Meer weten over de crisis in het Midden-Oosten? Lees hier al onze artikelen.
In de Zuid-Gazaanse stad Khan Younis zijn drie Israëlische gijzelaars vrijgelaten. Op beelden van Al Jazeera is te zien hoe militanten van Hamas en Islamitische Jihad de gijzelaars, die ogenschijnlijk in goede gezondheid verkeren, hebben overgedragen aan het Rode Kruis.
Het gaat om de Amerikaans-Israëlische Sagui Dekel-Chen, de Argentijns-Israëlische Yair Horn en de Russisch-Israëlische gijzelaar Alexander Troepanov. De drie mannen werden tijdens de aanval van Hamas op 7 oktober 2023 ontvoerd uit kibboets Nir Oz. De twee eerstgenoemde gijzelaars werden vastgehouden door Hamas, Troepanov was in handen van Islamitische Jihad.
Deze vrijlating, die al langer op het programma stond, kwam deze week op losse schroeven te staan. Op maandag maakte Hamas bekend geen gijzelaars vrij te laten omdat Israël het bestand herhaaldelijk zou schenden. De Israëlische premier dreigde daarop de oorlog in Gaza te hervatten als de gijzelaars vandaag niet zouden vrijkomen. Hamas zei donderdag, nadat Israël zou hebben toegezegd het bestand na te leven, dat de vrijlating van zaterdag zou doorgaan.
De overdracht verliep een stuk minder chaotisch dan de vorige, twee weken geleden. Gewapende militanten slaagden er toen ternauwernood in om de opgewonden Palestijnse menigte op afstand te houden en de ontzette gijzelaars richting medewerkers van het Rode Kruis te begeleiden.
In deze eerste fase van het staakt-het-vuren, dat op 19 januari inging, zijn 24 van de afgesproken 33 gijzelaars vrijgekomen. Israël liet tot nu toe 730 Palestijnse gevangenen vrij. Later vandaag moeten daar 369 bij komen.
Jasper Daams
Militairen van de VN-vredesmissie in Libanon (UNIFIL) zijn vrijdagavond aangevallen in de buurt van het vliegveld van Beiroet. Een commandant raakte gewond en aanvallers staken een UNIFIL-voertuig in brand. De VN-organisatie reageert 'geschokt' op de 'gewelddadige aanval' en stelt dat blauwhelmen 'in deze moeilijke tijd werken aan veiligheid en stabiliteit in het zuiden van Libanon'.
UNIFIL meldt in de verklaring, die onder meer op X gedeeld is, niet door wie de VN-militairen zijn aangevallen. Rondom en op toegangswegen naar het vliegveld van Beiroet vonden donderdag- en vrijdagavond protesten plaats van Hezbollah-aanhangers. Volgens de Israëlische krant The Times of Israël en andere Israëlische media zijn zij verantwoordelijk voor de aanval op het UNIFIL-konvooi van drie voertuigen dat op weg was naar de luchthaven.
De demonstraties ontstonden door een oplopend conflict tussen Iran en Libanon over de landingsrechten van elkaars vliegtuigen. Verschillende landingen werden geblokkeerd nadat het Israëlische leger Iran ervan beschuldigde passagiersvliegtuigen in te zetten om geld naar Libanon te smokkelen, bedoeld voor Hezbollah. Israël zei dat 'niet toe te staan". Iran interpreteerde dat als een dreigement om een passagierstoestel aan te vallen.
De Libanese minister van Buitenlandse Zaken liet weten samen met Iran te werken aan een diplomatieke oplossing.
ANP
Tientallen Israëlische kolonisten hebben op de Westelijke Jordaanoever vrijdag Palestijnse burgers aangevallen, meldt de Israëlische krant Haaretz. Dat gebeurde in en rondom het Palestijnse dorp al-Maniya, ten zuiden van Bethlehem. Volgens het Isrëlische dagblad moesten vier gewonde Palestijnen in het ziekenhuis worden behandeld, onder wie een zwangere vrouw.
De krant schrijft dat de slachtoffers werden aangevallen met stenen en knuppels. Een bron verklaarde daarnaast dat de aanvallers honden inzetten tegen de lokale bewoners. De aanval vond plaats in de zone waar de Palestijnse Autoriteit op papier de wetgever is. De PA is er met Israël verantwoordelijk voor de veiligheid. Sinds het uitbreken van de Gaza-oorlog is het geweld op de bezette Westoever toegenomen; gerichte aanvallen tegen Palestijnen komen er zeer geregeld voor.
Volgens het Palestijnse persbureau Wafa drongen kolonisten gisteren onder leiding van voormalig minister Ben-Gvir het dorp binnen. De radicaal-rechtse minister stapte onlangs uit het kabinet omdat hij het niet eens wat met de gevechtspauze in Gaza. Een lokale Palestijnse functionaris meldt aan Wafa dat het dorp de voorbije tijd al vaker kampte met zulke aanvallen en dat de Joodse kolonisten hopen de lokale bevolking van het land te verdrijven. Op beelden van Haaretz is ook te zien dat de kolonisten in de buurt van al-Maniya geïmproviseerde gebouwtjes hebben neergezet.
Maartje Geels
Hamas heeft aan Israël drie namen overhandigd van gijzelaars die morgen moeten vrijkomen. Dat maakt de Palestijnse militante beweging bekend. In ruil verwacht Hamas dat Israël 369 Palestijnse gevangenen vrijlaat.
De afgelopen week stond het staakt-het-vuren in Gaza, waar de vrijlatingen onderdeel van zijn, op omvallen. Volgens Hamas schendt Israël de voorwaarden van het bestand en om die reden schortte Hamas de vrijlating van nieuwe gijzelaars op. Gisteren maakte Hamas bekend dat er toch drie gijzelaars vrij zouden komen, na dreigementen van Israël en de Amerikaanse president Trump dat de oorlog anders zou worden hervat. Daarmee lijkt het fragiele bestand vooralsnog gered.
De namen van de gijzelaars die worden vrijgelaten zijn niet officieel openbaar gemaakt. De BBC meldt desondanks dat de Amerikaans-Israëlische Sagui Dekel-Chen en de Argentijns-Israëlische Yair Horn vrijkomen. Ook Islamitische Jihad, de tweede militante groepering in Gaza, laat morgen een gijzelaar vrij. De beweging maakt bekend dat het om de Russisch-Israëlische gijzelaar Alexander Troefanov gaat. Hamas ontvoerde de drie mannen op 7 oktober 2023 uit kibboets Nir Oz.
Het is de zesde keer dat Hamas gijzelaars vrijlaat tijdens het staakt-het-vuren dat op 19 januari inging. In totaal zijn 21 van de beoogde 33 gijzelaars teruggekeerd, die in de eerste fase vrij moeten komen. Israël liet in ruil meer dan 730 Palestijnse gevangenen vrij. Velen van hen zaten zonder proces of juridische gronden vast.
Dana Holscher
Israël heeft stellingen van Hezbollah in Zuid-Libanon aangevallen. Volgens de Israëlische krijgsmacht werden onder andere wapenopslagplaatsen getroffen. 'Terroristische activiteiten' op deze locaties vormden een 'duidelijke schending van de overeenkomsten tussen Israël en Libanon', aldus de Israëlische krijgsmacht.
Hezbollah en Israël sloten in november een akkoord over een staakt-het-vuren. Volgens die afspraak moest Israël zijn troepen terugtrekken uit het zuiden van Libanon. Ondanks dit bestand is Israël doorgegaan met het uitvoeren van aanvallen op Libanon. Beide partijen hebben elkaar herhaaldelijk beschuldigd van het schenden van de wapenstilstand.
ANP
De militante groepering Hamas zegt zich aan het staakt-het-vuren te houden en zaterdag de afgesproken drie Israëlische gijzelaars vrij te laten. Daarmee lijkt Hamas een einde te maken aan de onzekerheid die de afgelopen dagen is ontstaan over het nakomen van het bestand.
De wapenstilstand staat sinds maandag op losse schroeven. Hamas zei toen geen gijzelaars vrij te laten, omdat Israël het Palestijnen moeilijk zou maken om naar Noord-Gaza te trekken en op ze zou schieten. Israël ontkent dat en zegt de oorlog te hervatten als Hamas zaterdag geen gijzelaars vrijlaat. De Israëlische premier Benjamin Netanyahu spreekt sindsdien over alle gijzelaars, onze gijzelaars en negen gijzelaars.
Anonieme ingewijden meldden eerder vandaag al aan persbureau AFP dat er vooruitgang is geboekt in de gesprekken met Israël over het bestand. Israël zou hebben toegezegd zich te houden aan de afspraken omtrent het toelaten van humanitaire hulp als graafmachines om de kapotte infrastructuur te herstellen en mobiele woningen waar de Gazanen in kunnen verblijven.
Yassin Boutayeb
Israël gaat waarschijnlijk in de komende maanden proberen nucleaire doelen in Iran aan te vallen. Daarvoor waarschuwt een Amerikaanse inlichtingendienst, aldus The Washington Post. Een preventieve aanval zou het nucleaire programma van Iran met slechts weken of misschien maanden vertragen, maar zou de spanningen in het Midden-Oosten doen escaleren. Dit zegt de Amerikaanse inlichtingendienst Defense Intelligence Agency in een gezamenlijk rapport met de Joint Chiefs of Staff, een militair adviesorgaan van de Amerikaanse overheid.
Het rapport waarschuwt dat Israël waarschijnlijk zal proberen twee nucleaire faciliteiten van Iran te bombarderen in de eerste zes maanden van 2025.
Huidige en voormalige Amerikaanse functionarissen die bekend zijn met de inlichtingendienst vertelden The Washington Post dat de bevinding voortvloeit uit een analyse van de Israëlische planning na het bombardement op Iran eind oktober, waardoor de Iraanse luchtverdediging werd verzwakt. De functionarissen spraken op voorwaarde van anonimiteit, aldus de Amerikaanse krant.
Een woordvoerder van de Nationale Veiligheidsraad van het Witte Huis zei dat president Donald Trump ‘duidelijk heeft gemaakt dat hij niet zal toestaan dat Iran een kernwapen krijgt’, aldus de krant. ‘Hoewel hij er de voorkeur aan geeft om op vreedzame wijze te onderhandelen over een oplossing voor de al lang bestaande problemen van Amerika met het Iraanse regime, zal hij niet voor onbepaalde tijd wachten als Iran niet bereid is tot een deal te komen, en wel snel.’ (ANP)
Het Israëlische leger wil langer aanwezig blijven in het zuiden van Libanon dan voorheen afgesproken. Dat maakt een woordvoerder van het leger bekend. Het is de tweede keer dat Israël om uitstel vraagt voor het terugtrekken van de grondtroepen uit Libanon.
In het bestand tussen Israël en de Libanese militie Hezbollah waren beide partijen overeengekomen dat Hezbollah zich terug zou trekken uit het zuiden van Libanon. Ook Israël zou zich uit dat gebied terugtrekken, waarna het Libanese leger het vacuüm in de grensstrook samen met VN-vredestroepen zou opvullen. Dat moest in eerste instantie voor 27 januari gebeuren, maar Israël vroeg vlak voor die deadline uitstel aan.
De bemiddelende partijen, onder wie de Verenigde Staten, gingen akkoord met uitstel tot 18 februari. Israël wil daar nu nog eens tien dagen aan toevoegen. Op vijf specifieke plekken in het zuiden zou de militaire aanwezigheid van Israël nog nodig zijn. De exacte reden daarvoor maakte Israël niet bekend. Hezbollah heeft nog niet gereageerd op de berichten over het verzoek. Eerder stelde Israël dat het Libanese leger niet in staat was om te voorkomen dat Hezbollah zou terugkeren naar Zuid-Libanon.
Dana Holscher
Een delegatie van Hamas is vandaag aangekomen in de Egyptische hoofdstad Caïro voor overleg over de volgende fase van het bestand in Gaza. Dat meldt een woordvoerder van de Palestijnse groepering. Het staakt-het-vuren waarover Hamas en Israël indirect onderhandelen is momenteel zeer wankel.
Israël houdt zich volgens Hamas niet aan de voorwaarden van de eerste fase van het bestand, dat op 19 januari is ingegaan. Zo voert het Israëlische leger nog aanvallen uit in Gaza, zouden de Palestijnse burgers te lang zijn tegengehouden bij hun terugkeer naar het noorden van Gaza en komen er te weinig hulpgoederen het gebied binnen. Hamas dreigde daarop de vrijlating van de volgende groep Israëlische gijzelaars, aanstaande zaterdag, op te schorten.
Zowel de Israëlische premier Benjamin Netanyahu als de Amerikaanse president Donald Trump – de VS treden op als bemiddelaar – voerden daarna de druk op en dreigden het bestand te laten klappen. Hamas heeft inmiddels laten weten zich niet te laten intimideren.
Ook tussen bemiddelaars Egypte en de Verenigde Staten groeit de spanning. De Egyptische president Abdel Fattah al-Sisi zou een aanstaand bezoek aan het Witte Huis afzeggen als Trumps plannen voor het gedwongen vertrek van Palestijnen uit Gaza op de agenda staan. Volgens verschillende media zouden Egypte en Qatar desondanks alles op alles zetten om het bestand te redden. Vooral Israël moet volgens die twee landen inbinden en meer humanitaire hulp toestaan.
Dana Holscher
Bij een Israëlische luchtaanval in de buurt van Rafah, in het zuiden van de Gazastrook, is één dode gevallen. Dat meldt de Arabische nieuwszender Al Jazeera. De aanval komt op een moment dat het bestand tussen Israël en Hamas op losse schroeven staat.
De Israëlische strijdkrachten zeggen in een verklaring eerder vandaag een luchtaanval te hebben uitgevoerd op Zuid-Gaza die verband hield met de strijd tegen illegale wapensmokkel. Dat gebeurde nadat het leger een drone vanaf Israëlisch grondgebied Gaza binnen had zien vliegen. De twee verdachten die de drone zouden hebben willen meenemen, zijn ook geraakt. Het leger meldt niets over of zij daarbij zijn omgekomen.
Hamas verklaarde eerder deze week de vrijlating van Israëlische gijzelaars aanstaande zaterdag op te schorten. Volgens de militante beweging schendt Israël de voorwaarden van het staakt-het-vuren, onder meer door nog steeds op Gazanen te schieten. Bovendien beschuldigt Hamas Israël ervan niet genoeg hulp toe te laten aan Gaza.
Afgelopen zondag doodde het Israëlische leger volgens de Gazaanse autoriteiten vier mensen die terug wilden keren naar hun huizen. Israël heeft eerder bevestigd (lucht)aanvallen te hebben uitgevoerd sinds het ingaan van het bestand, steevast als waarschuwing voor mensen die een bedreiging voor troepen zouden vormen.
Hoewel Hamas stelde dat de deur voor uitruil gevangenen en gijzelaars op zaterdag nog altijd open staat, reageerde Israël direct door het leger in de hoogste staat van paraatheid te brengen. Daarbovenop kwam gisteren het bericht dat Israël ‘de intensieve gevechten in Gaza’ zal hervatten als de gijzelaars zaterdagmiddag 12 uur niet zijn overgedragen.
Thom Canters
Lees hier ook: Gaat het staakt-het-vuren in Gaza standhouden? Trump wil ‘alle gijzelaars’ voor zaterdagmiddag vrij
Saoedi-Arabië verwerpt en veroordeelt ‘extremistische’ Israëlische opmerkingen die pleiten voor de ontheemding van Palestijnen in de Gazastrook. Dat meldt het officiële Saoedische persbureau SPA.
Tijdens een vergadering onder voorzitterschap van kroonprins Mohammed bin Salman benadrukte het Saoedische kabinet zijn ‘categorische afwijzing van extremistische Israëlische uitspraken die de gedwongen ontheemding van Palestijnen suggereren’, aldus SPA. Vorige week suggereerde de Israëlische premier Benjamin Netanyahu dat Saoedi-Arabië ‘grote gebieden’ heeft waar een Palestijnse staat zou kunnen worden gevestigd.
Het Saoedische kabinet verklaarde volgens SPA ook dat vrede in het Midden-Oosten alleen kan worden bereikt via een tweestatenoplossing. Daarmee doelt de regering op de vestiging en erkenning van een soevereine Palestijnse staat naast Israël. (ANP)
Egypte is van plan ‘een uitgebreide visie te presenteren voor de wederopbouw’ van de Gazastrook. Deze zorgt ervoor dat Palestijnen hun land kunnen blijven bewonen. Dat zei het Egyptische ministerie van Buitenlandse Zaken dinsdagavond. Het is niet duidelijk wanneer Egypte zijn plan presenteert.
Egypte ‘hoopt samen te werken’ met de regering van de Amerikaanse president Donald Trump bij de wederopbouw van Gaza. Trump heeft onlangs gedreigd hulp aan Egypte en Jordanië stop te zetten als deze landen weigeren mee te werken aan zijn plan om de Gazastrook over te nemen en de Palestijnse bevolking naar hun landen te verplaatsen. De VS heeft geen gezag in de Palestijnse gebieden. (ANP)
• De Israëlische premier Benjamin Netanyahu zegt dat Israël de oorlog met Hamas in Gaza hervat als de militante groepering zaterdag geen Israëlische gijzelaars overdraagt. ‘Het leger zal weer overgaan tot intensieve gevechten totdat Hamas is uitgeschakeld’, zo sprak Netanyahu in een videoboodschap nadat hij met zijn veiligheidskabinet had overlegd over de kwestie.
• Hamas zegt niet onder de indruk te zijn van Trumps dreigement dat ‘de hel zal losbreken’ als er zaterdag niet opnieuw Israëlische gijzelaars vrijkomen. Trumps uitspraken maken de zaak alleen maar ingewikkelder, aldus de Palestijnse militante beweging vandaag.
• De Jordaanse koning Abdullah II zei na zijn gesprek met president Donald Trump in het Witte Huis dat een aantal Arabische landen onder leiding van Egypte met een eigen plan komt voor de wederopbouw van Gaza, al maakte de koning niet duidelijk wat het plan behelst. Volgens Abdullah komt Egypte binnenkort met een voorstel voor Gaza waarin de Palestijnen hun land niet hoeven te verlaten.
De Jordaanse koning Abdullah II zei na zijn gesprek met president Donald Trump in het Witte Huis dat een aantal Arabische landen onder leiding van Egypte met een eigen plan komt voor de wederopbouw van Gaza, al maakte de koning niet duidelijk wat het plan behelst. Volgens Abdullah komt Egypte binnenkort met een voorstel voor Gaza waarin de Palestijnen hun land niet hoeven te verlaten.
Trump daarentegen herhaalde in een gezamenlijke persconferentie met de Jordaanse koning zijn plannen voor Gaza. Daarbij zei hij dat de VS Gaza niet hoeven te kopen, maar het ‘gewoon gaan innemen, vasthouden en koesteren’. Abdullah zei daarop opnieuw dat Jordanië niet zal meewerken aan een gedwongen uitzetting van de Palestijnen, maar dat hij wel bereid is om zo’n tweeduizend zieke Palestijnse kinderen op te vangen.
Verder noemt Abdullah het gesprek met Trump op X ‘constructief’ en stelt hij dat de stabiele, vredige relatie tussen Jordanië en de VS zal worden voortgezet. De koning beschrijft Trump als ‘een man van vrede’, omdat hij volgens hem een belangrijke rol heeft gespeeld in het bewerkstelligen van de wapenstilstand tussen Israël en Hamas. Trump blikt eveneens positief terug op het gesprek.
Yassin Boutayeb
De Israëlische premier Benjamin Netanyahu zegt dat Israël de oorlog met Hamas in Gaza hervat als de militante groepering zaterdag geen Israëlische gijzelaars overdraagt. ‘Het leger zal weer overgaan tot intensieve gevechten totdat Hamas is uitgeschakeld’, zo sprak Netanyahu in een videoboodschap nadat hij met zijn veiligheidskabinet had overlegd over de kwestie.
Netanyahu maakte in zijn toespraak niet duidelijk hoeveel gijzelaars zaterdag vrij moeten komen, al was eerder afgesproken dat er zaterdag drie gijzelaars zouden worden vrijgelaten. Hamas liet maandag weten die zaterdag niet over te dragen. Het gaf daarvoor als reden dat Israël het de Palestijnen bemoeilijkt terug te keren naar Noord-Gaza en op hen schiet. Daarmee schendt Israël het bestand, aldus Hamas. In reactie hierop bracht Israël zijn leger in ‘de hoogste staat van paraatheid’.
De Amerikaans president Donald Trump riep Hamas gisteren al op om alle overgebleven gijzelaars zaterdag over te dragen. Het veiligheidskabinet van Netanyahu reageerde daar verheugd op, maar onduidelijk is nog wat Hamas gaat doen. De groepering zegt in een reactie dat het zich ‘committeert aan het staakt-het-vuren en dat Israël verantwoordelijk is voor eventuele complicaties en vertragingen’.
Yassin Boutayeb
Lees ook: Hamas schort vrijlating gijzelaars op, Israëlisch leger in paraatheid
Hamas zegt niet onder de indruk te zijn van Trumps dreigement dat ‘de hel zal losbreken’ als er zaterdag niet opnieuw Israëlische gijzelaars vrijkomen. Trumps uitspraken maken de zaak alleen maar ingewikkelder, aldus de Palestijnse militante beweging vandaag.
Gisteren maakte Hamas bekend voorlopig geen gijzelaars vrij te laten, omdat Israël de voorwaarden van het staakt-het-vuren zou schenden. Zo blokkeerde Israël vorige maand dagenlang de afgesproken terugkeer van ontheemde Palestijnen naar het noorden van de Gazastrook. Het strikt naleven van de voorwaarden is de enige manier om Israëlische gijzelaars vrij te krijgen, aldus Hamas. Trump zei vervolgens dat Israël wat hem betreft de oorlog tegen Hamas voort kan zetten als Hamas voet bij stuk houdt.
António Guterres, secretaris-generaal van de Verenigde Naties, roept zowel Hamas als Israël op om zich te houden aan het akkoord. ‘We moeten koste wat het kost voorkomen dat de vijandelijkheden in Gaza weer oplaaien’, meldt Guterres in een verklaring.
Ook moeten de partijen volgens Guterres doorgaan met ‘serieuze onderhandelingen’ over de tweede fase van het bestand. Er zijn nog 73 Israëlische gijzelaars in Gaza. In de huidige eerste fase van het bestand moet Hamas in totaal 33 gijzelaars vrijlaten. Israël moet honderden Palestijnse gevangenen vrijlaten. Israël vermoedt dat er van die 33 gijzelaars inmiddels acht zijn overleden.
Frank Rensen
Indien de Israëlische gijzelaars die nog in Gaza worden vastgehouden niet vóór zaterdagmiddag zijn vrijgelaten, zullen de VS voorstellen het staakt-het-vuren tussen Israël en Hamas te annuleren. Dit maakte president Trump maandag bekend. En dan zal ‘de hel losbreken’, aldus de Amerikaanse president.
De Egyptische bemiddelaars van het staakt-het-vuren tussen Israël en Hamas vrezen dat het bestand zal instorten, omdat Hamas de gevangenenruil voor komende zaterdag ‘tot nader order’ heeft uitgesteld.
Hamas zegt dat Israël zich niet aan de afspraken van het bestand houdt en gevluchte burgers niet laat terugkeren naar de Gazastrook. Israël zegt op zijn beurt dat Hamas de afspraken van het staakt-het-vuren schendt door de vrijlating van gijzelaars uit te stellen.
Redactie, ANP
Volgens Hamas is het nog altijd mogelijk dat de vrijlating van Israëlische gijzelaars aanstaande zaterdag kan doorgaan zoals gepland. De militante beweging kondigde vandaag aan de vrijlating uit te stellen vanwege veronderstelde Israëlische schendingen van het staakt-het-vuren. Er is echter nog genoeg tijd om daar wat aan te doen, stelt Hamas.
Een woordvoerder van de gewapende vleugel van Hamas zei vandaag dat de beweging de uitruil, die aanstaande zaterdag zou plaatsvinden, tot nader order had uitgesteld. Volgens hem begaat Israël herhaaldelijk schendingen van het bestand dat vorige maand is ingegaan. Zo zou Israël onder meer gericht luchtaanvallen hebben uitgevoerd op Palestijnen, en hebben verhinderd dat humanitaire hulp de Gazastrook binnenkwam.
Na de aankondiging van Hamas beschuldigde de Israëlische minister van Defensie, Israel Katz, de militante organisatie van een schending van het bestand. Hij zei het Israëlische leger opdracht gegeven te hebben zich in de hoogste staat van paraatheid te brengen en zich voor te bereiden op ‘elk mogelijk scenario in Gaza’.
Ondanks de steeds hoger oplopende spanningen is er volgens Hamas nog een kans dat het bestand voortduurt. ‘Hamas heeft deze aankondiging bewust vijf dagen voor de geplande gevangenenoverdracht gedaan, zodat de bemiddelaars genoeg tijd hebben om de (Israëlische, red.) bezetter onder druk te zetten zijn verplichtingen na te komen’, staat in een verklaring van Hamas. ‘De deur blijft open voor de uitwisseling van gevangenen zoals gepland.’
Jasper Daams
Lees ook: Hamas schort vrijlating gijzelaars op, Israëlisch leger in paraatheid
Mochten de plannen van Donald Trump voor een Amerikaanse overname van de Gazastrook doorgang vinden, dan is het niet de bedoeling dat de Gazanen daarna weer hun intrek nemen in het gebied. Dat zegt de Amerikaanse president in een interview met Fox News.
Trump verraste vorige week vriend en vijand met de boodschap dat de VS de verwoeste Gazastrook willen ‘overnemen en bezitten’. De ruim twee miljoen Gazanen zouden moeten worden opgevangen door buurlanden Egypte en Jordanië, zodat de Amerikanen het gebied kunnen ombouwen tot de ‘Rivièra van het Midden-Oosten’. Volgens critici komt het plan neer op etnische zuivering.
In een reactie leken verschillende leden van Trumps gevolg een poging te doen zijn woorden te nuanceren. Volgens zijn woordvoerder Karoline Leavitt zei Trump dat de Gazanen ‘tijdelijk’ ergens anders onderdak moeten vinden. Daarnaast zei buitenlandminister Marco Rubio vorige week dat de VS alleen willen helpen bij de wederopbouw van Gaza, ‘zodat mensen daarna kunnen terugkeren’. Hij specificeerde echter niet wie hij daarmee bedoelde.
In gesprek met zijn favoriete medium deed Trump de uitspraken van Leavitt en Rubio weer teniet. Zo zei hij een deal te willen sluiten met Egypte en Jordanië om de ontheemde Palestijnen op te vangen, in ruil voor miljarden dollars.
Op de vraag of de Palestijnen het recht hebben om op termijn terug te keren naar Gaza, antwoordde Trump vastberaden. ‘Nee, dat hebben ze niet, want ze krijgen veel betere huisvesting.’ Een terugkeer is volgens de Amerikaanse president geen optie, omdat het nog jaren zou duren voordat het gebied weer bewoonbaar is.
Jasper Daams
Hamas stelt de volgende vrijlating van Israëlische gijzelaars tot nader order uit. Een woordvoerder van de gewapende tak van Hamas beschuldigt Israël van herhaaldelijke schendingen van het staakt-het-vuren, onder meer door het uitvoeren van luchtaanvallen op Palestijnen in Gaza.
Aanstaande zaterdag stond de zesde uitruil van Israëlische gijzelaars en Palestijnse gevangenen op het programma. Drie gijzelaars en honderden gevangenen zouden daarbij op vrije voeten komen. Sinds het ingaan van de eerste fase van het bestand op 19 januari kwamen tot nu toe 21 gijzelaars en ruim 730 Palestijnse gevangenen vrij.
Met de bekendmaking van Hamas lopen de spanningen tussen Israël en Hamas verder op, op het moment dat beide partijen in onderhandeling zijn over de volgende fase van het bestand. Eerder op de dag maakte het kantoor van premier Netanyahu bekend dat de Israëlische delegatie al na één dag uit Qatar was teruggekeerd naar Israël. Een reden voor het vertrek werd niet gegeven.
Jasper Daams
De Israëlische delegatie die gisteren in Qatar arriveerde voor de onderhandelingen over het bestand tussen Israël en Hamas, is alweer teruggekeerd. Dat maakt het kantoor van premier Netanyahu bekend, zonder een reden voor het vertrek te geven.
Na het ingaan van de eerste fase van het bestand, zo’n drie weken geleden, is vandaag een nieuwe onderhandelingsronde van start gegaan. Onder bemiddeling van Egypte en Qatar moeten Israël en Hamas het eens worden over de precieze invulling van fase 2. Beide partijen kwamen in grote lijnen al overeen dat Israël zich in deze fase volledig moet terugtrekken uit Gaza, en dat Hamas de resterende gijzelaars moet vrijlaten.
De eerste fase duurt tot 2 maart. Israël en Hamas hebben dus nog drie weken om het eens te worden over de details.
Jasper Daams
In Qatar gaat deze week een nieuwe ronde onderhandelingen van start over het staakt-het-vuren in Gaza. Een Israëlische delegatie is gisteren aangekomen in de hoofdstad Doha, bevestigt een woordvoerder van de Israëlische premier Benjamin Netanyahu.
Op 19 januari ging de eerste fase van het bestand tussen Israël en Hamas in. Die fase duurt zes weken, tot 2 maart. Onderdeel van de eerste fase was onder andere de vrijlating van 33 Israëlische gijzelaars en bijna tweeduizend Palestijnse gevangenen. Ook trok het Israëlische leger zich afgelopen weekend terug uit de zogeheten Netzarim-corridor, die het noorden van Gaza scheidt van het zuiden.
De volgende fase van het bestand moet eveneens zes weken duren. Wat die fase precies inhoudt, moeten Israël en Hamas nog overeenkomen. In grote lijnen is al bepaald dat Hamas alle resterende gijzelaars moet vrijlaten en dat Israël zich volledig moet terugtrekken uit Gaza. De partijen onderhandelen indirect met elkaar, met bemiddeling van Qatar, Egypte en de Verenigde Staten.
Ook de invulling van de derde fase van het bestand moet nog worden uitgewerkt: een permanente wapenstilstand in Gaza. Over de wederopbouw van Gaza en het bestuur van het Palestijnse gebied na de oorlog zijn nog geen afspraken gemaakt. Volgens persbureau Reuters staat dat echter niet op het programma de komende dagen.
Dana Holscher
Dit was het belangrijkste nieuws over het Midden-Oosten van afgelopen week:
• De Amerikaanse president Donald Trump zei dinsdag dat de Verenigde Staten de Gazastrook zullen ‘overnemen en bezitten’ zodra de Palestijnse bevolking elders is gehuisvest. In de Arabische wereld, maar ook in Europa, is geschokt gereageerd op de uitspraken van de Amerikaanse president. Enkele dagen later zwakte het Witte Huis de plannen weer af.
• Hamas heeft zaterdag drie gijzelaars overgedragen aan medewerkers van het Internationaal Comité van het Rode Kruis (ICRC). Het gaat om de vijfde uitwisseling sinds het bestand met Israël op 19 januari inging. In totaal moest Israël 183 gevangenen vrijlaten.
• Israël is begonnen met het terugtrekken van zijn troepen uit de Netzarim-corridor, die het noorden van Gaza afsnijdt van het zuiden. De terugtrekking maakt deel uit van het staakt-het-vuren dat Hamas en Israël overeenkwamen en dat op 19 januari inging. De Israëlische premier Benjamin Netanyahu heeft bevestigd dat hij deze week een delegatie naar Qatar stuurt om te onderhandelen over de tweede fase van het bestand met Hamas in de Gazastrook.
Lees hier het volledige liveblog van afgelopen week terug.
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant