Oud-bondskanselier Angela Merkel keert zich tegen de samenwerking van haar eigen partij met de extreemrechtse AfD. Woensdag liet de CDU toe dat de AfD meestemde met omstreden asielplannen, waarmee het cordon sanitaire tegen de partij werd doorbroken.
is nieuwsverslaggever van de Volkskrant.
In de Duitse Bondsdag bracht de CDU een plan in stemming waarin de partij oproept tot permanente controles aan de Duitse grenzen. Iedereen die asiel wil aanvragen, maar de grens zonder de benodigde papieren oversteekt, zou volgens het plan moeten worden tegengehouden. Dat gaat in tegen Duits en Europees asielrecht, maar de motie werd aangenomen met steun van de AfD (en de liberale FDP).
Los van de inhoud van de motie was het opmerkelijk dat de CDU de motie in stemming bracht. Tot nu toe gold in Duitsland een zogenoemde brandmuur tegen extreemrechtse partijen als de AfD die de rechtsstaat niet respecteren. Die houdt in dat er geen moties worden ingediend die alleen kunnen worden aangenomen met steun van die partijen. De CDU hield zich altijd aan deze afspraak, tot woensdag dus, waarmee de Brandmauer is neergehaald.
Merkel tikt daar nu partijleider Friedrich Merz van de CDU voor op de vingers, enkele weken voor de verkiezingen waarin hij tot Bondskanselier moet worden verkozen. In een speciale verklaring herinnert Merkel CDU-leider Merz aan een pleidooi dat hij in november in de Bondsdag hield, vlak na de val van het kabinet. Daarin riep hij de regeringspartijen SPD en De Groenen op een meerderheid voor beleid te zoeken bij zijn CDU, en niet bij de extreemrechtse AfD.
‘Dit voorstel steun ik volledig en ik denk dat het verkeerd is om dat nu los te laten’, zegt Merkel, die direct naar de stemming van woensdag verwijst. ‘In plaats daarvan is het noodzakelijk dat alle democratische partijen samenwerken (...), op basis van het Europese recht’, waarmee Merkel het migratieplan ook inhoudelijk aanvalt.
De CDU, waaraan Merkel achttien jaar leiding gaf, is sinds haar aftreden een stuk rechtser geworden op migratie en asiel. Juist Merkels ‘wir schaffen das’-houding in de Syrische vluchtelingencrisis heeft haar kanselierschap voor een deel vormgegeven.
De kritiek van de voormalig kanselier is ongekend. Merkel laat zich sinds haar aftreden in 2021 zelden publiekelijk uit over de Duitse politiek en de koers van haar partij.
Het plan van de CDU en de samenwerking met de AfD krijgt ook van anderen veel kritiek. Honderden demonstranten togen gisteravond naar het partijkantoor van de CDU in Berlijn. Op donderdag en vrijdag zijn er in heel Duitsland negentig demonstraties gehouden of aangekondigd tegen het voorstel, melden Duitse media.
Het Zentralkomitee der deutschen Katholiken (ZdK) heeft zich eveneens tegen het voorstel van de christendemocraten gekeerd. Holocaust-overlevende Albrecht Weinberg zegt zijn Bundesverdienstkreuz, de hoogste Duitse onderscheiding, in te leveren nu de AfD enige macht heeft verkregen.
Minister van Binnenlandse Zaken Nancy Faeser (SPD) noemde het plan ‘onverantwoordelijk’ en zegde toe de niet-bindende motie niet te zullen uitvoeren. De huidige kanselier Olaf Scholz haalde eveneens hard uit. ‘Ik vertrouwde Merz een week geleden nog, maar dat kan nu niet meer’, zei Scholz woensdagavond tegen de ARD.
‘Mijn doel is nu koste wat kost te voorkomen dat de CDU en de AfD een meerderheid krijgen’, zei Scholz, die de SPD leidt in de verkiezingen. In de recentste peilingen gaan de christendemocraten aan kop met ongeveer 30 procent, de AfD volgt met 20 procent.
De SPD is in de peilingen de derde partij met naar schatting 15 procent, en daar is al een tijdje geen verandering in te zien. Het is nog onduidelijk wat de gebeurtenissen van deze week aan de peilingen zullen veranderen. Volgens een hoofdredactioneel commentaar van de Süddeutsche Zeitung heeft Scholz ‘een kans gekregen die hij niet meer leek te hebben’.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant