is politiek verslaggever van de Volkskrant. Hij schrijft over veiligheid, diplomatie en buitenlands beleid.
Georgiërs belemmeren visumvrij naar Europa te reizen is een bestraffing van een bondgenoot die in een existentiële strijd is verwikkeld.
Voor wie bekend is met de Russische technieken om verkiezingen naar je hand te zetten, boden de recente parlementsverkiezingen in Georgië weinig verrassingen. Niet alleen het gebruik van pure intimidatie bij stemlokalen, ook de grote anomalieën in de stemuitslag in vooral sommige landelijke gebieden waren meer dan opvallend. De hele trukendoos ging open. Internationale waarnemers van de OVSE merkten dat wel op, maar kwamen (niet voor het eerst) met te vage en multi-interpretabele conclusies.
Wel wakker waren de president van het land en het bloeiende maatschappelijke middenveld in Georgië, al werd dat eerder dit jaar met een pennenstreek de wacht aangezegd door de aanname van een ‘buitenlandse-agentenwet’ naar Russisch voorbeeld. Ze luidden direct de noodklok toen de machtspartij Georgische Droom landelijk maar liefst 14 procent meer van de stemmen kregen dan was voorspeld in exitpolls.
In het Volkskrant Commentaar wordt het standpunt van de krant verwoord. Het komt tot stand na een discussie tussen de commentatoren en de hoofdredactie.
President Salome Zoerabisjvili weigert het spel mee te spelen, en vele duizenden Georgiërs zien de huidige ontwikkelingen als de meest gevaarlijke voor de onafhankelijkheid van het land sinds de Russische militaire inval in 2008. Het militaire ingrijpen destijds en de Russische militaire overname van twee afvallige gebieden in het land (Abchazië en Zuid-Ossetië) hebben een beslissende invloed gehad op de Georgische politiek.
De aan Rusland gelieerde oligarch Bidzina Ivanisjvili verwierf na de oorlog een sleutelpositie in de Georgische politiek, waarbij herstel van goede relaties met Moskou gekoppeld bleef aan een (steeds meer geveinsde) wens tot Europese integratie.
Na Ruslands grote invasie van Oekraïne gingen de maskers af, werden repressieve wetten aangenomen en bij deze verkiezingen werden westerse landen openlijk als samenzweerderige boemannen afgeschilderd. Ook werd de kiezers voorgehouden dat een stem voor de oppositie zou kunnen leiden tot een nieuwe Russische invasie.
Dat is geen loos dreigement, leert een blik op de kaart of in een geschiedenisboek. Niettemin blijft de overgrote meerderheid van de Georgiërs voor Europese integratie en hebben ze ook het meeste vertrouwen in Europese instellingen. In een peiling begin dit jaar zeiden vier op de vijf respondenten dat ze in een referendum vóór EU-toetreding zouden stemmen.
Maar de negatieve ontwikkelingen in het land leidden er al dit voorjaar toe dat het (pas verworven) kandidaat-lidmaatschap van Georgië, het begin van een hele lange weg naar mogelijke toetreding, door Brussel werd opgeschort.
Na de zeer discutabele parlementsverkiezingen en het hemeltergende politiegeweld tegen betogers en de oppositie de afgelopen dagen, is het de vraag hoe EU-landen moeten reageren.
In die discussie deed minister van Buitenlandse Zaken Caspar Veldkamp donderdag een ongelukkige duit in het zakje, met een pleidooi om visumvrij reizen van Georgische burgers naar Europese landen die zijn aangesloten bij het Schengenverdrag op te schorten. Onder de huidige omstandigheden staat dat gelijk aan het bestraffen van bondgenoten die in een existentiële strijd om hun vrijheid en onafhankelijkheid zijn verwikkeld.
Veel beter kan de EU deze levenslijn naar de Georgische samenleving handhaven en individuele sancties instellen tegen de boosdoeners van het excessieve politiegeweld, de gemanipuleerde verkiezingen en de onderdrukking van de oppositie en het vrije woord.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant