Ondernemers die een nieuwe stroomaansluiting willen aanvragen, moeten in Amsterdam rekening houden met een wachttijd van maar liefst tien jaar. Dat heeft het stadsbestuur woensdag bekendgemaakt in een brief aan de Amsterdamse gemeenteraad.
is economieredacteur. Hij schrijft over de energietransitie.
Netbeheerders Tennet (hoogspanning) en Liander (lokaal stroomnet) trekken opgeteld 2,4 miljard euro uit om tot 2030 de ‘de grootste verbouwing van Amsterdam in tweehonderd jaar’ te betalen. Daarbij worden 29 nieuwe elektriciteitsstations gebouwd en 2.600 transformatorhuisjes.
De tien jaar wachttijd voor grootgebruikers is nog een optimistische schatting, waarschuwen de netbeheerders en de verantwoordelijke wethouder Dirk de Jager (GroenLinks). Met name door bezwaar- en beroepsprocedures bestaat te kans dat de uitbreiding van het hoofdstedelijke stroomnet vertraging zal oplopen. De Jager doet dan ook ‘een beroep’ op zijn inwoners om terughoudend te zijn met verzet tegen nieuwe tranformatorhuisjes of een nieuwe stroomkabel. ‘We kunnen dit alleen snel oplossen als er medewerking is vanuit de samenleving’, aldus De Jager.
In heel Nederland lopen overheden en bedrijven sinds 2019 aan tegen een overvol stroomnet. Na het uitbreken van de gascrisis besloten bedrijven en burgers massaal hun gasgestookte verwarmingen en apparaten te vervangen door elektrische oplossingen. Anticiperend op de energietransitie vroegen tientallen bedrijven bovendien om een grotere stroomaansluiting.
In Amsterdam hebben Liander en Tennet door die grote vraag vorig jaar al ‘congestie’ afgekondigd, het signaal dat het net geen extra aansluitingen meer aankan. Na zo’n aankondiging zijn de netbeheerders verplicht te onderzoeken in hoeverre de wachtlijst geholpen kan worden. In het geval van Amsterdam gaat dat om ongeveer vijfhonderd aanvragen.
Hoewel dat onderzoek officieel nog niet af is, wilden de netbeheerders woensdag al wel zeggen dat het deels zal lukken om de wachtenden alsnog aan een aansluiting te helpen. Onder meer doordat enkele grote aanvragers zich hebben teruggetrokken. Of door bedrijven te verleiden tot een ‘flexibel’ contract, waarbij ze beloven geen stroom af te nemen op momenten dat overbelasting van het net dreigt.
‘Maar we kunnen nu ook al wel zeggen dat het niet zal lukken om al die bedrijven op de wachtlijst te helpen’, zegt directeur van Liander Huibert Baud. Dat is economisch gezien een grote tegenslag voor Amsterdam, erkent wethouder De Jager.
De vergunningstop raakt bedrijven die een nieuwe stroomaansluiting vragen. Of bestaande bedrijven die hun aansluiting willen uitbreiden, omdat ze bijvoorbeeld installaties die op gas draaien willen vervangen door elektrisch. De woningbouw in de hoofdstad blijft zo veel mogelijk buiten schot, verzekert Baud. ‘We hebben in onze planning zo veel mogelijk rekening gehouden met alle bouwplannen van de gemeente. Bovendien mogen we sinds dit jaar ook voorrang geven aan woningbouwprogramma’s.’
Toch is de congestie een grote handicap in nieuw te bouwen stadswijken. Want wanneer bijvoorbeeld een supermarkt of een horecagelegenheid om een aansluiting vraagt, moet die in principe achter in de rij aansluiten. In dat soort gevallen willen de netbeheerders zoeken naar ‘creatieve oplossingen’. Door bijvoorbeeld te zorgen dat woningen energiezuiniger worden en er dus wat extra ruimte op het net is die aan bedrijven in de buurt kan worden vergeven.
Ook individuele bedrijven zullen waarschijnlijk met behulp van adviseurs op zoek gaan naar slimme manieren om de krapte op het stroomnet te omzeilen, verwachten de netbeheerders. Baud: ‘Dat zien we nu al. Bedrijven tekenen contracten waarbij ze beloven op drukke momenten geen stroom op te nemen. Die worden nog wel vergeven en zijn bovendien goedkoper. Dat kan bijvoorbeeld met laadpalen voor elektrische auto’s. Of ze gaan hun bestaande aansluiting veel efficiënter gebruiken, al dan niet met een batterij.’
Zulk soort oplossingen zijn zeer gewenst, omdat het bestaande net dan veel efficiënter wordt benut. Maar, zo benadrukken de netbeheerders en de gemeente, een snelle uitbreiding van het stroomnet blijft in Amsterdam absoluut noodzakelijk. Het betekent dat een op de drie straten de komende jaren wordt opengebroken en er ongeveer 1.600 kilometer aan nieuwe stroomkabels wordt getrokken.
Het grote doel van de gemeente is dus om die operatie zonder al te veel vertraging te laten verlopen. Het college van burgemeester en wethouders heeft daarom al van de gemeenteraad de bevoegdheid gekregen om op eigen gezag de plek aan te wijzen voor nieuwe transformatorhuisjes. De Jager: ‘We overleggen daarbij wel met burgers. Omwonenden kunnen bijvoorbeeld zelf kiezen uit drie verschillende ontwerpen. Maar de formele inspraak is wel beperkt. Wij bepalen bijvoorbeeld de plek waar zo’n huisje komt.’
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant