de huidige coalitie niet verder kan. De sociaal-democratische SPD en de Groenen staan in de peilingen respectievelijk derde en vierde. Het is de vraag of de kleinste coalitiepartner, de liberale FDP, na de verkiezingen überhaupt nog terugkeert in het parlement: de Bondsdag kent een kiesdrempel van 5 procent. De partij blijft in de laatste peilingen hangen rond de 4 procent.
In dit blog volgt NRC de komende week de ontwikkelingen rondom de Duitse verkiezingen, die zondag plaatsvinden.
Source: NRC