De 22-jarige Giulia Cecchettin werd vorig jaar vermoord door haar ex-vriend, die vandaag een levenslange gevangenisstraf kreeg. Ook na zijn veroordeling gaat het publieke debat over femicide in Italië door.
is correspondent Italië, Griekenland en de Balkan van de Volkskrant. Ze woont in Rome.
Giulia Cecchettin was vorig jaar november op zoek naar schoenen voor haar afstudeerceremonie. Een paar dagen later zou ze haar scriptie in de biomedische technologie aan de universiteit van Padova verdedigen.
Ex-vriend Filippo Turetta had aangeboden om haar een lift te geven naar het winkelcentrum, maar van dat uitje zou Cecchettin nooit terugkeren. Een week na haar verdwijning, op 18 november 2023, werd haar verminkte lichaam teruggevonden in een bos. Turetta was gevlucht naar Duitsland, waar hij werd gearresteerd en uitgeleverd aan Italië.
Nu, een jaar later, is Turetta veroordeeld tot levenslang, maar Italië nog lang niet uitgepraat over de zaak-Cecchettin en het bredere probleem van femicide. Giulia Cecchettin was één van de 64 vrouwen die in 2023 gedood werd door een (ex-)partner. In totaal werden er 120 vrouwen vermoord.
Ter vergelijking; in Nederland waren dat vorig jaar 41 vrouwen, van wie negentien door hun (ex-)partner. Afgezet tegen de bevolkingsgrootte is dat evenveel als in Italië. Toch staat het probleem in Italië meer op de kaart, zeker sinds de zaak-Cecchettin buitengewoon veel aandacht kreeg van media, activisten en politici.
De dramatische feiten hielden Italië om meerdere redenen in hun greep. Ten eerste was er morbide sensatiezucht: de spanning van een verdwijning en publieke zoektocht, die in de media breed werd uitgemeten. Maar ook daarna bleef de zaak in het centrum van de aandacht, niet in de laatste plaats doordat de nabestaanden van Cecchettin ervoor kozen hun rouw publiekelijk te tonen.
Twee dagen na de vondst van het lichaam publiceerde haar oudere zus Elena een brief in de Corriere della Sera, waarin ze de ‘zonen van het patriarchaat en de verkrachtingscultuur’ hekelde. Een week later was het 25 november, Internationale Dag voor de Uitbanning van Geweld tegen Vrouwen. Daar wordt in Italië steeds meer bij stilgestaan, maar in 2023 trok de dag door de recente moord op Cecchettin extra veel aandacht.
Naar haar begrafenis, live op tv uitgezonden, kwamen achtduizend mensen, onder wie minister van justitie Carlo Nordio en Luca Zaia, de bestuurder van de regio Veneto waar Cecchettin woonde. Haar vader Gino trad veelvuldig op in de media en publiceerde in maart van dit jaar een boek met de titel Lieve Giulia. Wat ik heb geleerd van mijn dochter. De opbrengst gaat naar een stichting om partnergeweld te bestrijden.
Cecchettin groeide na haar gruwelijke dood kortom uit tot het symbool van de Italiaanse strijd tegen femicide. Concrete wapenfeiten zijn in die strijd moeilijker te vinden dan grote gebaren. Wel meldde het noodnummer voor huiselijk geweld dat er in de maanden na de moord meer meldingen van partnergeweld binnenkwamen en sprake was van een ‘Giulia Cecchettin-effect’. Ook richtte regiobestuurder Zaia (Lega) in Veneto een meldpunt voor geweld tegen vrouwen op en ging er vanuit het ministerie van Onderwijs een scholenproject van start.
Maar zoals het in Italië op vrijwel elk dossier gaat, groeide zelfs Giulia Cecchettin uit tot twistpunt tussen links en rechts. In november was de vader van Cecchettin, een jaar na haar dood, te gast in het parlement, om de plannen van zijn stichting te presenteren. Daar kreeg hij van Giuseppe Valditara, de minister van Onderwijs, te horen dat de ‘strijd tegen het patriarchaat ideologie is’. Ook stelde Valditara dat de toename van seksueel geweld mede te wijten is aan ‘marginaliteit die voortkomt uit illegale migratie’. Premier Giorgia Meloni, die zich over de zaak tot dan toe opvallend stil hield, viel haar minister bij.
Gino Cecchettin zei daarop dat hij in gesprek wilde met Valditara en Meloni: ‘Ik respecteer ieders mening, maar ik wil me baseren op concrete cijfers. Dus ik neem eerst tijd om de statistieken te analyseren.’ De – incomplete – cijfers van dit jaar geven nog geen reden tot veel optimisme. Tot 25 november werden in Italië 99 vrouwen vermoord, van wie 51 door hun (ex-)partner.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant