Hongarije heeft politiek asiel verleend aan een voormalige Poolse minister die wordt verdacht van corruptie en machtsmisbruik. De spanning tussen de landen loopt snel op. ‘Dit is een vijandige daad’, reageerde de Poolse minister van Buitenlandse Zaken.
Marcin Romanowski (48) diende van 2019 tot 2013 als onderminister op het departement van Justitie in de conservatief-rechtse Poolse regering van de partij Recht en Rechtvaardigheid (PiS). Sindsdien zat hij namens PiS in de oppositiebankjes in het Poolse parlement. Maar recent werd het hem in het Polen van de nieuwe premier Donald Tusk te heet onder de voeten en vluchtte hij naar het Hongarije van de conservatieve premier Viktor Orbán.
De Poolse oud-bewindspersoon behoort tot een reeks PiS-politici die door de nieuwe regering in Warschau worden verdacht van meerdere misdrijven, waaronder machtsmisbruik, lidmaatschap van een criminele organisatie en corruptie. Omdat de politie Romanowski niet kon vinden, vaardigden de autoriteiten een week geleden een arrestatiebevel tegen hem uit.
Nu blijkt waar hij zich ophield: aanvankelijk vertrok hij naar het Verenigd Koninkrijk, vermoedelijk maakte hij een tussenstop in Spanje en vervolgens klopte hij aan bij Hongarije.
Romanowski beweert dat hij in Polen geen eerlijk proces zou krijgen. De voormalige regeringspartij PiS ageert vanuit de oppositiebanken dat de huidige coalitieregering bezig is met een politieke afrekening tegen haar politici. Dat discours wordt gedeeld door Hongarije, dat vriendschappelijke banden onderhoudt met PiS.
‘De Tusk-regering gebruikt het strafrecht als een instrument tegen politieke tegenstanders’, zei de Hongaarse minister Gergely Gulyás, Orbáns hoogste ambtenaar op het eigen ministerie van de premier, donderdag tegen het Hongaarse pro-regeringsmedium Mandiner.
De regering van Orbán − berucht als dwarsligger binnen de Europese Unie − verwelkomde Romanowski zodoende als politiek vluchteling. Het is tegen het zere been van Polen, dat bovendien niet voor het eerst van mening verschilt met Hongarije. Maar niet eerder liep de spanning zo hoog op.
Buitenlandminister Radoslaw Sikorski stuurde donderdag om acht uur ’s avonds een niet mis te verstaan X-bericht uit waarin hij sprak over ‘een daad die vijandig staat tegenover Polen en de beginselen van de Europese Unie’. Tegen oud-viceminister Romanowski staat een Europees arrestatiebevel uit, schreef Sikorski. Polen beraadt zich op vervolgacties tegen Hongarije. ‘Morgen (vrijdag, red.) maken wij onze besluiten bekend’, stelde de minister.
De rel belooft zich te ontwikkelen tot een zaak die de hele Europese Unie aangaat. Het Hongaarse asiel stuit namelijk op Europees recht. Hongarije is verplicht gehoor te geven aan het Europese arrestatiebevel, reageerde een woordvoerder van de Poolse justitie tegen de Poolse zender TVN. Een Hongaarse rechtbank zal zich moeten buigen over het Poolse uitleveringsverzoek, stelde ze.
De klacht van Romanowski dat Poolse rechters partijdig zouden zijn, lijkt bedoeld of onbedoeld een knipoog naar de eigen PiS-jaren. De conservatieve partij lag tijdenlang op ramkoers met de Europese Commissie vanwege het uithollen van de Poolse rechtsstaat door rechters te ontslaan en de rechtbanken te vullen met loyalisten.
In 2023 rekende een meerderheid van de Poolse kiezers af met PiS en bracht de pro-democratische Tusk aan de macht, die eerder tussen 2014 en 2019 voorzitter was van de Europese Raad van regeringsleiders. Tusk probeert sindsdien, met wisselend succes, PiS-beleid terug te draaien en zijn voorgangers verantwoording af te laten leggen.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant