Donald Trump kan zich gaan klaarmaken om de Verenigde Staten te gaan besturen. Hoe ziet zijn weg naar het Witte Huis eruit?
is nieuwsverslaggever van de Volkskrant.
Een belangrijkste eerste daad van zijn presidentschap had Donald Trump al verricht nog in de campagnetijd voor de verkiezingen: deze zomer wees hij de hoofden van zijn zogeheten transitieteam aan. Zij zijn verantwoordelijk voor Trumps overname van het Witte Huis en de Amerikaanse overheidsinstellingen. Dat is een monsterklus: zo’n 4.000 politieke vacatures, verspreid over een hele reeks overheidsinstanties en het Witte Huis, moeten worden gevuld.
Zakenman Howard Lutnick en Linda McMahon, tijdens Trumps eerste presidentstermijn hoofd van de overheidsinstantie voor kleine bedrijven, moeten de machtsoverdracht in goede banen leiden. Van Trump is bekend dat hij zich daar zelf het liefst zo min mogelijk mee bezig houdt. In 2016 zou hij naar verluidt hebben geprobeerd zijn transitieteam te ontbinden, omdat hij het zonde van zijn tijd en campagnegeld zou vinden.
In de vroege morgen van 6 november wezen Amerikaanse media Trump aan als winnaar. Dat betekent dat het transitieproces in de volgende versnelling is geraakt. Hoogste politieke prioriteit: het aanwijzen van de vijftien ministers die Trumps ‘America First’-beleid gestalte moeten geven. De komende weken zullen Trump en zijn transitieteam een hele reeks kandidaten doorlichten en langs laten komen voor interviews.
Loyaliteit is het voornaamste selectiecriterium, zo heeft Trump duidelijk gemaakt. Met name de nieuwe minister van Justitie is belangrijk voor hem. Tijdens zijn eerste termijn voelde Trump zich gehinderd door de onderzoeken naar Russische inmenging in de verkiezingen. Bovendien wil hij zo snel mogelijk de speciaal aanklager de laan uit sturen die hem heeft aangeklaagd voor zijn rol in de bestorming van het Congres in 2021.
Voor veel prominente figuren uit Trumps gevolg lijkt een plek te zijn weggelegd in zijn nieuwe regering. Zo zou Robert F. Kennedy Jr. zich bezig moeten gaan houden met gezondheid en voedselveiligheid en techmiljardair Elon Musk met het reduceren van onnodige uitgaven.
Op ‘de eerste dinsdag na de tweede woensdag van december’ komen, zoals de Grondwet voorschrijft, in iedere staat de kiesmannen bijeen om te stemmen op de kandidaat die daar de meeste stemmen heeft gekregen. Theorethisch bestaat er de mogelijkheid dat zogeheten ontrouwe kiesmannen anders stemmen dan de uitslag hen voorschrijft. Trump weet zich echter verzekerd van een comfortabele meerderheid van de 538 kiesmannen. Met de winst op zak, hoeft Trump niet het leger advocaten in stelling te brengen dat klaarstond om de uitslagen aan te vechten in staten die hij zou verliezen.
Of Trump zijn presidentschap tot een succes weet te maken, is afhankelijk van de samenstelling van het Congres. Dat wordt op 3 januari geïnaugureerd. Als er een Republikeinse meerderheid is in beide kamers, kan hij de Democratische oppositie negeren en zijn slagkracht als president vergroten.
Dat de Republikeinen de macht hebben gekregen in de Senaat, die zijn politieke benoemingen moet goedkeuren, is alvast een flinke opsteker. Met spanning zal Trump kijken naar het Huis van Afgevaardigden, waar de strijd nog niet is beslist.
Drie dagen na de inauguratie van het nieuwe Congres zal het officieel de uitslag van de presidentsverkiezingen bekrachtigen. Een herhaling van vier jaar geleden, toen Trumps aanhangers dat proces met geweld wilden verstoren, is nu niet in de maak. Kamala Harris heeft haar verlies erkend en Joe Biden zegt mee te zullen werken aan een vreedzame overdracht van de macht.
Precies acht jaar nadat Trump met zijn linkerhand op de Bijbel de presidentiële eed aflegde, wordt hij voor het Capitool opnieuw geïnaugureerd als president. Daarna volgt zijn toespraak aan de natie. President Joe Biden heeft gezegd de inauguratie bij te zullen wonen, in tegenstelling tot Trump vier jaar geleden toen Biden president werd.
Trump heeft gezegd op de eerste dag van zijn presidentschap een dictator te zullen zijn, ‘maar daarna niet meer’. Wat hij daarmee bedoelt, is onduidelijk. Wel heeft hij aangekondigd zodra hij het Witte Huis betrekt decreten te tekenen om onder meer immigratie drastisch te beperken, olie- en gasboringen makkelijker te maken, en een einde te maken aan de aanleg van windmolenparken op zee.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant