Met Robert F. Kennedy krijgt Amerika een gezondheidsminister bij wie systeemkritiek op de farmaceutische industrie overloopt in complotdenken en kwakzalverij. De helft van het Amerikaanse zorgbudget moet naar preventie en alternatieve geneeskunde, vindt hij.
Maarten Keulemans is wetenschapsredacteur bij de Volkskrant, gespecialiseerd in o.a. klimaat en microleven.
Er was, natuurlijk, het merkwaardige incident met de worm. Het was 2010 en Robert F. Kennedy, de inmiddels 70-jarige milieuadvocaat die Trumps minister van gezondheid wordt, had geheugenverlies, woordvindproblemen en hersenmist. Mogelijk een hersentumor, zeiden artsen die zijn brein scanden en volgens Kennedy een donkere vlek zagen.
Een operatie was nodig. Maar toen werd Kennedy gebeld door een arts met een andere mening. De vlek ‘werd veroorzaakt door een worm die in mijn brein was gekomen, er een deel van opat en toen overleed’, aldus Kennedy. Met vitaminepreparaten en enkele medisch discutabele alternatieve therapieën kwam hij er weer bovenop.
Het is het neefje van oud-president John F. Kennedy (1917-1963) ten voeten uit. Wantrouwen ten opzichte van de medische stand en een denkwereld waarin medische wetenschap en kwakzalverige apekool moeiteloos in elkaar overgaan: het zijn thema’s die al decennia terugkeren bij de hypochonder en gezondheidsfreak Kennedy.
Het is een feit dat larven van de varkenslintworm in het brein kunnen komen en daar een cyste kunnen vormen. Dat ze ‘een deel van’ het brein opeten is dat dan weer níét. En misschien was er wel niets aan de hand. Medici achten het logischer dat Kennedy een lichte kwikvergiftiging had, veroorzaakt door zijn gezondheidsbevlieging om extreem veel tonijn te eten.
De wereld leerde Kennedy zo’n twintig jaar geleden al kennen als een enfant terrible, iemand bij wie de oprechte zorgen over de macht van de farmaceutische industrie voortdurend overkoken tot complotdenken. Als milieuadvocaat had Kennedy geregeld de degens gekruist met multinationals, onder meer rond vervuiling rond de Hudsonrivier.
Maar gaandeweg zag hij die vervuiling op steeds meer plekken: in voedsel, in vaccins, in straling van zendmasten. In een allang verwijderd stuk in tijdschrift Rolling Stone, uit 2005, bleek hij opeens de onzintheorie aan te hangen dat kindervaccins autisme veroorzaken.
Het maakte hem tot iets van een antivaccinatiepaus, hoewel Kennedy in interviews altijd volhoudt dat hij niet tegen vaccins is en mensen die ‘erin geloven’ alle vrijheid gunt. Intussen leidde hij antivaxorganisatie Children’s Health Defense en raakte hij in opspraak na een mazelenuitbraak in Samoa.
Daar overleden 83 meest jonge kinderen na een incident met een partij vervuilde vaccins. Kennedy stookte het vuurtje op. Hij ging op toernee naar de eilandnatie en zette er een desinformatiecampagne op. ‘Ik heb nooit iemand gezegd niet te vaccineren’, zou hij achteraf zeggen.
Kennedy’s zogenaamde pro-vaccinatiestandpunt is vooral ‘een spel met woorden dat sterk doet denken aan anti-abortusactivisten die zich liever pro-life noemen’, stelt Skepter, het tijdschrift over pseudowetenschap, in een commentaar.
Kennedy wil dat vaccins veilig en goed getest zijn, benadrukt hij. Maar de eisen die hij stelt zijn onmogelijk: nieuwe vaccins zouden moeten worden afgewogen tegen een zoutoplossing, in plaats van tegen al bestaande vaccins, zoals gebruikelijk is. Het is immers ethisch onkies om proefpersonen geheel onbeschermd te laten tegen ziekte. Dat ‘kan erop neerkomen dat nagenoeg alle bestaande vaccins in de VS als onvoldoende getest worden beschouwd en van de markt verdwijnen’, vreest Skepter.
Vooral de covidpandemie gaf Kennedy vleugels. In talloze toespraken, interviews en in het lijvige boek ‘De gevaarlijkste dokter op aarde’, verhaspelt hij politieke kritiek op de coronabeperkingen met warrige medische onzin. Het coronavaccin zou een ‘misdaad tegen de mensheid’ zijn. Witte Huis-adviseur Anthony Fauci zou de pandemie in scène hebben gezet. En het zou verdacht zijn dat het virus Chinezen en Europese Joden relatief vaak zou sparen – wat overigens niet klopt.
Het bracht hem tot de tweede plek op een lijst van de ‘Disinformation Dozen’, maar leverde hem ook een groeiende aanhang op van mensen die getroffen zijn door de coronamaatregelen. Zij zien in Kennedy eindelijk iemand die hardop, en kennelijk met wetenschappelijke argumenten, verkondigt dat de coronapandemie een opzetje is tussen overheid en bedrijfsleven om de eigen portemonnee te spekken.
Inmiddels lijkt hij verder geradicaliseerd in zijn opvattingen. ‘De oorlog van de (medicijntoelatingsdienst) FDA tegen de volksgezondheid is bijna voorbij’, verkondigde hij nog maar een paar weken geleden. Onder meer rauwe melk, zuurstoftherapie, bloedzuivering door ‘chelatie’, en psychedelica zouden ‘agressief onderdrukt’ worden, omdat ze ‘niet door Pharma kunnen worden gepatenteerd’. Zijn advies aan FDA-medewerkers die ‘deel uitmaken van dit corrupte systeem’ luidt dan ook: ‘Pak je koffers.’
Met zijn gescherm met geleerd ogende grafieken en onderzoeken ‘heeft Kennedy de kunst van de illusie van feiten geperfectioneerd’, zei infectieziektespecialist Michael Osterholm (Universiteit van Minnesota) tegen Time. ‘Dat zou nog tot daar aan toe zijn als het alleen om politiek ging, maar dit gaat om mensenlevens.’
In een interview met het Amerikaanse programma Newsnation, eerder dit jaar, toont Kennedy zich vooral een populist, inspelend op het sentiment van een tweedeling tussen het verstandige volk en de gecorrumpeerde elite.
Als de interviewer Kennedy voorhoudt dat hij helemaal geen arts is maar gewoon een advocaat, antwoordt die fel: ‘We hebben hier geen priesterschap, we zijn de baas over ons eigen leven. Zeggen dat je op experts moet vertrouwen, slaat voor mij nergens op. In een democratie bevragen we iedereen. Amerikanen moeten hun eigen onderzoek doen.’
Medisch wetenschappelijke kennis is ook maar een mening, zegt Kennedy dus eigenlijk. ‘We houden van Bobby’, schrijven zijn zus, broer en neefje in een open brief, een jaar voor de pandemie gepost op Politico. ‘We staan achter hem in zijn voortdurende strijd voor de bescherming van ons milieu. Maar over vaccins zit hij ernaast.’
Twitter bericht wordt geladen...
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant