Terwijl slachtoffers van de bosbranden bij Los Angeles de schade opnemen in hun verwoeste huizen, is in de politiek een gevecht losgebarsten over de schuldvraag. Aanstaand president Donald Trump geeft de progressieve gouverneur de schuld. Die verwerpt dat. ‘They fucked up.’
is correspondent Verenigde Staten van de Volkskrant. Hij woont in New York.
De restanten van Adam Knowltons leven knisperen onder zijn voeten. ‘Nee’, herhaalt hij steeds, ‘nee, nee.’ Op een geblakerde heuveltop, ten westen van Los Angeles, doolt Knowlton door het karkas van zijn huis. Witte as wolkt bij elke stap omhoog. De buren waarschuwden hem al, maar nu ziet hij het met eigen ogen: de vlammen hebben alles verzwolgen. ‘We staan in onze keuken. Denk ik.’
Het vuur is niet ver. Wind sleurt de rook in slierten over de heuvels, de hemel gloeit feloranje. De enige kleur in een decor dat, zover het oog strekt, is gereduceerd tot grijs en zwart.
Los Angeles lijkt in oorlog. Helikopters, sirenes, de constante brul van blusvliegtuigen; dit is een stad die vecht voor zijn voortbestaan. In vijf dagen brandde hier al zo’n 160 vierkante kilometer af, en het einde is nog lang niet in zicht. Duizenden huizen zijn verwoest. Zeker zestien mensen kwamen om, tientallen blijven vermist.
‘Het einde der tijden’, mijmert Knowlton (60), uitkijkend over het dal waar de wolkenkrabbers flikkeren in de troebele lucht. ‘Dit had nooit mogen gebeuren.’
Elke inwoner van Californië wéét: vuur hoort erbij. Hier, in het gortdroge Amerikaanse zuidwesten, zijn bosbranden een onontkoombaar onderdeel van het leven. Californië kent de grootste brandweermacht van het land, de staat investeert miljarden in preventie. Toch lijkt Los Angeles door de vlammen overvallen.
De omstandigheden blijken rampzalig. De winter is hier, in theorie, het nattere seizoen. Maar afgelopen maanden viel geen druppel regen. Klimaatverandering droogt de natuur steeds verder uit. De woestijnzon bakt de vegetatie knisperend goudgeel. Eén vonkje is genoeg.
En dan de wind. De ‘Santa Ana Winds’, berucht in dit seizoen, gieren al dagen over de rotsen met snelheden die orkanen evenaren. Ze zuigen als een openhaard.
Maar Los Angeles heeft ook fouten gemaakt. Evacuatieroutes bleken binnen minuten onbegaanbaar. Alarmberichten werden niet of juist aan de verkeerde mensen verstuurd. Ondanks waarschuwingen vertrok burgemeester Karen Bass naar het buitenland. En het bluswater, hoofdwapen van de brandweer, sputtert op sommige plekken slechts uit de pompen.
‘Laat je niets wijsmaken’, schreeuwt de 60-jarige John Dilullo voor het restant van zijn huis. Hij trapt tegen een gesmolten vuilnisbak. ‘They fucked up!’ Dilullo woont naast Adam Knowlton en diens gezin in de heuvelachtige Pacific Palisades. Ook hij is de schade komen opnemen. Stiekem, want de politie laat niemand toe. ‘Ik heb hun blokkades moeten omzeilen.’
De weg omhoog bleek een helletocht. Hun wijk is, simpelweg, gedecimeerd. Slechts de schoorstenen staan nog overeind, eenzame masten op een zee van as. ‘Bijna gingen wij eraan’, zegt Dilullo. ‘De vlammen kwamen al over de heuvel. Geen alarm, niets. De brandweer is hier nog steeds niet geweest.’
Tienerzoon Mason had de tegenwoordigheid van geest om ook bij de buren te checken. Daar bleek Knowltons 83-jarige Chinese schoonmoeder alleen thuis, ze had niets in de gaten. Ze kon net op tijd ontkomen. ‘Je bent een held, Mason’, zegt Knowlton. ‘Wij zullen jou voor eeuwig dankbaar zijn.’
Terwijl het vuur zich nog altijd uitbreidt — op sommige plekken met drie voetbalvelden per minuut — verhevigt in de Verenigde Staten het politieke gevecht. Aantredend president Donald Trump legt de schuld voor de brand niet bij klimaatverandering, maar bij het beleid van de progressieve gouverneur Gavin Newsom (Trump: ‘Newscum!’). Die zou uit natuurbehoud te weinig water naar Los Angeles loodsen. ‘Dit is allemaal zijn fout’, aldus Trump.
‘Misleidend, kwetsend en schadelijk’, noemt Newsom die suggestie. Volgens hem is de watervoorraad niet het probleem, maar de druk op de leidingen. Geen leidingennetwerk zou op de benodigde hoeveelheden zijn toegerust. Newsom heeft desondanks een onderzoek aangekondigd.
De botsing tussen de twee politieke kemphanen leidt in LA tot ongemak. In 2018, tijdens Trumps eerste presidentschap, onthulde nieuwssite Politico onlangs, aarzelde hij over het vrijmaken van noodhulp toen Californië door bosbranden werd getroffen. De reden: er zouden niet genoeg Republikeinse kiezers wonen. Pas toen een medewerker Trump beelden toonde van het zwaar getroffen — en vooral: conservatieve — Orange County, ging hij overstag.
Die dreiging hangt opnieuw in de lucht. In september zei Trump noodhulp te zullen inzetten als politiek instrument. ‘Wanneer we [Newsom] geen geld geven om zijn branden te doven, komt hij in de problemen’, aldus Trump.
Californië vreest nu een spagaat. De progressiefste staat van het land moet Trump, de meest rechtse president uit de Amerikaanse geschiedenis, te vriend zien te houden voor hulp. Maar juist groen beleid – broodnodig bij de bestrijding van klimaatverandering – bemoeilijkt dat. Een gevaarlijke paradox.
De zon zakt langzaam in de oceaan. Echt donker wil het niet worden. Vlammen in de verte hullen de heuvels in een macabere gloed. Adam Knowlton staart in zijn zwembad, gevuld met een doffe, inktzwarte drab. ‘Ja, we hadden het goed voor elkaar hier.’
Met zijn voet woelt hij in de as. Verderop inspecteert zoon Andrew (15) wat zijn slaapkamer moet zijn geweest. Hun handen bloeden inmiddels. Beiden hoopten nog iets terug te vinden dat het vuur overleefde, een aandenken, iets kleins. Maar nee.
‘Het is gek’, zegt Knowlton. ‘Toen ik hoorde dat alles in de hens stond, maakte ik me niet eens echt zorgen over onze woning of spullen. Ik dacht alleen maar aan die brieven.’ Vorig jaar overleed Knowltons vader. Afgelopen kerst overhandigde zijn zus hem een stapel post die zij had aangetroffen tussen zijn vaders spullen.
Correspondentie tussen vader en zoon, een leven lang. ‘Ik had geen idee dat hij die had bewaard’, zegt Knowlton. ‘Of dat mijn brieven iets voor hem betekenden.’ Hij slikt hoorbaar. ‘Je kunt veel vervangen in een mensenleven. Niet alles.’
Het gezin-Knowlton heeft pech, maar ook geluk. Zij zijn verzekerd, zoals de meeste inwoners van de welvarende Palisades. Dat geldt niet voor iedereen in LA. Duizenden burgers verloren hier afgelopen jaren hun dekking. Het brandgevaar wordt door verzekeraars te groot geacht.
Dat probleem zal groeien. Deze branden zijn vermoedelijk de duurste ooit in Californië. Volgens schattingen kan de schade uitkomen tot boven de 20 miljard dollar. Gevreesd wordt dat kleine verzekeraars hun polissen niet kunnen dragen en failliet gaan. Grote verzekeraars zien mogelijk nog meer redenen om te vertrekken.
‘De leefbaarheid van onze stad is in gevaar’, zegt Knowlton, die hier opgroeide. Net nog wees hij door het autoraam naar zijn oude middelbare school — of wat daarvan over is. Ja, herbouwen is een optie. Maar durven ze hier wel te blijven? Knowlton zucht. ‘Het is voor mij te vroeg om daarover na te denken.’
Dan slaakt Andrew een kreet. ‘Pap!’ roept hij. ‘Pap, kijk!’ Tussen de geblakerde resten trekt Andrew een mok tevoorschijn. Zelfs de opdruk, een lachende buldog met een zonnebril, blijkt intact. ‘Ongelofelijk’, mompelt Knowlton. Toch nog hun relikwie.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant