Opnieuw kunnen spaarders zich voor de kop slaan. Want ook in het beursjaar 2024 viel met beleggen veel meer te verdienen dan met sparen.
is journalist en columnist van de Volkskrant, gespecialiseerd in financieel-economische onderwerpen.
Zelfs in Europa dat volgens Mario Draghi en andere Brusselse hotemetoten in een existentiële crisis verkeert, omdat het technologisch wordt overvleugeld door de Verenigde Staten en China, deden de beurzen het goed.
Wie zijn geld in een mandje Nederlandse aandelen had gestoken, de 25 fondsen van de AEX-index, zou toch maar mooi 12 procent hebben verdiend – nog afgezien van het daarnaast verkregen dividend.
Wie in de Belgische Bel20- of de Duitse DAX-index had belegd zou zelfs respectievelijk 14 en 18 procent winst hebben behaald.
Van de Duitse crisis was op de beurs van Frankfurt niets te merken, vooral dankzij de grote winsten van wapenproducent Rheinmetall, softwarebedrijf SAP, Siemens en de verzekeraars Allianz en Munich Re. Die maakten met hun koerswinsten de verliezen van de autoproducenten Volkswagen en Mercedes-Benz meer dan goed.
Buiten Europa deden de beurzen het beter, zo moet worden toegegeven. De Dow Jones-index van dertig meest toonaangevende bedrijven van de Amerikaanse beurs steeg in 2024 met 15 procent. De S&P 500 – de veel breder samengestelde index – ging 27 procent omhoog.
De Nikkei-index in Tokio kwam na vele jaren van stagnatie ook van zijn plaats. De koersen van de index van 225 Japanse aandelen steeg met 21 procent. Voor het eerst kwam de index weer boven het record van 1989 (het jaar voordat de vastgoedzeepbel uiteen spatte). De zwakke yen en de speculatie over fusies en overnames zoals die van Honda en Nissan hielpen de koersen.
Het was in Nederland niet het jaar van de maakbedrijven. De industriële aandelen in de Nederlandse AEX presteerden slecht. Bierbrouwer Heineken, staalbedrijf Arcelor Mittal, verfconcern AkzoNobel en lichtproducent Signify behoorden samen met uitzender Randstad tot de grote verliezers van 2024.
Maar per saldo resteerde voor de Nederlandse aandelen opnieuw een fikse winst, na een stijging van 14 procent in 2023.
Grote winnaar onder de AEX-fondsen werd Prosus, een beleggingsvehikel in aandelen van het Chinese ict-concern Tencent, dat bijna de helft meer waard werd.
Opvallend is dat ook de uitgevers Wolters Kluwer (juridische en fiscale publicaties) en Relx (wetenschappelijke en medische publicaties) het jaar op jaar goed blijven doen zonder dat ze veel in de publiciteit komen. ‘Stille groeiers’, zegt Corné van der Zeijl van vermogensbeheerder Cardano.
Philips herstelde zich na enkele dramatische jaren. Hetzelfde gold voor Unilever, dat zich als gevolg van de ontmanteling van zijn voedingsmiddelentak nu volledig lijkt te concentreren op persoonlijke en huishoudelijke verzorging.
Chipsmachinefabrikant ASML droeg bij wijze van uitzondering weinig bij aan de stijging van de AEX. Het aandeel kwam in juli nog boven de 1.000 euro, maar zakte fors weg als gevolg van politieke perikelen over de export naar China en een pr-blunder met de publicatie van de jaarcijfers.
Niettemin bleef het aandeel ASML volgens Saxo Bank het meest geliefde aandeel onder Nederlandse particuliere beleggers, nog voor de Amerikaanse producent van AI-chips Nvidia. Nummer drie was een ander ict-fonds, Besi. Op plek vier stond in 2024 Just Eat Takeaway, dat een zeer roerig jaar beleefde.
Terugkijkend op het voorbije beursjaar zegt Diemer de Vries van vermogensbeheerder Optimix dat risicobereidheid in 2024 loonde. ‘Wie in defensieve sectoren belegde, zoals in drankbedrijven en de voedingsmiddelenindustrie kreeg de kous op de kop. Wij waren ook voorzichtig met aandelen in Verenigde Staten en zeker die van de Magnificent Seven (Nvidia, Apple, Amazon, Alphabet, Microsoft, Meta, Tesla, red.). Daar voelden onze relaties zich prettig bij, maar het beperken van de risico’s kostte ons relatief wel rendement.’
Het adagium is dat beleggers zich aan defensieve aandelen zoals voedingsmiddelen en drank nooit een buil kunnen vallen, want ook in tijden van crisis moeten mensen eten en drinken. Maar afgelopen jaar verloor het aandeel Kraft Heinz 30 procent, Pepsi Co 12 procent en bleef Coca Cola gelijk. In Nederland ging Heineken onderuit. ‘En aan de verliezers kan je ook nog Nestlé (min 25 procent) en AB Inbev (min 18 procent) toevoegen’, aldus Van Zeijl.
Wie rendement wilde halen, moest in de tech zitten: Nvidia, Meta en SAP. De Nasdaq van Amerikaanse technologiefondsen steeg met 35 procent. Bij de Magnificent Seven was de sky the limit.
Het sterkste voorbeeld van toenemende risicobereidheid was in 2024 de explosieve stijging van de bitcoin en andere cryptovaluta aan het einde van het jaar. Hoe harder de gevestigde orde waarschuwt dat de bitcoin gebakken lucht is, hoe meer mensen erin lijken te stappen.
‘Zolang beleggers blijven geloven dat er anderen bereid zijn voor een hogere prijs te kopen, zal de storm niet gaan liggen’, aldus De Vries van Optimix.
Met name de Amerikaanse beurs lijkt enorm te zijn overgewaardeerd, denkt hij. De Buffet-indicator – dat is de marktkapitalisatie van de totale aandelenmarkt (60 biljoen dollar) gedeeld door het bbp (29 biljoen dollar) – is daar nog nooit zo hoog geweest: 208.
Corné van Zeijl vindt dat beleggers zich niet te veel op dat historische cijfer moeten blindstaren. ‘Voor techfondsen gelden andere regels. Die kunnen met relatief weinig mensen enorme winsten maken.’ De marges zijn volgens Van Zeijl onvergelijkbaar met die van de industrie en de traditionele dienstverlening in het verleden.
Vooruitblik op beursjaar 2025
Voor 2025 is er veel onzekerheid. De aankomende Amerikaanse president Donald Trump dreigt een enorme handelsoorlog te ontketenen met zijn plannen voor tarieven van 20 procent op alle import tot 60 procent op die van geavanceerde producten. De politieke stabiliteit in Europa kan verder onder druk komen te staan door de Duitse verkiezingen en de Franse begrotingsproblemen.
Diemer de Vries van vermogensbeheerder Optimix is niet optimistisch. ‘Misschien kan Trump de oorlog in Oekraïne beëindigen door een deal met Poetin. Maar wat koopt de economie daarvoor? Trump zal niet willen dat Europa ineens weer Russisch gas gaat importeren in plaats van LNG uit de VS. Als de handelssancties echt worden doorgevoerd, dan moet de inflatie gaan oplopen. Dat betekent dat de ruimte voor renteverlagingen er niet meer is’, verwacht De Vries.
Ook de strijd tegen klimaatverandering zal vertraging kunnen oplopen nu niet alleen in de VS maar wereldwijd de electorale steun voor verduurzaming afneemt. En dat gebeurt in een periode waarin wetenschappers juist op sneller ingrijpen aandringen. En dat doen zij niet voor niets, beseffen ook de financiële markten. De cacao- en koffiemarkten explodeerden als gevolg van extreme droogte. Op de beurs was de stagnatie in de energietransitie te merken. Op de lokale markt waren laadpalenfabrikant Alfen (min 81 procent) en elektrische bussenmaker Ebusco (min 89 procent) in 2024 de grootste verliezers.
Peter de Waard is journalist van de Volkskrant, gespecialiseerd in financieel-economische onderwerpen.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant