Rotterdam geeft 66 geroofde voorwerpen in de gemeentelijke collectie terug aan Indonesië. Onderzoek heeft uitgewezen dat ze zijn buitgemaakt door het Nederlandse leger. De havenstad kiest ervoor de teruggaveregels voor de Staat te volgen.
Sinds 2021 geeft de Staat kunstwerken, persoonlijke eigendommen en menselijke resten uit koloniale gebieden in de Rijkscollectie terug als een land van herkomst erom vraagt. Maar dat geldt alleen voor objecten uit de rijkscollectie. Over gemeentelijke collecties zijn er geen afspraken gemaakt.
De Commissie Koloniale Collecties adviseerde het kabinet eind juni om 282 ceremoniële wapens, sieraden en gebruiksvoorwerpen terug te geven. Die waren in 1906 via roof en plundering en als "oorlogsbuit uit Zuid-Bali" in bezit gekomen van de Staat. Herkomstland Indonesië had om teruggave gevraagd.
Het ging om de collectie Puputan Badung en twee beelden uit de Singasaritempels op Java. De objecten waren buitgemaakt door de KNIL, het Nederlandse leger in de voormalige kolonie Nederlands-Indië. Nederland volgde het advies om de objecten terug te geven in september op.
De commissie had ook 66 objecten uit die collecties ontdekt die in bezit waren van de gemeente Rotterdam. Maar de regels op staatsniveau voor teruggave golden dus niet voor de havenstad.
De gemeente Rotterdam heeft nu zelf de knoop doorgehakt: de 66 ceremoniële wapens, sieraden, textiel en twee negentiende-eeuwse Singa-beelden uit Lombok komen vandaag weer in bezit van Indonesië. Daarmee volgt de havenstad naar eigen zeggen als eerste gemeente de regels die gelden voor de Staat.
De overdracht van de 66 voorwerpen aan de rechtmatige eigenaar Indonesië vindt plaats in het Wereldmuseum Rotterdam, dat de objecten voor de gemeente beheerde. De Rotterdamse wethouder van cultuur en de Indonesische ambassadeur in Nederland zetten hun handtekening onder de overeenkomst.
Ambassadeur Mayerfas is verheugd over de teruggave en noemt de voorwerpen die teruggaan naar de rechtmatige eigenaar "meer dan objecten". Ze zijn volgens de diplomaat namens de voormalige kolonie "symbolen van identiteit".
Wethouder Said Kasmi (Onderwijs, Cultuur en Evenementen) zegt namens de gemeente Rotterdam dat de teruggegeven objecten nooit van de havenstad waren. "Met deze teruggave zetten we een belangrijke stap in het herstellen van koloniale onrechtvaardigheid."
Het Wereldmuseum heeft meer voorwerpen uit voormalige Nederlandse koloniën in beheer. Die gaan niet per se allemaal terug naar de vorige eigenaren, zegt een woordvoerder van het museum tegen NU.nl. "Niet alle koloniale objecten in onze collectie zijn verkregen via ongelijke machtsverhoudingen en roof."
Source: Nu.nl algemeen