De Franse minister van Justitie wil Algerijnse leiders de visumvrije toegang tot Frankrijk ontzeggen, in reactie op Algerijnse pogingen om ‘Frankrijk te vernederen’. Het is een nieuwe stap in een ongekend hoogoplopend conflict tussen beide landen.
is correspondent Frankrijk van de Volkskrant. Ze woont in Parijs.
1. Waarom liggen Frankrijk en Algerije met elkaar overhoop?
De directe aanleiding voor het conflict is de mislukte uitzetting van een Algerijnse influencer, eind vorige week. Boualem N., die al ruim 35 jaar in Frankrijk woont, werd aangehouden in Montpellier vanwege een videoboodschap op TikTok waarin hij opriep tot het ‘streng straffen’ van een criticus van de Algerijnse regering. Daarop trok Frankrijk zijn verblijfsvergunning in en probeerde hem uit te zetten naar Algerije.
Daar werd hem echter de toegang tot het land geweigerd. Volgens de Algerijnse autoriteiten gold er een inreisverbod tegen Boualem N., al werd niet bekendgemaakt waarom. Boualem werd teruggestuurd naar Frankrijk, waar hij nu in voorarrest zit in afwachting van een proces wegens aanzetten tot geweld.
2. Wie is influencer Boualem?
De 59-jarige Algerijnse man is op TikTok bekend onder de naam Doualemn, waar hij 170 duizend volgers heeft. Volgens de Algerijnse autoriteiten heeft hij alle reden om in Frankrijk te willen blijven: hij heeft twee kinderen met een Franse vrouw, beschikt sinds vijftien jaar over een verblijfsvergunning en een vaste baan. Sinds enkele maanden plaatst hij regelmatig video’s waarin hij kritiek uit op tegenstanders van de Algerijnse president Abedelmadjid Tebboune.
Dat Frankrijk zijn verblijfsvergunning introk vanwege een oproep tot geweld is volgens de advocaat van Doualemn moeilijk te begrijpen, omdat het niet gaat over acties op Frans grondgebied.
3. Waarom leidt de ophef over een influencer tot een diplomatiek conflict?
Boualem was niet de eerste in Frankrijk die online opriep tot het aanpakken van critici van de Algerijnse regering. De afgelopen weken werden vergelijkbare boodschappen verspreid door andere Algerijnen, vaak gericht tegen opposanten van de regering. Zo plaatste de Algerijnse influencer bekend onder de naam ‘Imad Tintin’ een ongerichte oproep tot ‘levend verbranden, doden en verkrachten op Franse bodem’. Hij werd begin januari aangehouden wegens aanzetten tot terrorisme.
Al langer suddert er een dieper conflict tussen Algiers en Parijs, die vanwege de koloniale geschiedenis en bloedige onafhankelijkheidsoorlog een historisch gespannen relatie hebben.
Afgelopen zomer erkende Frankrijk de Marokkaanse soevereiniteit over de Westelijke Sahara, een woestijngebied dat aan Algerije grenst. Al decennialang ruziën Marokko en Algerije over de Marokkaanse claim op het gebied. De Franse erkenning werd in Marokko gevierd als diplomatieke triomf, terwijl het in Algiers werd gevoeld als ultiem verraad.
In november volgde daarop de arrestatie van de Algerijns-Franse schrijver Boualem Sansal in Algiers. Sansal staat bekend om zijn kritiek op de Algerijnse regering. Volgens president Macron heeft Algerije zich met zijn arrestatie ‘te schande gemaakt’. Tegen die achtergrond kan de mislukte uitzetting van influencer Boualem nu zo hoog oplopen.
5. Hoe heeft Frankrijk gereageerd op de weigering van Algerije om Boualem het land binnen te laten?
‘Algerije is eropuit om Frankrijk te vernederen’, zei minister van Binnenlandse Zaken Bruno Retailleau. De weigering van Boualem kan in de Franse ogen niet zonder gevolgen blijven. Op zoek naar een antwoord kwam minister van Justitie Gérald Darmanin zondagavond met het voorstel om visumvrij reizen af te schaffen voor Algerijnse leiders. De maatregel is gericht tegen ‘degenen in de positie om te beslissen over vernedering’, zei Darmanin.
Beperkingen op het gebied van visa is een bekend drukmiddel in Franse handen. Daarnaast zou het ook kunnen korten op ontwikkelingshulp, liet buitenlandminister Jean-Noël Barrot vrijdag al weten. Frankrijk betaalde in 2022 ruim 131 miljoen euro aan ontwikkelingshulp aan Algerije.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant