De overheid behandelt burgers die onterecht op een terrorismelijst van de politie staan "onbehoorlijk". Dat concludeert de Nationale ombudsman in een onderzoek dat vandaag verschijnt. Ook de politie laat weten dat het beter moet.
Begin van dit jaar had de Nationale ombudsman ongeveer tien klachten ontvangen van burgers die zeiden last te hebben van een zogenoemde CTER-registratie. Die registratie kregen ze omdat de overheid vermoedde dat ze betrokken zijn bij Contraterrorisme, Extremisme en Radicalisering (CTER).
Wanneer de politie of een andere overheidsdienst jouw CTER-registratie deelt met een ander land, is het mogelijk dat je dat land niet inkomt, geen visum krijgt of wordt vastgezet omdat de autoriteiten denken dat je een terrorist bent.
Ombudsman Reinier van Zutphen wist niet zeker of de problemen van burgers die aan de bel trokken ook echt kwamen door een CTER-registratie. Zelfs niet of deze mensen überhaupt op die door de politie beheerde lijst stonden. Maar Van Zutphen zag genoeg aanwijzingen en besloot in februari zelf op onderzoek uit te gaan.
Na gesprekken met onder meer de politie, de marechaussee als grensbewaker en vijftien burgers constateert de Ombudsman dat Nederland zeker honderden personen op de CTER-lijst heeft gezet. Via 'aanmeldingen' door andere landen van inwoners met een niet-Nederlandse nationaliteit zou de terrorismelijst tienduizenden personen bevatten.
De Ombudsman kwam er ook na onderzoek niet achter hoeveel burgers onterecht op de CTER-lijst staan en er last van hebben. Het vermoeden is dat de groep die een klacht indiende het topje van de ijsberg is. Want niet iedereen heeft zin in procedures tegen de overheid als het over mogelijk terrorisme gaat.
Het is al vervelend genoeg dat burgers door een wirwar van regels moeten zien uit te vogelen hoe ze via de Staat van de CTER-lijst afkomen. Maar het is nog lastiger om de registratie vervolgens ook in het buitenland weg te krijgen, constateert de Ombudsman in Blind vertrouwen?.
Een woordvoerder geeft een voorbeeld: "Stel: je kunt je leven lang Turkije niet meer in omdat je onterecht op die lijst staat. Dat heeft een behoorlijke impact."
Volgens de Ombudsman worden bij de CTER-lijst de mensenrechten van burgers onvoldoende gewaarborgd. Daarom moet er beter toezicht komen op het beheer van de CTER-lijst en moet het eenvoudiger worden om erachter te komen of je erop staat. "Dat is nu onder de maat", licht de woordvoerder toe. "De burger is nu machteloos tegenover de machtige overheid. Daarom bestempelen wij het CTER-systeem als onbehoorlijk."
Een manier om dit te verbeteren is volgens de Ombudsman toezicht zoals bij de AIVD. Twee commissies controleren vooraf en achteraf of die veiligheidsdienst zich houdt aan de wet.
De korpsleiding van de politie zegt in een reactie tegen NU.nl het standpunt van de Ombudsman te onderschrijven dat er "robuust" toezicht moet zijn op de taken van de overheid. "Burgers die willen weten welke informatie over hen wordt verwerkt, moeten weten waar zij terecht kunnen als zij hier vragen over hebben. De politie zet zich ervoor in om dit inzageproces toegankelijker te maken."
De marechaussee wil pas reageren nadat ze Blind Vertrouwen? hebben kunnen bestuderen.
Source: Nu.nl algemeen