Het Russische leger executeert volgens Kyiv in toenemende mate Oekraïense militairen. Dit jaar werden al 109 Oekraïense krijgsgevangenen gedood, vergeleken met 177 in de eerste twee jaar van de invasie.
is nieuwsverslaggever van de Volkskrant, met defensie als belangrijkste specialisme.
Dat zegt de ombudsman voor de mensenrechten van het Oekraïense parlement, Dmytro Loebinets. Vorige maand waarschuwde het Oekraïense Openbaar Ministerie (OM) al dat er vooral de laatste maanden meer executies plaatsvinden. Alleen al in oktober en november zouden er 54 Oekraïense krijgsgevangenen zijn geëxecuteerd.
Of de toename te maken heeft met de verheviging van de strijd vanwege de Russische offensieven, is niet duidelijk. ‘Wij documenteren steeds vaker schendingen van de rechten van Oekraïense krijgsgevangenen, waaronder executies’, aldus Loebinets op de Oekraïense tv. ‘Rusland laat openlijk zien dat het zich niet houdt aan het internationaal humanitair recht. Ze ontvoeren kinderen, martelen en vermoorden krijgsgevangenen.’
De ombudsman waarschuwt dat het aantal executies mogelijk veel hoger is dan de 109 onderzochte en bevestigde gevallen. Ook het OM vreest dat veel meer Oekraïense soldaten gedood zijn toen ze zich overgaven. Zo onderzoekt de Oekraïense justitie nu de executie van vier militairen die bij de strijd in de Russische grensregio Koersk gevangen werden genomen.
‘Onze gegevens tonen aan dat daar minstens twintig personen zijn geëxecuteerd’, aldus Taras Semkiv, wiens OM-afdeling oorlogsmisdaden onderzoekt, over de situatie in Koersk. ‘Deze misdaden blijven echter grotendeels verborgen. Wij beschikken nu niet over alle informatie. Het is duidelijk dat het totaal aantal doden aanzienlijk hoger zou kunnen zijn.’
Door het toenemend gebruik van drones krijgen de Oekraïense onderzoekers volgens Loebinets steeds meer video’s in handen om executies te bevestigen. In het begin van de oorlog moesten ze vooral vertrouwen op informatie van soldaten en inlichtingendiensten.
Zo publiceerde CNN in september een video, gemaakt door een Oekraïense drone, waarop drie soldaten bij Pokrovsk zich overgeven nadat hun positie is bestormd. De militairen knielen en plaatsen hun handen op het hoofd, maar seconden later liggen ze levenloos op de grond. Dit is een van de zaken die het OM nu onderzoekt.
Op een andere video, van de strijd bij het zuidelijke Robotyne, is te horen hoe een Russische commandant opdracht geeft het vuur te openen op drie Oekraïense soldaten die zich hebben overgegeven en met hun gezicht naar beneden op de grond liggen.
‘De soldaten voldoen aan alle voorwaarden om als krijgsgevangenen te worden beschouwd’, aldus Loebinets over de vele voorbeelden van Russische executies. ‘Zij hebben hun wapens neergelegd en aangegeven dat ze niet langer in gevecht zijn. De Russen dwingen hen echter om op de grond te gaan liggen en executeren ze vervolgens van dichtbij. Dat is een ernstige oorlogsmisdaad.’
Human Rights Watch (HRW) concludeerde in mei, na onderzoek van een aantal executies door het Russische leger, dat de terechtstellingen zeker geen geïsoleerde incidenten zijn van eenheden die in de fout gaan. Uit het onderzoek bleek dat de Russen in een half jaar zeker vijftien Oekraïense soldaten hebben geëxecuteerd die zich hadden overgegeven. In totaal werden vijf incidenten onderzocht, waaronder op basis van video’s door drones.
Een van de ernstigste bewezen gevallen was de executie in februari van zeker zeven soldaten bij het dorp Ivanivske in de regio Donetsk. De video van de dood van de Oekraïners trok veel aandacht op sociale media. Zeker zeven militairen kwamen uit hun schuilplaats tussen twee velden tevoorschijn en gingen op de grond liggen, terwijl vijf Russen ze onder schot hielden. Daarna openden drie van hen het vuur. Een van de Oekraïense soldaten probeerde nog naar zijn schuilplaats te vluchten, maar ook hij werd doodgeschoten.
‘Sinds de invasie hebben Russische troepen veel gruwelijke oorlogsmisdaden gepleegd’, aldus Belkis Wille, plaatsvervangend directeur van HRW. ‘De standrechtelijke executie, of moord, van overgegeven en gewonde Oekraïense soldaten, in koelen bloede neergeschoten, maakt ook deel uit van deze schandelijke erfenis.’
Vernietigend voor Moskou is volgens Wille het bewijs dat in zeker een van de onderzochte zaken Russische troepen opdracht gaven Oekraïense soldaten te doden, in plaats van ze de gelegenheid te geven zich over te geven. ‘Daarmee werden oorlogsmisdaden goedgekeurd.’
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant