Namibië bereikt een historische mijlpaal. Voor het eerst in de geschiedenis krijgt het land, dat geldt als voorloper op het gebied van vrouwenrechten, ook een vrouwelijke president.
De partij South West Africa People’s Organisation (Swapo), die Namibië al sinds de onafhankelijkheid in 1990 onafgebroken regeert, werd dinsdag opnieuw uitgeroepen tot grootste partij met 57 procent van de stemmen. De 72-jarige partijleider Netumbo Nandi-Ndaitwah, de huidige vicepremier, werd daarmee verkozen tot de eerste vrouwelijke president van het land.
Dat juist Namibië als derde Afrikaanse land ooit een vrouwelijk regeringsleider verkiest, komt niet als een verrassing. Het land is een koploper op het gebied van vrouwenrechten en gendergelijkheid. Namibië stond dit jaar op de achtste plaats op de wereldranglijst voor gendergelijkheid van het World Economic Forum, terwijl Nederland op plek 28 van de 146 staat.
Namibië dankt zijn hoge score mede aan de vele wetten die vrouwenrechten beschermen, zegt Yolande Engelbrecht, coördinator van het Gender Onderzoeks- en Belangenbehartigingsproject, bij het Namibische Centrum voor Rechtsbijstand. Hiervoor is een historische verklaring. Nadat Namibië onafhankelijk werd van apartheidsstaat Zuid-Afrika, nam het een grondwet aan waarin positieve discriminatie diep verankerd zit, namelijk het principe dat achterstelling van onderdrukten ongedaan moet worden gemaakt. Vrouwen werden tot die gemarginaliseerde groepen gerekend.
In tegenstelling tot Nederland heeft Namibië daardoor meer verregaande wet- en regelgeving om vrouwen te emanciperen. ‘Als een man en een vrouw voor dezelfde baan solliciteren en beiden zijn even geschikt, krijgt de vrouw de voorkeur, omdat zij uit een vroeger benadeelde groep komt’, zegt Engelbrecht. ‘Dit is ingevoerd in 2007 om kansenongelijkheid tegen te gaan.’ Vrouwen in topposities zijn daardoor geen unicum, zeker in de financiële sector.
Ook de politieke participatie van vrouwen ligt hoog in Namibië. Het zuidelijk gelegen Afrikaanse land heeft nu al een vrouwelijke premier. 46 procent van de parlementariers is vrouw, terwijl dat percentage in Nederland op 39 procent ligt.
Natuurlijk zijn er nog aspecten die beter kunnen in Namibië. De wetgeving werkt discriminatie, seksisme en genderongelijkheid tegen, maar garandeert niet altijd een juiste uitvoering. Namibië kampt nog altijd met kindhuwelijken en seksueel geweld. ‘Een op de drie vrouwen maakt een vorm van geweld mee in een intieme relatie’, zegt Engelbrecht. ‘Ook is er een groot tekort aan blijf-van-mijn-lijfhuizen en sociale werkers, maar we hebben niet de middelen om hier iets aan te doen.’
Ondanks de historische betekenis, bleef echte feestvreugde uit over de eerste vrouwelijke benoeming tot het hoogste ambt in Namibië. De onvrede over de manier waarop deze verkiezingen zijn verlopen is groot. Door een tekort aan stembiljetten stonden kiezers vorige week uren in de rij. Om iedereen alsnog de kans te geven om te stemmen, gingen de stembureaus twee dagen langer open. Oppositieleider Panduleni Itula, die 25 procent van de stemmen kreeg, sprak daar schande van. Hij weigert deze verkiezingsuitslag te accepteren.
Nandi-Ndaitwahs heeft waarschijnlijk ook gemengde gevoelens bij de uitslag. Met 57 procent haalde haar partij Swapo, een partij ooit voortgekomen uit de bevrijdingsbeweging, haar slechtste uitslag ooit – vijf jaar geleden haalde de partij nog 87 procent. Het past in de trend van buurlanden Zuid-Afrika en Botswana. De voormalig bevrijdingsbewegingen, die altijd konden rekenen op stabiele steun van de kiezers, leverden daar eerder dit jaar al fors in.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant