Over de auteur
Peter de Waard is journalist en columnist van de Volkskrant, gespecialiseerd in financieel-economische onderwerpen. Columnisten hebben de vrijheid hun mening te geven en hoeven zich niet te houden aan de journalistieke regels voor objectiviteit. Lees hier onze richtlijnen.
Oudejaarsdag is niet alleen de laatste beursdag van dit jaar, het is ook de laatste beursdag van het eerste kwart van de 21ste eeuw. De beleggers op de lange termijn, zoals de pensioenfondsen, kunnen de balans opmaken.
Die balans valt op het eerste gezicht niet mee. De AEX is in 25 jaar gestegen van 671 naar 879 afgelopen vrijdag – een stijging van 31 procent. De koers van ASML vertwaalfvoudigde weliswaar, maar de aandelen Shell en Philips deden vrijwel niets.
Wie op 31 december 1999 1.000 euro in de 25 AEX-aandelen heeft belegd, ziet deze in een kwart eeuw in waarde gestegen naar 1.310 euro. Als rekening wordt gehouden met het feit dat de koopkracht van de euro door de inflatie in die 25 jaar met 78 procent is gedaald, zou het reële rendement zelfs negatief zijn. De 1.000 euro van 1999 is qua koopkracht nu nog maar 577 euro waard. Of de 1.310 euro van toen is nu slechts 756 euro waard. Om de inflatie goed te maken had de AEX op 1.187 moeten staan in plaats van op 879.
De factor kapitaal lijkt op het eerste gezicht het schip in te zijn gegaan. Maar dat is niet zo. Want de aandelen in de AEX keren ook dividend uit. En dat wordt in de gewone AEX niet meegerekend.
De AEX GR – de index van herbelegd dividend – is sinds 2000 gestegen van 1.150 naar 3.450. Dat is een stijging van 200 procent. Ook gecorrigeerd voor inflatie is er een positief reëel rendement. De 1.000 euro van 1999 zou zijn aangegroeid tot 3.000 euro. Als rekening wordt gehouden met de geldontwaarding komt dat uit op 1.734 euro. Dat is een reëel rendement van jaarlijks 2,2 procent. Dat is veel beter dan de factor arbeid. De gemiddelde cao-lonen zijn 66 procent gestegen sinds 2000. Die maken de inflatie niet goed.
Nu deed de AEX het beter dan de indices in andere landen. Deutsche Bank berekende onlangs dat de afgelopen kwart eeuw in reële termen voor de London Stock Exchange de slechtste van de afgelopen negen kwart eeuwen was.
De Britse aandelenmarkt is de enige waarvan al sinds 1690 data bestaan. Daaruit blijkt dat de periode tussen 2000 en 2025 zelfs slechter was dan die tussen 1900 en 1925, toen het land geteisterd werd door een wereldoorlog (de Eerste Wereldoorlog), een pandemie (de Spaanse griep) en een minidepressie (1919-1921). Nu hebben de Britten in deze kwart eeuw ook een pandemie (corona) en een fikse recessie (kredietcrisis) gehad en hebben ze ook nog flink gevochten zoals in Irak. Maar daarnaast hebben ze zichzelf ook nog eens flink in de voet geschoten met de Brexit. De Britten zijn nu eenmaal financiële sadomasochisten.
De volgende kwart eeuw zal nieuwe uitdagingen kennen zoals de toenemende invloed van artificiële intelligentie, de stijgende kosten van vergrijzing en de klimaatverandering.
Maar het grootste risico zijn op lange termijn altijd de tegenslagen waarvan niemand nu nog weet heeft.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant columns