Taxi- en ambulancechauffeurs hebben een lager risico om aan alzheimer te overlijden dan werknemers in andere beroepen. Volgens Amerikaanse onderzoekers kan dat komen doordat de chauffeurs een groot beroep doen op ruimtelijk inzicht.
is wetenschapsredacteur van de Volkskrant en schrijft over gezondheid.
De resultaten zijn verschenen in de kersteditie van artsenvakblad The BMJ, dat ieder jaar rond de feestdagen goed uitgezochte maar ludieke studies publiceert. De Amerikaanse onderzoekers, verbonden aan de Harvard universiteit, borduren voort op een ruim vijftien jaar oude analyse van hersenscans van Londense taxi- en buschauffeurs. De taxichauffeurs bleken aan de achterkant van hun hippocampus meer grijze stof te hebben dan hun collega’s op de bus.
Wie voortdurend moet beoordelen wat de kortste route is naar een bestemming, doet een beroep op de hippocampus. Die blijft daardoor wellicht langer gezond. De hippocampus is het hersendeel dat bij alzheimer vaak als eerste is aangedaan.
De suggestie van de Britse onderzoekers was indertijd dat buschauffeurs een vaste route volgen, terwijl voor taxichauffeurs geen rit hetzelfde is. Chauffeurs mogen pas in een Londense taxi rijden als ze, vaak pas na jaren studie, het hele wegennet van de stad (25 duizend straten) uit hun hoofd kennen.
De Amerikaanse onderzoekers vroegen zich af of al dat navigeren iets betekent voor het risico op alzheimer. Daarom analyseerden ze tussen 2020 en 2022 bijna 9 miljoen Amerikaanse overlijdenscertificaten. Daarop staat niet alleen vermeld wat de doodsoorzaak is. Sinds een paar jaar kunnen begrafenisondernemers ook invullen wat het beroep was van de overledene.
Bij 1,7 procent was de ziekte van alzheimer de doodsoorzaak. Van de 443 geturfde beroepen scoorden de ambulancechauffeurs (0,9 procent) en de de taxichauffeurs ( 1 procent) het allerlaagst.
Andere beroepen waarbij werknemers achter een stuur zitten, scoorden een stuk hoger. Buschauffeurs hebben bijna twee keer zoveel kans om aan alzheimer te overlijden als ambulancechauffeurs, bij piloten en scheepskapiteins ligt het risico nog hoger.
De onderzoekers zijn zelf de eersten om toe te geven dat er aan hun bevindingen haken en ogen zitten. Hard bewijs hebben ze niet geleverd, de verschillen kunnen ook door andere factoren worden verklaard. Of de overlijdensverklaringen helemaal correct zijn ingevuld is ook niet duidelijk. Het is daarbij vaak lastig vast te stellen of alzheimer de doodsoorzaak is, hoewel dat soort diagnostische fouten dan over de hele linie moeten zijn gemaakt.
De Amerikaanse wetenschappers willen met hun studie vooral een nieuwe hypothese opwerpen. Het is de moeite waard, schrijven ze, om te onderzoeken welke beroepen het risico op alzheimer verminderen en welke cognitieve bezigheden mogelijk beschermend werken.
De gemiddelde leeftijd van de overleden ambulance- en taxichauffeurs was tussen de 64 en de 67 jaar, die van de buschauffeurs, piloten en kapiteins vijf tot vijftien jaar hoger. De chauffeurs hebben dus aan het einde van hun carrière waarschijnlijk de TomTom nog meegemaakt. Of dat navigatiesysteem de resultaten heeft beïnvloed is niet duidelijk.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant