Na de race in 2026 verdwijnt de Grand Prix uit Zandvoort, kondigde de organisatie woensdag aan. Het dorp, waar afgelopen zomer nog zo’n 300 duizend fans naar afreisden, is eerder trots dan rouwig. ‘Als ik in het buitenland zeg dat ik uit Zandvoort kom, weten mensen meteen: Formule-1!’
zijn verslaggevers van de Volkskrant.
In zijn kledingzaak hangen foto’s van racelegendes als Lando Norris en Oscar Piastri, die zíj́n Formule-1 truien als trofee aan de camera tonen. Maar dat dat soort jongens het dorp over een paar jaar niet meer aandoen, kan Dave Vlug (42) wel verkroppen. ‘Ik ben vooral trots dat we dit in Zandvoort hebben neergezet. En we hebben het merk niet voor niets History of Racing genoemd: we wisten al dat het tijdelijk zou zijn.’
Zo’n 5 kilometer verderop, in Overveen, klinkt opluchting. ‘Prima nieuws!’ zegt Marnix van Keulen (40) die voor de bakker samen met zijn kinderen een croissantje eet. ‘We wonen hier om de hoek, en het voelt alsof er elk weekend wel een race is. Ik houd van sport. Maar het geluid en die uitstoot midden in een prachtig natuurgebied, dat lijkt me niet meer van deze tijd.’
Zoon Pep (8) kan het ook niet schelen dat de race uit zijn omgeving verdwijnt, maar hij kent wel wat mensen die je 'daar geen plezier mee doet’. Maar die mensen zijn woensdagochtend lastig te vinden in het centrum van Overveen: zo’n toernooi hoort niet thuis in beschermd natuurgebied, zeggen de veelal jonge ouders.
Dat het wereldkampioenschap Formule-1 Zandvoort in 2026 voor het laatst aandoet, is niet vanwege milieubezwaren. Al waren die er zeker, zo sleepten milieuorganisaties de provincie voor de rechter omdat de beschermde zandhagedis en rugstreeppad in het gedrang zouden komen. De Nederlandse organisatie trekt nu naar eigen zeggen de stekker eruit omdat het contract met Formula One Management afloopt.
Een verrassing, zegt de Zandvoortse wethouder Jan-Jaap de Koet (Ouderenpartij Zandvoort, Formule 1 als portefeuille). ‘Ik wist wel dat er iets in de lucht hing. De organisatie van de Formule 1 was al een tijd bezig met sponsoring. Maar ik dacht dat de uitslag anders zou zijn. Wij vinden dit als gemeente Zandvoort echt ontzettend jammer.’ De Koet spreekt van 25 miljoen euro aan ‘additionele bestedingen’ in Zandvoort tijdens de Grand Prix.
De Koet en zijn collega’s hadden gehoopt dat de race afwisselend op verschillende plekken in Europa zou worden gehouden, bijvoorbeeld het ene jaar in Spa-Francorchamps in België en de keer daarna weer in de duinen van Zandvoort. ‘De Formule 1 in Zandvoort was een hoogtepunt dat nog vele jaren door had kunnen gaan.’
Dat vindt Rob Kamphues, presentator van Formule 1 programma’s, bij Ziggo ook. ‘Max Verstappen heeft een contract tot en met 2028. Dus daar zou het in principe niets mee te maken moeten hebben. Ik heb begrepen van de organisatie dat het financieel allemaal heel dun is. Ze moeten echt alles uitverkopen om quitte te spelen. Ik begrijp wel dat ze liever op het hoogtepunt stoppen.’
Een beslissing van bovenaf is het volgens Kamphues niet. Hij zegt dat hij iemand bij Fom (Formule One Management) heeft gesproken. ‘Die hadden ook nog jaren door willen gaan. Maar als het voor de Nederlandse organisatie te krap is, snap ik hun besluit. Beter stoppen ze nu op het hoogtepunt, en niet als straks niemand meer wil komen.’
In 2021 keerde het wereldkampioenschap Formule-1 terug naar Zandvoort, waar tussen 1952 en 1985 bijna elk jaar de Grote Prijs van Nederland werd verreden. In de jaren vijftig ging de race een paar keer niet wegens gebrek aan geld en in 1972 werd de grand prix geannuleerd omdat de faciliteiten onder de maat waren. Dat laatste was de reden dat Zandvoort na 1985, toen de legendarische Niki Lauda won, van de kalender werd gehaald. Het circuit was verouderd, maar tegelijkertijd waren de mondiale ambities van de Formule 1 torenhoog. Steeds meer landen, vooral in het Midden-Oosten, hadden meer geld over om een grand prix in huis te halen. Geld dat Zandvoort nooit had – niet om het circuit te verbeteren en niet om de organisatie achter de koningsklasse van de autosport te betalen.
Dankzij de opmars van Max Verstappen was dat geld er uiteindelijk wel. In 2020 kon de Dutch Grand Prix door corona nog niet terugkeren. In de drie jaar erna domineerde Verstappen de race: hij startte steevast van poleposition en won drie opeenvolgende races. Dit jaar was Lando Norris de viervoudig wereldkampioen te snel af op diens thuiscircuit.
Voor een voormalige benzinepompuitbater uit Bentveld, die niet met haar naam in de krant wil, is het duidelijk: het einde van de Grand Prix heeft alles te maken met Verstappen die richting het einde van zijn carrière gaat. In 2026 is hij er waarschijnlijk nog wel, maar de zaak langer in de lucht houden is riskant in de jaren erna.
Tuurlijk, de Grand Prix hoort bij Zandvoort, zegt zij. ‘Ik woon hier al 75 jaar, en het toernooi is hier al net zo lang. Dat gezemel over geluid en milieu, nee, zolang we onze wc doorspoelen met drinkwater wil ik er niks over horen. Bovendien: mensen weten toch dat ze naast een luidruchtig circuit of treinspoor gaan wonen?’ In haar stenen voortuintje prijkt een rode vlag van het circuit. ‘Ready, set, go!’, staat erop, en ‘Met trots gesponsord door Shell.’
Toch is ze niet rouwig om het verdwijnen van de race: Nederland en Zandvoort houden die goede naam, zegt ze. ‘Overal ter wereld zeggen mensen als ik ze vertel dat ik uit Zandvoort kom: dat is de plek van de Formule-1! Oók toen de Grand Prix hier 36 jaar niet plaatsvond.’
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant