Meer weten over de oorlog in Oekraïne? Lees hier al onze artikelen.
Persbureau Reuters ging in Kyiv de straat op om de reactie van inwoners te peilen op de aangekondigde onderhandelingen over vrede in Oekraïne. De Amerikaanse president Donald Trump wil daarover onderhandelen met Vladimir Poetin en Oekraïne, maar straalt in alles uit dat hij een deal wil maken met Moskou.
‘Het lijkt er echt op dat [de Verenigde Staten] Oekraïne willen opgeven’, vertelt de 24-jarige inwoner van Kyiv Myroslava Lesko aan Reuters. ‘In de taal van Trump over de onderhandelingen zie ik geen winsten voor Oekraïne.’
‘Ik hoop op het beste’, zegt de 38 Olena Chiupika uit Kyiv tegen Reuters. Ze heeft het over de steun van de bondgenoten van haar thuisland. De VS zijn op dit moment de belangrijkste leverancier van militaire steun, maar Chiupika wijst erop dat Oekraïne in het verleden wel vaker onverwacht grote steunpakketen heeft weten te verzekeren van andere bondgenoten. Ze wil optimistisch zijn, ‘want de sfeer is nu niet bepaald goed’.
Sommige Oekraïeners zijn weer hoopvol over Trumps betrokkenheid: ‘Hij is wilskrachtig’, meent Hryhoriy Buhoyets (60). ‘Hij kan beslissen wat hij wil. Wat Oekraïne betreft denk ik wel dat hij plannen heeft.’
Frank Rensen
Oekraïne zal ‘linksom of rechtsom’ deelnemen aan onderhandelingen over vrede in dat land, meldt Dmitri Peskov, woordvoerder van het Kremlin, aan het staatspersbureau Tass. Tegelijkertijd zullen Rusland en de VS volgens Peskov onderlinge gesprekken blijven voeren, zonder Oekraïense betrokkenheid.
Aan een ander Russisch persbureau, Interfax, laat Peskov weten dat de voorbereidingen voor een ontmoeting tussen de Russische president Vladimir Poetin en de Amerikaanse president Donald Trump nog ‘enkele maanden’ zouden kunnen duren. Beide partijen zijn het er volgens Peskov over eens dat de Saoedische hoofdstad Riyad een geschikte locatie is voor deze ontmoeting.
Trump belde gisteren meer dan een uur lang met Poetin over het beëindigen van de oorlog. Daarna sprak Trump ook met Volodymyr Zelensky, de Oekraïense president. Het Kremlin meldt vandaag ‘onder de indruk te zijn’ van Trumps standpunten over het beëindigen van de oorlog in Oekraïne.
Frank Rensen
De Oekraïense president Volodymyr Zelensky zal geen vredesverdrag accepteren dat Rusland en de Verenigde Staten sluiten zonder daarbij Oekraïne te betrekken. Ook zegt hij dat Europese bondgenoten deel moeten uitmaken van het overleg.
‘Het is belangrijk dat het niet allemaal gaat volgens het plan van Poetin’, vertelde Zelensky vandaag tijdens een persconferentie. De Amerikaanse president Donald Trump belde gisteren met de Russische president Vladimir Poetin en daarna Zelensky over het beëindigen van de oorlog. Kort daarvoor suggereerde de Amerikaanse defensieminister Pete Hegseth dat Oekraïne voorlopig geen lid kan worden van de Navo en de landsgrenzen van Oekraïne niet terugkeren naar de situatie van 2014.
Meerdere Europese politici reageerden hier fel op, omdat Amerika – de belangrijkste leverancier van militaire steun aan Oekraïne – te veel ruimte zou bieden aan Poetin. Zo stelde de Duitse minister van Defensie Boris Pistorius het ‘te betreuren dat de VS al concessies aan Rusland hebben gedaan, terwijl de onderhandelingen nog niet zijn begonnen.’ Ook de Nederlandse defensieminister Ruben Brekelmans vindt het essentieel dat Europa aanschuift bij de onderhandelingen.
Zelensky wil eerst met Trump overleggen over een gezamenlijk plan om ‘Poetin tegen te houden’, vertelde hij vandaag. Pas daarna zou het volgens hem zinvol zijn om ook met de Russen te praten.
Frank Rensen
EU-buitenlandchef Kaja Kallas zegt dat Europa Oekraïne zal steunen als het land het Amerikaanse voorstel voor vredesonderhandelingen met Rusland afwijst. Ze sprak vanochtend met de Oekraïense minister van Defensie, Rustem Umerov, die zei dat ‘de Oekraïners standvastig zijn en hun vrijheid en grondgebied niet zullen opgeven’.
De Europese Commissie nam vandaag eenzelfde standpunt in. Een woordvoerder van de Commissie zei dat Europa Oekraïne zal blijven steunen en dat de Oekraïense veiligheid belangrijk is voor de gehele Europese veiligheid. De woordvoerder noemde het telefoongesprek tussen Trump en Poetin slechts ‘het begin van een proces’.
De Commissie zegt ervan uit te gaan een rol te kunnen spelen in het vredesproces. Commissievoorzitter Ursula von der Leyen spreekt komend weekend tijdens de conferentie over internationale veiligheid in München met de Oekraïense president Volodymyr Zelensky. Daar zijn ook Navo-baas Mark Rutte en de Amerikaanse vicepresident JD Vance aanwezig.
Yassin Boutayeb
Kaja Kallas, oud-premier van Estland, verwief moreel gezag met de harde lijn die ze innam tegen de Russische agressie. Sinds december 2024 is ze de buitenlandchef van de EU. Lees hier het profiel van de Kallas, geschreven door buitenlandredacteur Peter Giesen.
Ook de Nederlandse defensieminister Ruben Brekelmans noemt het cruciaal dat Europa aanschuift bij vredesbesprekingen met Rusland over de oorlog in Oekraïne. Brekelmans sluit onderhandelingen zonder deelname van Europese landen uit, omdat Europa de taak krijgt om Oekraïne en zichzelf te beschermen tegen Rusland.
‘Ik denk dat het geen optie is om niet aan tafel te komen, omdat we heel belangrijk zijn in de uitvoering van de veiligheidsgaranties voor Oekraïne’, zo sprak Brekelmans vandaag bij aankomst in Brussel voor overleg met alle Navo-collega’s.
Meerdere Europese landen hebben zich al uitgesproken tegen Trump, die stelt dat Oekraïne het kan vergeten al zijn ingenomen grond terug te krijgen en lid te worden van de Navo. Verder wil Trump geen Amerikaanse militairen inzetten om een eventueel bestand te bewaken. Hij vindt dat Europese landen dat moeten doen.
ANP/Redactie
De Duitse buitenlandminister Annalena Baerbock noemt Oekraïense en Europese betrokkenheid bij vredesonderhandelingen met Rusland cruciaal, omdat ‘de vrede in Europa op het spel staat’, zo zei de minister in een interview met radiozender Deutschlandfunk.
De VS zeiden woensdag, nadat president Trump met de Russische president Vladimir Poetin had gebeld, dat vredesonderhandelingen met Rusland direct kunnen beginnen, maar hebben nog niet duidelijk gemaakt onder welke voorwaarden die moeten plaatsvinden. Trumps defensieminister Pete Hegseth zei woensdag alleen dat het onwaarschijnlijk is dat Oekraïne alle bezette gebieden terugkrijgt en kan toetreden tot de Navo.
Baerbock zegt dat ze niet geïnformeerd was over Trumps gesprek met Poetin woensdag. ‘Dat is de manier waarop Trump en zijn team te werk gaan’, aldus de minister. Ze benadrukt het belang van ‘constante communicatie' tussen alle betrokken partijen en stelt dat de vorige Amerikaanse regering een ander buitenlandbeleid voerde.
De Duitse defensieminister Boris Pistorius sluit zich aan bij Baerbock en zegt het ‘te betreuren dat de VS al concessies aan Rusland hebben gedaan, terwijl de onderhandelingen nog niet zijn begonnen’. Ook stelde hij dat Rusland, zelfs als de onderhandelingen succesvol blijken, nog steeds een bedreiging vormt voor Europa.
Yassin Boutayeb
In een eerdere versie van dit stuk stond dat Pete Hegseth Trumps buitenlandminister is. Dat klopt niet: Hegseth is minister van Defensie.
De Britse defensieminister John Healey sluit uit dat vredesbesprekingen over Oekraïne plaatsvinden zonder dat Kyiv aan tafel zit. Hij reageert daarmee op de aankondiging van de Amerikaanse president Trump dat de onderhandelingen tussen Rusland, de VS en Oekraïne kunnen beginnen.
Volgens Healey is het de taak van de Navo om ervoor te zorgen dat Oekraïne in ‘de sterkst mogelijke positie komt voor onderhandelingen’. De minister zei daarbij dat er ‘niet over Oekraïne mag worden onderhandeld zonder dat Oekraïne betrokken is’.
Later vandaag komen in Brussel de buitenlandministers van de Navo-landen samen, onder leiding van de Britten. Voorafgaande daaraan herhaalde ook secretaris-generaal Mark Rutte van de Navo dat ‘als we over Oekraïne spreken, is het natuurlijk cruciaal dat Oekraïne nauw wordt betrokken bij alles wat er gebeurt’.
Maartje Geels
Lees ook: Britten scharen zich achter Europees standpunt over vredesonderhandelingen Oekraïne
Verschillende Europese landen vinden dat ze deel moeten uitmaken van onderhandelingen over het lot van Oekraïne. Ze onderstrepen dat alleen een eerlijk akkoord met veiligheidsgaranties duurzame vrede garandeert. Dit werd woensdag gezegd tijdens een ontmoeting van ministers van Frankrijk, Groot-Brittannië, Duitsland, Polen, Italië, Spanje en de Europese Commissie met de Oekraïense minister van Buitenlandse Zaken in Parijs.
‘Onze gedeelde doelstelling moet zijn om Oekraïne in een sterke positie te brengen. Oekraïne en Europa moeten deel uitmaken van alle onderhandelingen’, aldus een gezamenlijke verklaring van de landen en de Europese Commissie. ‘Oekraïne moet sterke veiligheidsgaranties krijgen. Een rechtvaardige en duurzame vrede in Oekraïne is een noodzakelijke voorwaarde voor een sterke trans-Atlantische veiligheid’, aldus de verklaring.
Volgens de Amerikaanse president Donald Trump is het ‘niet praktisch’ om Oekraïne het Navo-lidmaatschap te geven. Hij vertelde journalisten ook dat het ‘onwaarschijnlijk’ is dat Oekraïne al het land terugkrijgt dat Rusland heeft ingenomen tijdens de oorlog.
Defensieminister Pete Hegseth zei eerder al dat Oekraïne de wens om lid te worden van de Navo moet opgeven, evenals bezet grondgebied. De Verenigde Staten sturen aan op een einde van de oorlog en Trump belde woensdag met Poetin en Zelensky om te praten over een begin van de onderhandelingen. (ANP)
De eerste ontmoeting tussen Donald Trump en Vladimir Poetin zal mogelijk plaatsvinden in Saoedi-Arabië, zegt de Amerikaanse president. Eerder vandaag heeft Trump twee lange telefoongesprekken gevoerd met Poetin en de Oekraïense president Volodymyr Zelensky. Met beide presidenten zegt Trump te hebben gesproken over vredesonderhandelingen tussen Rusland en Oekraïne.
Het aantal landen waar Trump en Poetin elkaar zouden kunnen ontmoeten is beperkt. In 2023 vaardigde het Internationaal Strafhof (ICC) in Den Haag een arrestatiebevel uit tegen Poetin wegens de deportatie van Oekraïense kinderen uit bezet gebied. Door het arrestatiebevel zijn de 123 lidstaten van het Internationaal Strafhof verplicht om Poetin te arresteren, zodra hij voet zet in een van deze landen. Saoedi-Arabië behoort, net als Rusland en de VS, niet tot die 123 landen.
In het Witte Huis vroegen journalisten Trump ook naar de mogelijkheid dat Oekraïne lid zou worden van de Navo. De president onderschrijft de uitspraken die zijn defensieminister Pete Hegseth eerder vandaag deed. Hegseth noemde een Oekraïens Navo-lidmaatschap ‘onrealistisch’. Daarnaast stelde hij dat Oekraïne vermoedelijk niet al het grondgebied zal terugkrijgen dat Rusland sinds 2014 heeft bezet.
Ook Trump verwacht niet dat Oekraïne in een vredesverdrag alle door Rusland bezette gebieden zal terugkrijgen. Hoeveel grondgebied Oekraïne volgens de Amerikanen zou moeten opgeven, is niet duidelijk.
Daan de Vries
Europese politici zijn eenduidig in hun reacties op het telefoongesprek tussen de Amerikaanse president Donald Trump en de Russische president Vladimir Poetin: Oekraïne en Europa moeten actief worden betrokken bij vredesonderhandelingen met Rusland. Dat zeiden ministers uit onder meer Duitsland, Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk.
‘De Oekraïners zijn degenen die in oorlog zijn. Het is aan hen wanneer de gesprekken beginnen en op welke voorwaarden,’ aldus de Britse defensieminister John Healey, die vandaag een bijeenkomst van westerse bondgenoten van Oekraïne voorzat. De Duitse buitenlandminister Annalena Baerbock zegt dat Europa ‘eenduidig’ moet zijn en zich moet voorbereiden op onderhandelingen. ‘Wij zijn al drie jaar klaar voor vrede, anders dan president Poetin’, zei Baerbock.
Jean-Noël Barrot, de Franse minister van Buitenlandse Zaken, benadrukt het belang van een rechtvaardige vrede voor Oekraïne. ‘Als we Oekraïne in de steek laten en dwingen tot overgave, dan nodigen we alle despoten en tirannen uit om hun buren ongestraft binnen te vallen.’ Daarnaast zegt Barrot dat Europa er klaar voor is om de Oekraïense veiligheid te garanderen, ook als Oekraïne na een eventueel vredesakkoord geen lid wordt van de Navo.
Geen Navo-lidmaatschap
Vandaag zei de Amerikaanse defensieminister Pete Hegseth dat de VS een Oekraïens Navo-lidmaatschap ‘onrealistisch’ achten. Ook stelde Hegseth dat de Amerikanen geen troepen naar Oekraïne zullen sturen om toe te zien op de naleving van een bestand met Rusland.
Na zijn telefoongesprek met Poetin zei Trump niets over de rol die Europese landen zouden kunnen spelen bij onderhandelingen. Wel bracht hij direct de Oekraïense president Volodymyr Zelensky op de hoogte van het verloop van zijn gesprek met de Russische president.
Europese landen hebben Oekraïne de afgelopen jaren voor tientallen miljarden aan wapensteun en financiële ondersteuning geboden. Als het gaat om militaire steun, zijn de Verenigde Staten echter verreweg de belangrijkste steunpilaar van Oekraïne. Sinds de inauguratie van Donald Trump is de Amerikaanse steun onzeker geworden. Ook roept de regering-Trump Europese landen op om flink meer geld uit te geven aan defensie.
Daan de Vries
Het gesprek tussen de Amerikaanse president Donald Trump en zijn Oekraïense evenknie Volodymyr Zelensky is goed verlopen, meldt Trump. Volgens de Amerikaan is Zelensky, net als de Russische president Vladimir Poetin, bereid tot vredesonderhandelingen. Aanstaande vrijdag ontmoet Zelensky in München een Amerikaanse delegatie, geleid door vicepresident JD Vance en buitenlandminister Marco Rubio.
Zelensky bevestigt op Telegram dat hij het met Trump over vredesbesprekingen heeft gehad. ‘Oekraïne wil meer dan wie ook dat er vrede wordt gesloten. Zoals president Trump zegt: laten we het regelen’, aldus Zelensky, die daarna het belang van een betrouwbare, langdurige vrede benadrukt.
Daan de Vries
Minister van Defensie Ruben Brekelmans (VVD) benadrukt het belang van het voortzetten van de steun aan Oekraïne en het creëren van ‘robuuste veiligheidsgaranties’ voor Oekraïne in het geval dat de oorlog ten einde komt. ‘Wel duurzame vrede, geen slechte deal die meer Russische agressie uitlokt’, schrijft Brekelmans op X.
Eerder vanavond werd bekend dat de Amerikaanse president Donald Trump heeft gebeld met zijn Russische en Oekraïense ambtsgenoten Vladimir Poetin en Volodymyr Zelensky. Trump wil dat er ‘onmiddellijk’ een begin wordt gemaakt aan onderhandelingen over vrede in Oekraïne.
De Amerikanen willen dat Europese landen verantwoordelijk worden voor de veiligheid van Oekraïne en de rest van Europa, zei Trumps defensieminister Pete Hegseth vanmiddag. De VS zullen geen troepen leveren voor de vredesmacht die moet toezien op een eventueel vredesakkoord tussen Rusland en Oekraïne.
Volgens Brekelmans moet Europa ‘niet in paniek raken’ door Hegseths uitspraken. Brekelmans spreekt van een ‘heel directe boodschap’ van de Amerikaan, maar zegt ‘niet geschrokken’ te zijn. Het was al bekend dat Trump wil dat Europese landen meer geld gaan investeren in defensie.
Daan de Vries
Donald Trump heeft ook gebeld met de Oekraïense president Volodymyr Zelensky. De twee hebben elkaar ongeveer een uur gesproken, meldt Zelensky’s team. Over de inhoud van het gesprek is nog niets bekend. Trumps telefoongesprek met Zelensky volgde enkele uren na een telefoongesprek van Trump met de Russische president Vladimir Poetin.
Daan de Vries
De Amerikaanse president Donald Trump heeft gebeld met zijn Russische ambtgenoot Vladimir Poetin. Dat schrijft Trump in een bericht op zijn sociale medium Truth Social. ‘We hebben afgesproken dat we zeer nauw zullen samenwerken, inclusief bezoeken aan elkaars land’, aldus Trump. Hij voegt daaraan toe dat hij ook de Oekraïense president Volodymyr Zelensky wil bellen, om hem op de hoogte te stellen van zijn gesprek met Poetin.
Kremlinwoordvoerder Dmitri Peskov bevestigt dat Poetin en Trump ‘bijna anderhalf uur’ hebben gebeld. Peskov meldt dat de twee presidenten van plan zijn elkaar persoonlijk te ontmoeten: Poetin zou Trump in Moskou hebben uitgenodigd.
Enkele uren voor het telefoongesprek hield Trumps defensieminister Pete Hegseth een toespraak voor de westerse bondgenoten van Oekraïne. Hegseth zei dat de Amerikanen het ‘onrealistisch’ achten dat Oekraïne na de oorlog lid kan worden van de Navo. Ook suggereerde de defensieminister dat Kyiv vermoedelijk een deel van het door Rusland bezette gebied zal moeten opgeven.
Trumps telefoongesprek met Poetin is een flinke streep door de rekening van de Oekraïense president Zelensky. In een interview met de Britse krant The Guardian zei Zelensky gisteren nog dat het ‘ontzettend belangrijk’ is dat Trump eerst een Oekraïense vertegenwoordiging zou ontmoeten, voordat hij Poetin zou spreken.
Trump schrijft dat buitenlandminister Marco Rubio, CIA-directeur John Ratcliffe, veiligheidsadviseur Michael Waltz en speciaal gezant Steve Witkoff namens de Amerikanen zullen onderhandelen met Rusland. In zijn bericht zegt hij niets over een eventuele Europese betrokkenheid bij de onderhandelingen.
Daan de Vries
De Amerikaanse minister van Financiën Scott Bessent brengt vandaag als eerste minister uit de regering-Trump een bezoek aan Oekraïne. In Kyiv zal Bessent in ieder geval spreken over de grondstoffen waarover Oekraïne beschikt, zegt een Amerikaanse ingewijde tegen persbureau Reuters.
Het is vermoedelijk niet toevallig dat de Amerikaanse president Donald Trump juist Bessent als eerste kabinetslid naar Kyiv stuurt, en niet defensieminister Pete Hegseth of minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio. Trump zei vorige week al dat hij toegang wil tot de Oekraïense voorraad zeldzame aardmetalen, in ruil voor de voortzetting van de Amerikaanse wapensteun aan Oekraïne. Met Bessents bezoek aan Oekraïne onderstreept Trump het belang dat hij hecht aan de mogelijke economische voordelen die de VS in Oekraïne kunnen behalen.
De Oekraïense president Volodymyr Zelensky is bereid om Amerikaanse bedrijven te laten investeren in het winnen van Oekraïense delfstoffen, zei hij deze week in interviews met Reuters en de Britse krant The Guardian. In de Oekraïense bodem bevinden zich grote hoeveelheden lithium en zeldzame aardmetalen, stoffen die cruciaal zijn voor de energietransitie. Ook in het overwinningsplan dat Zelensky afgelopen najaar presenteerde, sprak hij over westerse investeringen in Oekraïense grondstofwinning.
Daan de Vries
De Verenigde Staten achten het ‘onrealistisch’ dat Oekraïne na vredesonderhandelingen met Rusland lid zal worden van de Navo. Ook een terugkeer naar de Oekraïense grenzen van voor 2014 zien de Amerikanen niet gebeuren. Dat heeft de Amerikaanse defensieminister Pete Hegseth gezegd tijdens een bijeenkomst van westerse bondgenoten van Oekraïne in Brussel. Dat zou betekenen dat Oekraïne een deel van de door Rusland bezette gebieden, in ieder geval voorlopig, zou moeten opgeven. Op basis van Hegseths uitlatingen valt echter nog niet op te maken welke concessies de VS acceptabel vinden.
In Brussel zette Hegseth het standpunt van de regering-Trump uiteen over vredesonderhandelingen tussen Rusland en Oekraïne. Hoewel zijn woorden grotendeels overeenkomen met eerdere uitspraken van Trump, zal zijn toespraak in Kyiv met zorgen zijn ontvangen. De Oekraïense president Volodymyr Zelensky zei gisteren nog dat Europa zonder Amerikaanse steun niet in staat is de Oekraïense veiligheid te garanderen.
Wapensteun
Ook is nog onduidelijk of de VS hun wapensteun aan Oekraïne onder Trump zullen voortzetten. Hegseth deed daarover geen uitspraken, behalve dat hij vindt dat Europese landen ‘het overgrote deel van de wapen- en andere steun aan Oekraïne moeten leveren’. Ten slotte herhaalde Hegseth Trumps oproep aan Europese Navo-lidstaten om ten minste 5 procent van hun bruto binnenlands product uit te geven aan defensie.
De Amerikaanse defensieminister benadrukt dat de VS na een eventueel vredesakkoord hun handen zoveel mogelijk van Oekraïne af willen trekken. Zo zullen er geen Amerikaanse vredestroepen op Oekraïens grondgebied worden gestationeerd.
In plaats daarvan vindt Hegseth dat Europese landen over de brug moeten komen met veiligheidsgaranties en een troepenmacht om een nieuwe Russische invasie van Oekraïne te voorkomen. De Amerikanen zullen zich in de toekomst richten op de bescherming van eigen landsgrenzen en op China, dat in de ogen van Trump de grootste bedreiging vormt voor de VS.
Daan de Vries
De Oekraïense veiligheidsdienst SBU heeft de stafchef van zijn antiterreurafdeling opgepakt. De veiligheidsdienst noemt geen naam, maar volgens de Oekraïense krant Pravda gaat het om kolonel Dmytro Koziura. Hij heeft, zo stelt de SBU, geheime informatie doorgespeeld aan de Russische veiligheidsdienst FSB.
Wat voor straf de kolonel bij een eventuele veroordeling krijgt, is nog niet duidelijk. Maar twee jaar geleden kreeg een Oekraïense hoofdaanklager levenslang, omdat hij eveneens geheime informatie doorspeelde aan Rusland.
Ook is nog onduidelijk wat voor informatie Koziura precies zou hebben doorgespeeld. SBU-hoofd Vasyl Maliuk zegt dat de spionage van de kolonel is ontdekt door onder meer zijn telefoons en computers te hacken. ‘We hebben hem lang geobserveerd en bijgehouden welke informatie hij doorspeelde aan de vijand’, aldus Maliuk. Volgens de SBU heeft Koziura, die sinds 2016 bij de veiligheidsdienst werkte, sinds 2022 zeker 14 keer heimelijk informatie doorgegeven aan Rusland.
Maliuk noemt de operatie onderdeel van een ‘interne zuivering’ en stelt dat ‘geen enkele Russische infiltratiepoging zal slagen’. De SBU heeft sinds de Russische invasie vaker Russische spionnen binnen zijn organisatie ontmaskerd. Die zijn onder meer beschuldigd van spionage, het doorspelen van geheime militaire informatie en het in brand zetten van militaire voertuigen.
Yassin Boutayeb
Wat is de Amerikaanse president Donald Trump precies van plan met Oekraïne? Dat is de vraag die deze week in de lucht hangt, als hooggeplaatste leden van zijn regering voor het eerst op bezoek zijn in Europa. Zo spreekt defensieminister Pete Hegseth vandaag met zijn collega’s over de wapensteun voor Oekraïne.
Trump heeft herhaaldelijk gezegd de oorlog zo snel mogelijk tot een einde te willen brengen, maar een duidelijk plan over hoe dat moet gebeuren, ontbreekt vooralsnog. Bovendien hebben hij en enkele van zijn ministers zich meermaals kritisch uitgelaten over de Amerikaanse steun aan Oekraïne.
Volgens ingewijden zal Trumps gevolg er bij Europese bondgenoten op hameren een veel grotere rol op zich te nemen bij de steun voor Oekraïne, meldt CNN. Trumps nationale veiligheidsadviseur Mike Waltz zei eerder deze week al dat zodra de oorlog voorbij is, veiligheidsgaranties voor Oekraïne ‘volledig op het bordje van Europa komen te liggen’.
Hegseth is vandaag aanwezig bij een bijeenkomst van de Oekraïne Contact Groep, in het leven geroepen door Hegseths voorganger Lloyd Austin. Meer dan vijftig landen coördineren daar hun wapensteun aan Oekraïne. Naar eigen zeggen zal Hegseth daar Trumps ‘ambitie herhalen om de oorlog zo snel mogelijk tot een diplomatiek einde te brengen’ en ‘benadrukken dat er meer Europees leiderschap nodig is op het gebied van steun voor de veiligheid van Oekraïne’.
Momenteel zijn het de Britten in plaats van de Amerikanen die de voorzittershamer in de Oekraïne Contact Groep in handen hebben. Ook de Oekraïense defensieminister Roestem Oemerov is aanwezig bij het overleg. Morgen spreekt Hegseth met zijn collega-ministers van de Navo in Brussel.
Vrijdag maakt Hegseth zijn opwachting bij de jaarlijkse veiligheidsconferentie in München, samen met buitenlandminister Marco Rubio en Keith Kellogg, Trumps speciale gezant voor Oekraïne en Rusland. Ook vicepresident J.D. Vance, eerder deze week al in Parijs voor een AI-top, is daar aanwezig.
Kellogg zei afgelopen weekend dat in München zal worden gesproken over de oorlog in Oekraïne, maar dat er geen Amerikaans vredesplan zal worden gepresenteerd. ‘De persoon die dat zal doen, is de president van de Verenigde Staten, niet Keith Kellogg’, zo temperde hij de verwachtingen.
Deze week reist Trumps minister van Financiën Scott Bessent bovendien af naar Oekraïne. Trump zei vorige week dat hij met Oekraïne wil onderhandelen over een deal waarbij het land zeldzame mineralen levert in ruil voor militaire steun in de oorlog tegen Rusland.
Thom Canters
Bij Russische raketaanvallen op de Oekraïense hoofdstad Kyiv is tijdens de nacht van dinsdag op woensdag zeker één dode gevallen. Eerder zei burgemeester Vitali Klytsjko dat het slachtoffer uit de wijk Podil komt, maar later bleek dat het slachtoffer uit de wijk Obolon kwam, nabij Podil.
Er vielen ook drie gewonden, aldus nog de burgemeester. Onder hen is een 9-jarig meisje uit de wijk Obolon. Zij werd opgenomen in het ziekenhuis.
Het lokale militaire bestuur meldt verder dat er meerdere branden woeden, onder andere op daken van woongebouwen en in een industriegebied. Het is niet duidelijk of het gaat om raketinslagen of om vuur door vallend puin van onderschepte projectielen.
(Belga)
• De Oekraïense president Volodymyr Zelensky zegt stukken van de Russische regio Koersk te willen ruilen tegen Oekraïns grondgebied dat in handen is van Rusland. Sinds de zomer van vorig jaar bezet Oekraïne een deel van Koersk.
• Noord-Korea heeft tweehonderd stuks artillerie voor Rusland naar het front in Oekraïne gestuurd. Dat meldt het Zuid-Koreaanse ministerie van Defensie aan persbureau Yonhap.
De Oekraïense president Volodymyr Zelensky zegt stukken van de Russische regio Koersk te willen ruilen tegen Oekraïns grondgebied dat in handen is van Rusland. Sinds de zomer van vorig jaar bezet Oekraïne een deel van Koersk.
Zelensky deed de uitspraak in een interview met de Britse krant The Guardian. Hoewel hij de afgelopen tijd vaker laat weten open te staan voor onderhandelingen, is het de eerste keer dat Zelensky publiekelijk zegt stukken Koersk te willen gebruiken als ruilmiddel.
De Oekraïense president zegt geen voorkeur te hebben voor welk deel van Oekraïne hij terugkrijgt voor Koersk. Alle bezette gebieden zijn volgens hem even belangrijk.
Ook herhaalde Zelensky het belang van de Amerikaanse steun. Hij zei dat Europa het gat niet kan opvullen dat ontstaat als de VS stoppen met de militaire steun. ‘Veiligheidsgaranties zonder betrokkenheid van de Amerikanen zijn geen garanties’, zo sprak Zelensky. Om Trump ervan te overtuigen Oekraïne te blijven steunen, biedt Zelensky onder meer ‘lucratieve investeringsmogelijkheden voor de wederopbouw’.
Vrijdag ontmoet Zelensky naar verwachting de Amerikaanse vicepresident J.D. Vance in München. Daar vindt een internationale veiligheidsconferentie plaats. Vance is faliekant tegen steun aan Oekraïne en zei eerder dat het hem niet uitmaakt wat er met het land gebeurt.
Yassin Boutayeb
Noord-Korea heeft tweehonderd stuks artillerie voor Rusland naar het front in Oekraïne gestuurd. Dat meldt het Zuid-Koreaanse ministerie van Defensie aan persbureau Yonhap.
Halverwege januari trokken de Noord-Koreaanse troepen zich tijdelijk terug uit Koersk nadat er honderden doden waren gevallen en duizenden gewonden. Inmiddels zijn de troepen weer terug aan het Oekraïense front, en lijkt Noord-Korea de militaire steun aan Rusland verder op te voeren.
Noord-Korea stuurde in oktober ongeveer elfduizend soldaten naar bondgenoot Rusland, volgens schattingen van Oekraïne. Ze worden specifiek ingezet in de Russische regio Koersk, waar Oekraïne in augustus binnenviel. Daarvoor leverde Noord-Korea al ballistische raketten, wapens en munitie.
In ruil krijgt Noord-Korea steun van Rusland bij het opwaarderen van de militaire technologie, die achterloopt op de rest van de wereld. Zo meldde de Japanse zender NHK zaterdag dat Noord-Korea met samenwerking van Rusland is begonnen met het produceren van drones. Mogelijk gaat deze Russische steun nog veel verder, vermoedt het Zuid-Koreaanse ministerie van Defensie. Noord-Korea zou volgens inlichtingen ook hulp krijgen met het ontwikkelen van nucleaire onderzeeërs.
Frank Rensen
De Russische korporaal Nikiti Posmetoechov is door een militaire rechter veroordeeld tot een levenslange celstraf voor het doodschieten van vier medesoldaten. Dat meldt de onafhankelijke Russische nieuwssite Mediazona.
Volgens Mediazona had Posmetoechov kort voor zijn daad een disciplinaire straf opgelegd gekregen. Een kapitein zou hebben gedreigd hem naar een aanvalseenheid te sturen. Na een avond drinken pakte Posmetoechov op 28 november een machinegeweer en doodde een sergeant, kapitein, luitenant-kolonel en soldaat.
De zaak werd achter gesloten deuren behandeld, maar Mediazona zegt in bezit te zijn van een document waarin het incident wordt beschreven. In het document beschrijft Michaïl Teplinski, commandant van de Dnipro-strijdkrachten, meerdere disciplinaire overtredingen binnen het zeventiende tankregiment, waar Posmetoechov vermoedelijk ook toe behoorde. Volgens de commandant had het incident met Posmetoekhov voorkomen kunnen worden als hij tijdig naar een aanvalseenheid was gestuurd.
Volgens Forbes is het zeventiende tankregiment actief rondom de stad Krynky, gelegen aan de rivier Dnipro in de zuidelijke Oekraïense provincie Kherson. Het regiment haalt daar beschadigde voertuigen terug van de frontlijn rond Krynky, waar het zware verliezen lijdt.
Frank Rensen
De Oekraïense regering heeft burgers dinsdag stroombeperkingen opgelegd na Russische aanvallen op het gasnetwerk van Oekraïne. In sommige delen van het land werd het stroomnet uit voorzorg uitgeschakeld of het gebruik van elektriciteit beperkt.
De Russische aanvallen op de Oekraïense infrastructuur vonden vannacht en vanochtend plaats, zo maakte de Oekraïense minister van Energie, Herman Haloesjtsjenko, bekend.
Volgens Haloesjtsjenko werd de energiesector dinsdagochtend nog steeds aangevallen. Om de mogelijke gevolgen voor het energiesysteem tot een minimum te beperken, zijn voorzorgsmaatregelen genomen, aldus de minister.
Rusland meldde dinsdagochtend veertig Oekraïense drones te hebben neergehaald gedurende de nacht. Volgens de gouverneur van de Russische regio Saratov richtte een Oekraïense droneaanval schade aan bij een olieraffinaderij.
Redactie
Een Russische man die wordt verdacht van het doodsteken van twee Oekraïense militairen in Duitsland heeft in de rechtbank van München schuld bekend. De dubbele moord had volgens hem echter niets te maken met de Russische invasie van Oekraïne. Hij zou het hebben gedaan vanwege ruzie over een fles wodka.
De twee Oekraïense militairen van 36 en 23 jaar werden in april vorig jaar doodgestoken in het Zuid-Duitse Murnau, waar ze herstelden van verwondingen die ze in de oorlog met Rusland hadden opgelopen. De slachtoffers en de 58-jarige Rus kenden elkaar, en waren samen aan het drinken in een bar toen ze ruzie kregen. De verdachte ging daarna naar huis en keerde terug met een mes, waarmee hij het Oekraïense tweetal doodstak.
Over de aanloop naar de ruzie lopen de lezingen uiteen. Volgens de officier van justitie kregen de drie het met elkaar aan de stok over de oorlog in Oekraïne. De verdachte, die sinds begin jaren negentig in Duitsland woont, zou een aanhanger zijn van ‘een overdreven Russisch nationalisme’ en een voorstander van de Russische invasie.
De verdachte had een andere verklaring, schrijft onder meer de Süddeutsche Zeitung. Volgens hem was het te doen om een fles wodka die de Oekraïense militairen hem niet wilden geven. Met het mes wilde hij het tweetal naar eigen zeggen alleen intimideren, maar het liep uit op een steekpartij. ‘Nu ik nuchter ben, spijt het me diep wat er is gebeurd’, aldus de Rus.
Jasper Daams
Europese landen werken aan nieuwe maatregelen om de Russische schaduwvloot in te perken, schrijft nieuwssite Politico op basis van meerdere ingewijden. De mogelijke sancties bevatten het in beslag nemen van olietankers en het verscherpen van toezicht in de Oostzee.
De Russische schaduwvloot bestaat uit veelal verouderde tankers die onder buitenlandse vlag varen. Met die schepen omzeilt Rusland de Europese sancties die de Russische export van aardolie inperken. De schaduwvloot speelt bovendien sinds enkele maanden een rol in de sabotage van onderzeese kabels. Zo beschadigde de Eagle S, een tanker die onder de vlag van de Cookeilanden voer, afgelopen december meerdere internet- en elektriciteitskabels in de Finse Golf.
Volgens Politico spreken Europese beleidsmakers en diplomaten over maatregelen tegen de vloot. Zo zouden verouderde tankers in beslag genomen kunnen worden om lokale ecosystemen te beschermen tegen bijvoorbeeld olielekken. Ook zouden de Baltische staten overwegen om nieuwe nationale wetten aan te nemen die het mogelijk maken om schepen in beslag te nemen.
Hoewel het ‘niet mogelijk’ is alle schepen van de vloot in te nemen, beargumenteert een betrokken functionaris in Politico dat dat niet nodig is. ‘Zelfs als we de vloot kunnen vertragen, doet dat Rusland pijn.’
Dana Holscher
De separatistische regio Transnistrië, in het oosten van Moldavië, weigert steun uit de Europese Unie om de gasvoorraad aan te vullen. Dat meldt een woordvoerder van de Moldavische regering. In plaats van Europees geld opteert de regio voor Russische fondsen, aldus de woordvoerder.
Sinds begin dit jaar kampt het pro-Russische Transnistrië met een gastekort. Tot die tijd ontving de regio gas van het Russische Gazprom via een pijpleiding in Oekraïne, maar Oekraïne heeft het aflopende contract met Gazprom na 1 januari niet verlengd. Daardoor zitten veel huishoudens in de regio al weken zonder centrale verwarming en ligt de elektriciteitsproductie grotendeels stil.
Eind januari keurde de Europese Commissie een plan goed waarin Moldavië onder andere 20 miljoen euro aan steun ontvangt om de gasvoorraad in Transnistrië aan te vullen. Moldavië zelf, dat de onafhankelijkheid van de regio niet erkent, is al sinds 2022 van Russisch gas af.
Het gastekort leidde de afgelopen weken tot een politiek conflict tussen Moldavië en Transnistrië, dat door Rusland gesteund wordt. De leider van Transnistrië, Vadim Krasnoselski, zegt dat een Hongaars bedrijf gas zal leveren aan de regio.
Dana Holscher
De Oekraïense president Volodymyr Zelensky heeft later deze week een afspraak met de Amerikaanse vicepresident J.D. Vance, melden Amerikaanse nieuwszenders. De leiders treffen elkaar op de jaarlijkse veiligheidsconferentie in München. Wereldleiders en diplomaten komen daar vanaf vrijdag samen om internationale veiligheid te bespreken.
De Amerikaanse speciale gezant voor Oekraïne en Rusland, Keith Kellogg, zei eerder dat Amerikaanse functionarissen in München zouden spreken over Trumps plannen om de oorlog in Oekraïne snel te beëindigen. Trump zou in dat kader al een gesprek hebben gevoerd met Vladimir Poetin, zei de Amerikaanse president tegen The New York Post. Binnenkort is het Zelensky’s beurt om bij Trump op bezoek te gaan. Dat gaat volgens Trump komende week gebeuren.
De Amerikaanse president is zeer kritisch over het voortzetten van militaire hulp aan Oekraïne. In ruil voor grondstoffen zoals ‘zeldzame aardmetalen’, wil Trump echter overwegen Oekraïne toch te blijven steunen, zei hij vorige week. Volgens Oekraïense media is Zelensky voorstander van die deal. Hij zou de Oekraïense grondstoffen als ruilmiddel al eerder hebben opgenomen in zijn plannen om de oorlog te beëindigen.
Dana Holscher
Rusland heeft vannacht drones gelanceerd in aanvallen op de Oekraïense steden Kyiv en Soemy. Daarbij raakte een 38-jarige vrouw gewond en werden gebouwen door brand beschadigd, zo hebben Oekraïense functionarissen maandag bekendgemaakt.
De volledige omvang van de nachtelijke aanval op Oekraïne is nog niet bekend. Rusland heeft nog niet op het bericht gereageerd.
Redactie
Dit was het belangrijkste nieuws over de oorlog in Oekraïne van afgelopen week:
• Het aantal Oekraïense militairen dat door het Russische leger wordt geëxecuteerd, is recentelijk ‘zorgwekkend gestegen’. Dat meldt de speciale VN-mensenrechtenmissie in Oekraïne. Sinds augustus vorig jaar werden 79 soldaten omgebracht, waarvan een aantal bij groepsexecuties.
• Volgens de Oekraïense president Volodymyr Zelensky zijn in de afgelopen drie jaar 45.100 Oekraïense militairen gesneuveld. Dat heeft hij gezegd in een interview met de Britse journalist Piers Morgan. Zelensky doet zelden uitspraken over het dodental als gevolg van de oorlog.
• Oekraïne en Rusland hebben opnieuw krijgsgevangenen uitgeruild. Volgens de Oekraïense president Volodymyr Zelensky en het Russische ministerie van Defensie gaat het om 150 krijgsgevangenen per land.
• Na een maandenlange strijd heeft het Russische leger naar eigen zeggen de Oekraïense stad Toretsk ingenomen. Het Russische offensief begon daar in juni en heeft de stad haast volledig gereduceerd tot puin.
Lees hier het volledige liveblog van afgelopen week terug.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant