‘Europa moet keihard terugslaan als Donald Trump met ons een handelsoorlog begint’, schreef de wakkere krant van Nederland deze week. Die wil altijd wel wat olie op het vuur gooien, als ze ergens gaan kibbelen – of het nu onder BN’ers is of in de politiek, de sport of de economie.
Nu is het zover. Trump heeft een importheffing van 25 procent gelegd op Europees staal en aluminium, zodat de eigen vaak inefficiënte en zeer vervuilende Amerikaanse staalfabrieken het nog wat langer kunnen uitzingen.
Tata Steel in IJmuiden wordt er flink door getroffen, terwijl het als een van de schoonste bedrijven ter wereld nu al moet vechten voor het voortbestaan door de slechte resultaten, de CO2-uitstoot en de overlast voor de buurt.
Liefst 12 procent van de productie van het bedrijf in IJmuiden wordt geëxporteerd naar de VS, met name voor de Amerikaanse automobiel- en verpakkingsindustrie. Die klanten kopen dat staal niet omdat het goedkoper is, maar omdat ze het in eigen land niet kunnen maken. De Amerikanen hebben niet deze hoogwaardige staalsoorten.
Zo maakt Tata extreem dun staal dat goed te vervormen is voor de hulzen van batterijen. Een van de klanten is Duracell. Amerikaanse bedrijven als Crown, Ardagh, Silgan en Ball kopen bij Tata om dezelfde reden verpakkingsstaal voor de voedselindustrie en cosmetica. Steel Warehouse, dat weer levert aan Caterpillar – fabrikant van grondverzetmachines – koopt in IJmuiden rollen staal in breedten en dikten die in de VS niet voorradig zijn.
In IJmuiden gaan ze er net zoals in 2018 van uit dat Trump uitzonderingen maakt op de heffingen, als de Amerikaanse afnemers bij Trump gaan klagen.
Mocht Trump deze keer de wens van zijn eigen bedrijven negeren en de Amerikanen op kostenstijgingen jagen, dan wil de EU terugslaan. In 2018 werd dat gedaan door heffingen te leggen op Amerikaanse whiskeys – de zogenoemde bourbons – en Harley Davidson-motoren. Maar die heffingen zijn nauwelijks effectief. De grootste importeur van bourbons is Groot-Brittannië, maar dat zit niet in de EU. Frankrijk en Spanje importeren relatief nog de meeste Amerikaanse whiskey, maar dat is slechts een druppel vergeleken bij wat ze aan Schotse whisky’s invoeren.
Harley Davidson verliest al jaren marktaandeel en zit op dit moment diep in de rode cijfers. Jaarlijks worden in heel Europa nog maar 24 duizend Harley Davidson-motoren verkocht tegen 36 duizend in 2020. Europa importeert uit de VS vooral vloeibaar gas (als gevolg van de Russische boycot), olie, medicijnen en sinds kort oorlogstuig. Op die produkten zijn door de Europese Commissie nauwelijks heffingen te leggen zonder een acute energie- en medicijnencrisis te veroorzaken of Rutte op stang te jagen.
Het is net of Europa met een roeiboot tegenover een Amerikaans slagschip staat. Overigens is er ook geen reden voor vergelding: de EU heeft in de handel met de VS een overschot van 150 miljard dollar.
Hoogstens zou de EU ertoe kunnen besluiten een heffing op Amerikaanse sociale media te leggen. Maar helaas zijn die gratis. En een heffing van 25 procent op nul blijft nul.
Over de auteur
Peter de Waard is journalist en columnist van de Volkskrant, gespecialiseerd in financieel-economische onderwerpen. Columnisten hebben de vrijheid hun mening te geven en hoeven zich niet te houden aan de journalistieke regels voor objectiviteit. Lees hier onze richtlijnen.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant columns