De moord op zorgverzekeraar-directeur Brian Thompson verstigt de aandacht op een thema dat bij de verkiezingen nauwelijks onderwerp van discussie was.
Er zijn weinig moorden in het recente Amerikaanse verleden die op zo veel begripvolle reacties kunnen rekenen als die op Brian Thompson, directeur van zorgverzekeraar UnitedHealthcare. Het misdrijf, op 4 december, markeert een moment in de politieke en economische realiteit van een land dat veel minder onkwetsbaar is dan het zichzelf nog steeds waant.
Thompson is postuum het gezicht geworden van het grijpgrage, inefficiënte en onrechtvaardige Amerikaanse zorgsysteem. Zijn dood, hoe treurig ook voor hemzelf en zijn nabestaanden, vestigt wel de nationale aandacht op een misstand die merkwaardig genoeg nauwelijks onderwerp van discussie was bij de afgelopen presidentsverkiezingen.
In het Volkskrant Commentaar wordt het standpunt van de krant verwoord. Het komt tot stand na een discussie tussen de commentatoren en de hoofdredactie.
Zorgverzekeraars, die in de Verenigde Staten premies vragen die een veelvoud zijn van die in Europa, zijn de afgelopen jaren desalniettemin steeds minder gaan uitkeren. Ook al betaalt de gewone burger voor een gemiddelde dekking zo’n 5.000 dollar (4.767 euro, per persoon) aan premie per jaar, dan nog is onzeker of een medische handeling door een specialist wordt vergoed. Er bestaan zelfs limieten aan de duur van de verdoving die wordt gecompenseerd. UnitedHealthcare is de verzekeraar met het hoogste percentage afwijzingen, zo’n 30 procent.
Het zijn dan ook niet alleen radicale activisten die met een soort instemming op de moord reageerden, maar ook veel modale Amerikanen in suburbia. Vrijwel iedereen kent de zenuwslopende ervaring van een mogelijke afwijzing aan een ziekenhuisbalie, en de dreiging van de financiële gevolgen.
De verzekeringsonzekerheid is een symptoom van een disfunctioneel systeem dat de hoogste medische kosten per hoofd van de bevolking koppelt aan een veel lagere levensverwachting dan in andere ontwikkelde landen. Luigi Mangione, de 26-jarige waarschijnlijke schutter, schreef precies daarover in een brief van drie kantjes die bij zijn arrestatie werd gevonden.
Hoe kan dit geen onderwerp van politieke discussie zijn? Voor Republikeinen zijn grote bedrijfswinsten nooit een probleem geweest; Trumps populisme heeft daar niets aan veranderd. Maar ook Democraten willen niet tornen aan het systeem (hoewel ze voor de armste Amerikanen wel de verplichte verzekering Obamacare hebben ingevoerd). Bernie Sanders maakte betaalbare gezondheidszorg voor alle Amerikanen weliswaar tot kern van zijn presidentscampagne in 2016 en 2020, maar de status quo hield stand. Dit jaar werd er nauwelijks over gesproken.
Vulde het geweld van Mangione een gat dat de politiek heeft laten vallen? Hij leek zich verwant te voelen aan Ted Kaczynski, de ‘Unabomber’ die moderniteit verafschuwde en tussen 1978 en 1995 drie dodelijke slachtoffers maakte met zijn bombrieven. In een recensie van diens manifest schreef Mangione begin dit jaar dat ‘veel van zijn voorspellingen over de moderne maatschappij zijn uitgekomen’. Hij noemde hem een ‘revolutionair’, en iemand die ‘de ballen had om zich te realiseren dat vreedzaam protest ons nergens heeft gebracht’. Maar ook ‘een gewelddadig individu dat terecht gevangenisstraf heeft gekregen’.
Hoe Mangione, een intelligente rijkeluiszoon die via privé-school en een topuniversiteit een geprivilegieerde toekomst tegemoet ging, politiek geplaatst moet worden is nog niet duidelijk. Hij lijkt iets naar rechts te neigen, met een libertarische inslag en een met een 3D-printer gemaakt pistool. Zijn precieze radicalisering zal niet alleen onderwerp van politieonderzoek, maar ook van talloze boeken en Netflix-series worden. Te hopen is dat het achterliggende probleem ook op het netvlies van politici komt te staan.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant