Nu Donald Trump is herkozen als president lijkt er een einde te komen aan alle lopende zaken tegen hem. Daarmee hangt zijn strafrechtelijke lot af van één man: rechter Juan Merchan. Die moet vandaag beslissen of hij het aandurft Trump te bestraffen voor de zwijggeldzaak waarin hij al schuldig is bevonden.
is nieuwsverslaggever van de Volkskrant.
De ervaren jurist Juan Merchan moest zich al vaker verhouden tot Trump en zijn entourage. De 62-jarige rechter van het gerechtshof in New York leidde eerder de rechtszaak tegen Allen Weisselberg, de voormalig financieel directeur van het zakelijk imperium van Trump. Op gezag van Merchan moest Weisselberg vijf maanden de cel in voor belastingfraude.
Vandaag moet Merchan bepalen of Trump presidentiële immuniteit geniet in de veelbesproken zwijggeldzaak rond porno-actrice Stormy Daniels. Zijn uitspraak draait nu niet om de vraag of Trump schuldig is, maar of hij bestraft kan worden.
De 62-jarige Merchan werd geboren in de Colombiaanse hoofdstad Bogotá en verhuisde op zijn zesde naar New York City, waar hij later als eerste in zijn familie studeerde. Begin jaren negentig begon hij zijn carrière bij het Openbaar Ministerie, waar hij gestaag carrière maakte.
Merchan begon in 2006 als familierechter. Hij kreeg de post toegewezen door de New Yorkse burgemeester, de destijds overtuigd Republikein Mike Bloomberg. Vanaf 2009 legde Merchan zich toe op strafzaken. Inmiddels geniet hij een reputatie als strenge rechter die geen ongeregeldheden in de rechtszaal duldt.
Ruim een jaar geleden werd Merchan de eerste rechter die een strafrechtelijk proces tegen een voormalig Amerikaanse president overzag. Tijdens de behandeling van de zwijggeldzaak maakte de rechter duidelijk niet vatbaar te zijn voor dreigementen: in aanloop naar de behandeling dreigde Trump met ‘dood en verderf’ als hij veroordeeld zou worden. Het kwam zijn advocaten op een standje van Merchan te staan, zo tekende The New York Times op: ‘Herinnert u uw cliënt er alstublieft aan geen uitspraken te doen die aanzetten tot geweld of onrust’.
Tijdens de verkiezingscampagne van 2016 kocht Trump via zijn voormalig raadsman Michael Cohen pornoactrice Stormy Daniels af in een poging reputatieschade te voorkomen. De affaire die de Republikein met Daniels had, zou hem dwars kunnen zitten als deze in de openbaarheid zou komen. De betaling, gefinancierd uit de campagnekas, werd in de boekhouding verdoezeld. Het kwam Trump uiteindelijk op een veroordeling voor fraude te staan, waarvoor hij maximaal vier jaar cel kan krijgen.
Trump heeft de gewoonte juristen zwart te maken en Merchan vormt daarop geen uitzondering. Afgelopen voorjaar omschreef hij de rechter als ‘bewezen Trumphater’ en opende hij de aanval op Merchans geloofwaardigheid via diens dochter Loren.
Op zijn platform Truth Social beschuldigde Trump de vrouw ervan politieke banden te hebben die tot aan de top van de Democratische Partij reiken. Dat zou haar vader ongeschikt maken om hem te beoordelen, suggereerde hij. Na raadpleging van andere juristen besloot Merchan zich niet terug te trekken. Wel beval hij Trump de aanvallen op alle betrokkenen bij het proces én hun familieleden te staken.
Een tijd leek de zwijggeldzaak bepalend voor Trumps politieke toekomst. Daarvan is nu geen sprake meer. Sinds afgelopen juli stond het proces zo goed als stil en dat had alles te maken met de uitspraak van het Hooggerechtshof over de onschendbaarheid van een zittende president.
Het hoogste federale hof oordeelde dat een president in functie een verregaande juridische bescherming geniet. Trumps advocaten voerden daarop aan dat de zaak nog voortduurde in de periode dat Trump het Oval Office bestierde van januari 2017 tot januari 2021. Het vonnis tegen hem zou daarmee vernietigd moeten worden, zo menen zij. De vraag is of Merchan vandaag meegaat in die lezing.
Die historische juridische uitspraak zal daarmee praktisch vorm krijgen. Als rechter Merchan ervoor kiest de veroordeling door te zetten, is het bovendien aan hem om te bepalen hoe hoog de strafmaat wordt.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant