Hoogstwaarschijnlijk is TikTok vanaf 19 januari verboden in de Verenigde Staten. Wat gebeurt er met gebruikers en tiktokkers die van het platform afhankelijk zijn? Vier vragen.
is techredacteur voor de Volkskrant. Ze schrijft onder meer over sociale media en kunstmatige intelligentie.
Vrijdag verzamelden vriend en vijand zich in het hooggerechtshof van de Verenigde Staten in een laatste poging TikTok in het land te houden – of juist niet. In april ondertekende president Joe Biden een wet die TikTok verbiedt in de Verenigde Staten actief te zijn, tenzij eigenaar ByteDance de app aan een andere (Amerikaanse) partij verkoopt.
Alles over tech vindt u hier.
Op 19 januari gaat dit verbod in, maar het hooggerechtshof luistert nog één keer naar de pleidooien van voor- en tegenstanders.
1. Hoe waarschijnlijk is het dat het hooggerechtshof het verbod dwarsboomt?
Volgens deskundigen lijkt het hooggerechtshof vastbesloten om het verbod te handhaven. Hoewel een aantal rechters zich zorgen maakt dat het verbod in strijd is met het recht op vrijheid van meningsuiting, lijken ze overtuigd dat de wet zich vooral richt op de eigenaar, die onder controle zou staan van de Chinese overheid.
De zaak vordert uitzonderlijk snel. Waar een gang naar het hooggerechtshof normaal genoeg vertraagt om het verbod minstens met enkele maanden uit te stellen, doet de rechter naar verwachting eind volgende week al uitspraak, vlak voor het verbod ingaat.
2. Trump, die veel (jonge) kiezers via TikTok bereikte, zegt het platform te willen redden. Kan dat?
Aankomend president Donald Trump kan het TikTokverbod, dat de dag voor zijn inauguratie van kracht wordt, niet terugdraaien. Wel kan hij besluiten het niet te handhaven. Maar het is zeer de vraag of techbedrijven als Apple en Google, die als distributeur van de TikTok-app verantwoordelijk worden gesteld, dat risico nemen. Ook als het verbod niet gehandhaafd wordt, zijn ze in overtreding van de wet. Trump kan van dit gegeven gebruikmaken om de bedrijven onder druk te zetten.
3. Wat verandert er voor de Amerikaanse gebruiker?
Zodra TikTok verboden is, zullen Apple en Google de app waarschijnlijk direct uit hun digitale winkels verwijderen. Volgens de nieuwe wet riskeren ze een boete van 5 duizend dollar per Amerikaanse gebruiker als ze nog meewerken aan de distributie ervan. Apple verwijderde in april WhatsApp en Threads uit de Chinese appstore, toen de overheid dat verplichtte.
Dat betekent niet dat TikTok meteen niet meer te gebruiken is. Wie de app al op een telefoon heeft staan, kan blijven tiktokken zolang eigenaar ByteDance het platform zelf niet offline haalt. Het is voor Amerikanen niet verboden om de app te gebruiken. Maar omdat eigenaar ByteDance geen updates meer kan verstrekken via de appstores, zal de app steeds gebrekkiger functioneren. Ook kunnen Amerikanen het platform niet meer via de internetbrowser bezoeken, tenzij ze een VPN gebruiken. Dit is software die het laat lijken alsof je vanuit een ander land surft.
Toen India TikTok vier jaar geleden verbood – het land had destijds zo’n 200 miljoen TikTokgebruikers, 30 miljoen meer dan de VS nu – verdween het platform vrijwel direct. Wie in India via de app of website filmpjes probeerde te bekijken, kreeg alleen het bericht ‘dienst niet beschikbaar’. TikTok had er zelf de stekker uit getrokken. Even was er optimisme dat India zelf een of meerdere alternatieven zou ontwikkelen, maar uiteindelijk heeft vooral Instagram geprofiteerd, dankzij Reels. Dit is een videofunctie binnen de app die vrijwel hetzelfde als TikTok functioneert.
4. Hoe kijken tiktokkers en marketeers naar de toekomst?
Volgens The New York Times schuiven marketeers al geld richting Instagram en passen ze contracten met influencers aan, zodat ze straks niet betalen voor gesponsorde video’s die in de Verenigde Staten niet meer te bekijken zijn. De agentschappen van TikTok-sterren raden hun clientèle aan om de aankoop van een huis of auto nog even uit te stellen.
Het platform heeft duizenden Amerikanen toegang tot een miljoenenpubliek en serieuze carrièrekansen geboden. Zo bemachtigde de 25-jarige Jane Wickline onlangs een aanstelling bij het prestigieuze satireprogramma Saturday Night Live nadat ze op TikTok een schare (jonge) fans verzamelde met haar absurdistische sketches.
Tiktokkers die buiten het platform weinig zekerheid hebben, kunnen hun inkomen in één klap verliezen. Naar schatting werd er vorig jaar voor 8 miljard dollar aan TikTok-advertenties ingekocht. Een groep van acht tiktokkers klaagt de overheid aan, omdat ze vinden dat hun recht op vrijheid van meningsuiting wordt geschonden. Toch geloven volgens de The New York Times veel makers op TikTok dat het platform op de een of andere manier overeind blijft. Of misschien hopen ze dat vooral.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant