De bezuinigingen die het kabinet wil doorvoeren op gemeenten kunnen kwetsbare mensen hard raken. Daar waarschuwt het Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP) voor. De ongelijkheid dreigt groter te worden en het lage vertrouwen in de politiek kan verder beschadigd raken.
Mensen met een hbo- of wo-opleiding, een hoog inkomen en een goede gezondheid zijn vaak positief over hun leven en hun leefomgeving, blijkt dinsdag uit een rapport van het Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP).
Maar mensen met een mbo- of vmbo-opleiding, een laag inkomen en een slechtere gezondheid hebben meer moeite om mee te doen in de samenleving. Zij hebben minder vertrouwen in andere mensen en minder vertrouwen in de overheid.
Bij die laatste groep ziet het SCP ook vaak een opeenstapeling van problemen. Denk aan financiële problemen, gezondheidsproblemen en een gebrek aan een sociaal netwerk. Hulpverlening schiet bovendien vaak tekort, waardoor de problemen blijven bestaan of zelfs erger worden.
Volgend jaar kort het kabinet het gemeentefonds met 2,4 miljard euro. Gemeenten spreken dan ook over 2026 als "ravijnjaar". Er is sprake van een grote financiële dip, waardoor veel gemeenten in het rood komen te staan. Omdat dat niet mag, moeten gemeenten gaan bezuinigen.
Die bezuinigingen raken kwetsbare mensen het meest. Zij kunnen door de bezuinigingen minder terecht bij hun gemeente voor belangrijke sociale en welzijnsvoorzieningen, of voor vrijwillige dienstverlening zoals schuldhulpverlening. Daarnaast kunnen bezuinigingen ook invloed hebben op preventiemaatregelen. Dat leidt tot nog grotere verschillen in welzijn en gezondheid.
Het SCP noemt de verschillen tussen de armste en rijkste Nederlanders "aanzienlijk". Bovendien raken de leefwerelden van deze groepen steeds verder van elkaar verwijderd. Dat kan de samenhang in de maatschappij aantasten.
Het planbureau roept het kabinet dan ook op om bij het maken van de voorjaarsnota goed te kijken naar de structurele ongelijkheid in Nederland. De voorjaarsnota is eigenlijk een update van de begroting van 2025. Ook kijkt het kabinet vast vooruit naar de plannen van 2026.
Volgens het SCP is het belangrijk dat er voor mensen met minder hulpbronnen een samenhangend beleid komt, waardoor ze effectief geholpen worden en het vertrouwen in de samenleving behouden.
Daarnaast is het van belang dat mensen met verschillende achtergronden elkaar tegenkomen. Dat kan bijvoorbeeld door menging in de woningbouw, in het onderwijs en op het werk. Zo'n methode kan het wij-zij-denken en polarisatie tegengaan en samenhang in de maatschappij verbeteren.
Ook is het belangrijk dat de overheid laat zien dat ze naar haar burgers luistert, dat ze betrouwbaar is, haar keuzes uitlegt en daarnaar handelt. Zo moeten mensen meer vertrouwen krijgen in de overheid. Het SCP geeft daarbij aan dat burgers zich zorgen maken over de omgangsvormen in de politiek en de verharding in het geven van meningen. Volgens het planbureau is het van belang dat het kabinet daar oog voor heeft.
"Hoewel er grote ongelijkheden bestaan tussen mensen, vinden ze in de basis dezelfde dingen belangrijk", vertelt SCP-directeur Karen van Oudenhoven. "Ga op zoek naar deze gemeenschappelijke waarden voor een toekomstvisie voor Nederland."
Source: Nu.nl economisch