De lezersbrieven, over het gebruik van sociale media, de behoefte aan James Bond, het hart van Trump, inflatie, afwezige kinderen, Paulien Cornelisse, Oekraïne, veelschrijvers en de (zelf)censuur van AI.
Beste mensen, we hoeven niet op Facebook, Instagram en X te zitten. Ik red me al jaren prima met websites, mail, appjes en de telefoon. Stop ermee en merk dat het leven gewoon doorgaat. Stop met het kopen van Tesla’s, stop met het kopen van Chinese spullen. Probeer vanuit je kleine, machteloze bestaan een bijdrage te leveren aan het behoud van onze zwaarbevochten democratie en economie. Samen staan we sterk!
Annerieke Bosman, Amersfoort
In mijn telefoon vloog een update binnen over wat Meta in Nederland wil doen: vrouwen mogen als ‘huishoudelijk voorwerp’ worden benoemd en mensen met een andere seksuele geaardheid als ‘gestoord’. Wordt het geen tijd met zijn allen Meta te boycotten? By the way, val ik nu onder de inboedelverzekering?
Marianne van den Berg, Alphen aan den Rijn
Toen we nog een dorp waren, ging alles z’n gangetje, af en toe kwam er via de marskramer wat nieuws uit de regio, maar verder had iedereen twee benen op de grond. Dat de wereld zoveel groter is geworden heeft geleid tot zinloze zorgen. Zoals de bitcoin voor enkelen erg winstgevend is, is ook de big tech veel bubbels en weinig goede wijn. En straks alleen nog maar een enorme bubbel.
Ik ben het helemaal eens met Reijer Passchier , dumpen die handel! Schoon je telefoon op, schoon onze samenleving op, schoon Europa op. We varen onze eigen koers en laten ons niet gek maken door een Musk en de familie van Pinokkio.
Veel te veel artikelen over die gasten. Graag een beetje doseren, ik werd echt een beetje misselijk bij het ontbijt.
John den Besten, Zuid-Beijerland
Is het de ultieme ironie dat juist nu techmiljardairs zich ontwikkelen tot klassieke Bondschurken, James Bond zelf van het witte doek is verdwenen door de overname van zijn formule door Amazon? Of vormt dit de openingsscène van een tragedie? Toch is er altijd hoop, tragedie en komedie verschillen immers slechts in verstreken tijd, het wachten is dus op ingrijpen van Austin Powers.
Boike Teunissen, Groningen
De foto van het afscheid van de overleden oud- president Jimmy Carter toont vijf (oud)-presidenten. Ze leggen allemaal als eerbetuiging de rechterhand op hun hart. Weer wordt duidelijk dat bij Donald Trump het hart niet op de goede plaats zit. De nieuwe president houdt zijn hand op zijn buik.
Heleen den Beer Poortugael, Soest
Dat ‘Duurzaam bankieren uit de mode is’ roept bij mij herinnering op aan de uitspraak van Jaap Burger (PvdA) in de jaren zestig, dat ‘afspraken maken met de KVP is als scheten vangen met een netje’. Immers, de afspraak tijdens de klimaattop van 2021 om CO² te reduceren, gemaakt door een alliantie van banken, verzekeraars en investeerders lijkt te worden onderuit gehaald door de presidentswissel in de VS.
Uit angst om de boot te missen bij investeringen in fossiele bedrijven krabbelen leden van de alliantie terug. Een kapitaallogische redenering met ingrijpende gevolgen: moeizaam bevochten afspraken met als doel het klimaatbeleid om te buigen worden snel opgegeven, waardoor hoopvolle afspraken in de kiem worden gesmoord.
Een typisch geval van een ‘ruggengraat als een banaan’. Deze aandoening, onlangs geconstateerd in Nederland lijkt nu uitgegroeid tot een internationale aandoening.
Martien Wesselman, Roelofarendsveen
Een half jaar sinds de beëdiging van het huidige kabinet. De inflatie in Nederland is hoger dan in veel andere landen van Europa. We kunnen minder kopen, geld is minder waard en voelen ons hierdoor minder gelukkig. Dat is drie keer minder. Voor sommigen een droom, voor velen een probleem.
Marc Lezwijn, Zoetermeer
De inflatie bedroeg in december 4,1 procent ten opzichte van dezelfde maand een jaar eerder. Dat is best veel, weliswaar een gemiddelde, maar hoger dan in de meeste andere Europese landen. Het zou vooral liggen aan tabak, alcohol, huren en energie, niet aan brood, groente en huishoudelijke apparaten.
Het is natuurlijk nuttig dat het CBS de prijsstijgingen van productcategorieën en bedrijfssectoren bijhoudt en een soort algemene index berekent. Maar dat is niet wat mensen bezighoudt. Nu hebben veel mensen het gevoel dat zij er harder op achteruit gaan, en dat het gemiddelde inflatiecijfer voor de hele Nederlandse economie niet zoveel zegt.
Ik kan me voorstellen dat de prijzen voor een alleenstaande, rokende huurder met een baan in de zorg of in het onderwijs met een inkomen net boven modaal, die voor werk een auto nodig heeft, veel sterker gestegen zijn dan voor een stel tweeverdieners zonder kinderen die elk drie keer modaal verdienen voor een of andere flutterige adviesbaan, en die vier keer per jaar op vakantie gaan. Om dit inzichtelijk te krijgen, zou het beter zijn als het CBS over min of meer homogene groepen consumenten inflatiecijfers gaat bijhouden en publiceren.
Eric Winter, Groningen
De P.C. Hooftstraat is misschien wel de ‘duurste’ winkelstraat van Nederland, maar om het ook de ‘sjiekste’ straat te noemen. Rijk en sjiek hebben elkaar lang geleden verlaten.
Eki Steenhuisen, Eelde
Een nieuw jaar is begonnen, een tijd van nieuwe kansen en goede voornemens. Maar voor veel ouders die leven met de pijn van een onbereikbaar kind voelt de leegte alleen maar zwaarder.
In het Magazine las ik de reportage ‘Het blijft je familie’, waarin mensen vertellen waarom ze het contact met hun ouders hebben verbroken. Familietherapeut Else-Marie van den Eerenbeemt stelt dat kinderen niet alles van hun ouders hoeven te accepteren. Maar wat als het contact niet door keuze, maar door omstandigheden onmogelijk is?
Voor ouders van een kind met schizofrenie, gevangen in waandenkbeelden, is contact vaak een onbereikbare droom. De ggz houdt ouders op afstand onder het mom van privacy en stelt de wensen van de cliënt boven alles. De pijn van ouders die hun kind verliezen aan een psychose blijft onzichtbaar.
In een ver verleden kregen moeders de schuld van schizofrenie. Nu zijn diezelfde moeders én vaders rouwende ouders. Dagelijks worden zij geconfronteerd met een kind dat er wel is, maar ook niet. Geen kind dat zo aanwezig is als het afwezige kind.
Doorbreek dit taboe in het nieuwe jaar eindelijk met een reportage.
Geertje Paaij, Hoorn
Humor kun je, als je durft, laten floreren op ellende. Laat dat maar aan Paulien Cornelisse over. Ontzagwekkend.
Elly van den Boom, Sittard
De afgelopen jaren heb ik met veel medeleven de belevenissen van Elena in Kyiv gelezen. Helemaal te begrijpen dat zij de moed laat zakken.
Haar angst, haar strijdlust, haar liefde voor haar zoon en gezin zijn als bewonderenswaardig te benoemen, evenals de trouw aan haar land, het gevoel voor rechtvaardigheid, de opofferingen die haar voortdurend in vreselijke dilemma’s storten. Juist dat waar het naar mijn mening volledig aan ontbreekt in Europa heeft zij in grote mate.
Achter zulke mensen zouden wij volledig moeten blijven staan, al moeten wij daar ook opofferingen voor doen die nooit in verhouding kunnen staan met wat er in Oekraïne geofferd is en wordt. Ik hoop dat Elena steun vindt bij haar lotgenoten.
Wij kunnen slechts ondersteunen, al is het maar door een stukje in de krant.
Ferdinand Jansen, Leeuwarden
Naar aanleiding van de brief van veelschrijver Ludo Grégoire moest ik denken aan mijn vader, Ruud Joppen, eveneens veelschrijver. Ik herken de passie, hartstocht en vurigheid waarmee geschreven wordt over onderwerpen die aan het hart liggen, het peinzen en bijschaven en dan een paar dagen later het appje met foto: ‘Kijk eens!’
Het maakt mij trots en ik heb al zijn ingezonden brieven bewaard. Als ik goed geteld heb, zijn dit er tot dusver 23. Ik weet niet zeker of hij daarmee eveneens aan de classificatie van ‘veelschrijver’ voldoet, dat zou ik aan de heer Grégoire moeten vragen, maar ik denk wel dat het in de buurt komt.
Tegen Ludo Grégoire en mijn vader en alle anderen wil ik zeggen: blijf vooral schrijven!
Maura Joppen, Utrecht
Er is iets bijzonders gaande op internet. Gebruik je AI of vertaalsites dan kom je allerlei blokkades tegen. Onlangs maakte ik mijn kleinkinderen enthousiast over AI door er korte verhaaltjes mee te maken. Dat moet ik zelf ook eens uitproberen bedacht mijn kleinzoon en typte dat er een verhaaltje moest komen over een idioot. Dat werd geweigerd (bij ChatGPT). Kon niet door de beugel.
Vandaag liet ik het Franse woord salaud (klootzak) vertalen. De website waarop dat kan, meldde dat dat niet zonder meer kon. Ik moest ermee instemmen dat het een grof woord was, waarna de vertaling werd getoond.
Ik weet dat met name bij AI-programma’s enige censuur is ingebouwd. Voor de doorsnee burger onwelgevallig geachte onderwerpen worden in de prompt (de opdracht) niet geaccepteerd. Ten behoeve van dit schrijven probeer ik het volgende uit: De geschiedenis van de seks. Het AI-programma Copilot reageert met ‘Het spijt me, maar het lijkt erop dat ik hier niet mee kan helpen.’ ChatGPT wil me wel verder helpen.
Tja, wat voor moraal gaan we opsteken door de algoritmen verwerkt in AI? En, kan je straks, nee zo meteen, nog wel vragen naar Trump en zijn omgang met vrouwen of iets dergelijks?
Nou, het is al werkelijkheid. Aanvankelijk kwam er bij Copilot een antwoord maar dat werd weggeveegd (echt waar) en in plaats daarvan kwam de mededeling: ‘Mijn excuses, maar ik ben bang dat ik niet in staat ben om dat onderwerp te bespreken.’ Een uitgebreide reactie komt er wel bij ChatGPT.
Dan ging het er in de 18de eeuw wat anders aan toe. In zijn in 1726 uitgebrachte spreekwoordenboek vermeldt dominee Carolus Tuinman ongecensureerd de volgende uitdrukking en voorziet haar van een toelichting. ‘Een schoon aangezicht verkoopt wel een schurfden aars. Dit spreekwoord is wel het beschaaftst, niet; maar echter niet zelden al te waarachtig. Dit ondervinden zy, die by mooye hoeren de Spaansche pokken, en diergelyke vuiligheden behalen.’
Wel verontschuldigt hij zich ervoor door te zeggen dat men het laag gemeen verantwoordelijk moet houden voor dergelijke gezegden. Ik ben erg benieuwd of je die AI-censuur kunt omzeilen.
Kijk zelf maar wat AI als antwoord geeft op de prompt ‘Over welke onderwerpen mag je geen reactie geven?’
Hans van Keken, Amsterdam
Wilt u reageren op een brief of een artikel? Stuur dan een brief (maximaal 200 woorden) naar brieven@volkskrant.nl
Het belangrijkst is dat een brief helder en duidelijk is. Wie een origineel en nog niet eerder verwoord standpunt naar voren brengt, maakt grotere kans te worden gepubliceerd. Een brief die mooi en prikkelend is geschreven, heeft ook een streepje voor. Kritiek op de Volkskrant wordt vaak gepubliceerd, op-de-man-gespeelde kritiek op personen plaatsen we liever niet.
Iedere brief wordt gelezen door een team van ervaren opinieredacteuren en krijgt een kans. En wekelijks worden ongeveer vijftig brieven geselecteerd. Over de uitslag kan helaas niet worden gecorrespondeerd. Wij zijn er trots op dat onze lezers mooie en goede brieven schrijven, waarvan we elke dag een levendige rubriek kunnen samenstellen.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant