Black Piet mag niet meer, maar Black Friday is hot. ABN Amro meldde vrijdag dat zes van de tien Nederlanders dit jaar iets koopt voor Black Friday. Vorig jaar was dat vier van de tien. Daarom is het komende vrijdag in Nederland ook cadeautjesdag: 7 dagen voor de pakjesavond van Sinterklaas en 27 dagen voor de geschenken van de Kerstman.
Dat lijkt wat veel in een periode van consuminderen. Maar waarschijnlijk vieren weinig Nederlanders ze alledrie. Opvallend is dat Black Friday, via het weekeinde uitlopend tot Cyber Monday, vooral het domein is van de webshops. Jongeren vieren deze uit de VS overgewaaide feesten door via internet op koopjesjacht te gaan, net zoals ze andere commerciële valkuilen als Valentijnsdag en Halloween in de armen hebben gesloten.
Over de auteur
Peter de Waard is journalist en columnist van de Volkskrant, gespecialiseerd in financieel-economische onderwerpen. Columnisten hebben de vrijheid hun mening te geven en hoeven zich niet te houden aan de journalistieke regels voor objectiviteit. Lees hier onze richtlijnen.
De fysieke winkels moeten het hebben van de 55-plussers die pas in december in actie komen en de traditie van surprises en rijmen als Hollands erfgoed in ere houden. Maar Sinterklaas en Kerstmis hebben het als cadeautjesfeesten steeds moeilijker gekregen. De tijd dat winkels de helft van hun omzet haalden in de maand december en zo een slecht jaar konden goedmaken, is allang voorbij.
Black Friday is een extra concurrent. Al 90 procent van de Nederlanders is dankzij Facebook en Instagram bekend met het webshopfeest. Volgens marketingsite Markt Effect koopt bijna 40 procent van consumenten jonger dan 35 jaar niet iets voor een ander, maar ‘ter zelfverwenning’. Ziggo, KPN en Odido slaan elkaar met aanbiedingen om de oren. Vorig jaar gaven consumenten op Black Friday gemiddeld 266 euro uit: mannen 304 euro en vrouwen 226 euro. Maar liefst 40 procent vermijdt daarbij fysiek winkelen.
Black Friday is met een omzet van 80 miljard dollar wereldwijd inmiddels ‘big business’. Nederland draagt zijn steentje bij. Betaalvereniging Nederland turfde in 2023 op Black Friday 55 procent meer online betalingen en een 70 procent hogere omzet dan op een normale vrijdag.
Dat gaat ten koste van de stenen of fysieke winkel. Die trekt ook extra klanten voor Black Friday, maar verliest er daardoor meer in december. Daarnaast zullen als gevolg van het kortingsspektakel ook de marges dalen. Dat Blokker en The Body Shop Nederland al in de aanloop naar december de handdoek in de ring gooien is veelbetekenend. Blijkbaar is de feestmaand voor fysieke winkels niet meer de mogelijkheid om een slecht jaar goed te maken.
De slachting in de winkelstraten wordt door Black Friday vergroot. Dat heeft niet alleen met webshops te maken. Vergrijzing en individualisering spelen een rol bij het feit dat winkelstraten langzaam transformeren in diensten- en feeststraten. En soms in no-goareas.
Dat Black Friday in tegenstelling tot Black Piet acceptabel is, heeft te maken met het feit dat het niets met het zwart schminken van witte mensen heeft te maken. De naam is te danken aan het feit dat veel winkels die rode cijfers schreven, vanaf Black Friday winst gingen maken. Of omdat in het verleden op Black Friday de winkelstraten in de VS ‘zwart zagen’ van de mensen.
Maar Kick Out Black Friday zal de winkelstraat helpen.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant