De dag na de schietpartij op de school in Örebro komen de inwoners van de Zweedse stad in shock bijeen. Elf mensen kwamen om, inclusief de dader, een 35-jarige man die waarschijnlijk zelfmoord pleegde. Waarom hij de school als doelwit koos, is onduidelijk.
is correspondent in Scandinavië en Finland van de Volkskrant. Hij woont in Stockholm.
Uit de bus, waar normaal studenten met hun rugtassen uitstappen, komen nu jongeren met rouwboeketten. De 18-jarige Thea Löthgren en haar vriendin hebben gekozen voor roze bloemen. Door de modder van de berm lopen ze langs het politielint op weg naar het geïmproviseerde herdenkingspunt tegenover de Rigbergska School. ‘We willen iets doen. Laten zien dat we er zijn voor elkaar en voor de nabestaanden’, zegt Löthgren.
Het is een veelgehoorde wens, de dag na de grootste massaschietpartij die Zweden ooit gekend heeft. Een 35-jarige man begon dinsdag even na het middaguur te schieten in en rond de school voor volwassenenonderwijs in Örebro, een stad 200 kilometer ten westen van Stockholm. Tien mensen kwamen om, zes belandden met schotwonden in het ziekenhuis. Dode nummer elf was de schutter, die de politie dood aantrof in een klaslokaal – waarschijnlijk pleegde hij zelfmoord.
Löthgren hoorde van het drama op haar middelbare school elders in de stad, waar ze later dit jaar eindexamen doet. Alle leerlingen moesten een paar uur binnenblijven, tot de politie zei dat het veilig was om naar huis te gaan. ‘Ik was niet bang, ik maakte me vooral zorgen om de studenten en docenten hier’, zegt de scholiere.
Voor de 19-jarige Fatima Al-Asadi, die met haar vriendin Victoria bloemen komt leggen, kwam het heel dichtbij: haar moeder geeft les op de getroffen school. ‘Toen we hoorden van de schietpartij, probeerde ik haar meteen te bereiken. Ze sms’te dat ze oké was. Ze was gelukkig met collega’s buiten de deur gaan lunchen.’
Ook Al-Asadi moest een paar uur op school blijven voor ze naar huis mocht. Daar hoorde ze van haar moeder dat er slachtoffers waren gevallen. ‘Ze was ontzettend aangedaan. Een aantal collega’s die ze kende zijn omgekomen. Ze kende ook een paar van de studenten die zijn gedood.’
Achter de scholiere wijkt de menigte uiteen: het Zweedse koningspaar en premier Ulf Kristersson komen ook bloemen leggen. De premier is zichtbaar aangedaan; als hij bij de kaarsen hurkt, legt zijn vrouw, een predikante die vandaag haar toga draagt, een hand op zijn schouder.
Voor de premier – en de Zweden – moet het welhaast voelen als een nachtmerrie zonder eind. De afgelopen jaren kende het land een recordaantal liquidaties en explosies, waar tientallen bendes achter zitten. Vorige week werd een activist vermoord die in de voorbije jaren demonstratief korans verbrandde. En nu een aanslag op een school. ‘Toen weinig mensen dachten dat het niet erger kon, gebeurde dat toch’, zegt commentator Mats Knutson bij de publieke omroep SVT.
Bij de herdenkingsplek verwoordt koningin Silvia het net even anders. ‘Waar is het mooie Zweden gebleven?’, aldus de koningin. ‘Ik wil iedereen echt vragen om te helpen het weer op te bouwen. Om weer op te bouwen wat het betekent om Zweeds te zijn.’
Voor de 25-jarige Waseem Othman is er geen plaats voor dat soort bespiegelingen, de schok is nog altijd in zijn ogen te zien. Othman verloor twee studievrienden bij de aanslag. Ze volgden alle drie een opleiding verpleegkunde. Othman had het geluk dat hij dinsdag langer dan gepland op zijn stageadres bleef. ‘Ik wilde net gaan toen mijn baas zei dat ik nog iets moest afmaken’, zegt de student, die op zijn 13de uit Eritrea naar Zweden kwam. ‘Mijn vrienden waren niet meer bereikbaar. Hun familie hoorde ’s avonds in het ziekenhuis dat ze waren overleden.’
Over de schutter kwamen woensdag meer details naar buiten. Het gaat om een 35-jarige man uit Örebro die een teruggetrokken bestaan leidde. De man leefde de afgelopen tien jaar van een uitkering en had zijn voor- en achternaam laten aanpassen. Zweedse media stelden dat de man ook een jachtvergunning had, wat heel gebruikelijk is in Zweden. Waarom de man de school als doelwit koos is nog onduidelijk. Om geruchten op internet te ontkrachten, meldde de politie dat tot nu toe niks wijst op een ideologisch gemotiveerde daad.
Scholiere Thea Löthgren zegt dat ze dinsdag in haar hoofd allerlei scenario’s doorliep, van een bendeafrekening tot een aanslag door een ziek iemand. Dan zegt ze: ‘Weet je, er is echt iets gebroken in onze samenleving, het is donker en we hebben liefde nodig om die duisternis te verdrijven.’ Haar vriendin barst in tranen uit en valt in haar armen.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant