De wens om de administratieve lasten in de zorg te verlagen is zo groot dat het de aanpak van fraude in de zorg in de weg zit. Daarvoor waarschuwt de Nederlandse Zorgautoriteit (NZa) in een brief aan minister Agema van Volksgezondheid.
is zorgverslaggever van de Volkskrant.
De waarschuwing, middels een brief aan minister Agema (Volksgezondheid, PVV), tekent het dilemma tussen de noodzaak om de administratieve lasten te verminderen, en het even zo reële probleem van zorgfraude. De Zorgautoriteit ziet zich onder druk van de politiek gedwongen te stoppen met het opvragen van extra informatie bij kleine zorgaanbieders. Maar daardoor, schrijft de NZa, kan de toezichthouder nog maar mondjesmaat informatie verzamelen over zogenoemde zorgcowboys, kleine zorgorganisaties met buitenproportioneel grote winsten.
De Tweede Kamer nam dit jaar twee moties aan die met name zorgorganisaties met minder dan 9 ton omzet en minder dan 10 personeelsleden moeten beschermen tegen de administratiedrift van de overheid. Hoeveel van dit soort zorgbedrijfjes er bestaan, weet niemand precies, maar het zijn er vele duizenden, en elke week komen er tientallen nieuwe bij; met name in sectoren als de wijkverpleging, de gehandicaptenzorg en de jeugdzorg.
Bij het indienen van hun jaarrekening hoeven zij, dankzij de moties, voortaan nog maar drie vragen van het ministerie te beantwoorden: om wat voor soort organisatie het gaat, hoeveel zorgverleners er in dienst zijn en hoeveel patiënten er worden geholpen. Om goed toezicht te kunnen houden is het volgens de NZa noodzakelijk nog tien aanvullende vragen te stellen: over ingehuurd personeel, contracten met zorgverzekeraars, en het omzetpercentage dat naar de zorg gaat.
Daar ziet de NZa nu noodgedwongen vanaf. Met verstrekkende gevolgen, aldus de brief aan de minister. ‘Door een beperkte informatiepositie kan de NZa haar toezichthoudende taken minder goed uitvoeren. En minder goed toezicht biedt juist meer kansen voor niet-integere zorgaanbieders.’
In de strijd tegen de personeelstekorten in de zorg is vermindering van de lastendruk noodzakelijk. Zorgmedewerkers zijn gemiddeld 40 procent van hun werktijd kwijt aan het invullen van formulieren. Minister Agema’s ‘heilige doel’ is om die tijd te halveren tot 20 procent.
Met behulp van AI en digitalisering, maar ook door zoveel mogelijke overbodige klusjes te elimineren. Lukt die halvering, dan is het personeelstekort in theorie al opgelost, met alle werkuren die zorgmedewerkers daardoor winnen.
Aan de andere kant is er de zorgfraude – een groot probleem dat eveneens al decennia speelt, en waarvan de precieze omvang onduidelijk is. De Algemene Rekenkamer kwam in 2022 in een schatting tot een fraudebedrag van tussen de 2,4 en 6,4 miljard euro. In een interview met journalistiek platform Follow the Money spraken zorg-fraudemedewerkers van het Openbaar Ministerie eerder dit jaar zelfs van 10 miljard euro.
Afgelopen week werd nog eens duidelijk hoe nauw verweven de criminaliteit en de zorg zijn. Uit een rapport van de politie Midden-Nederland, waar RTL Nieuws de hand op wist te leggen, bleek dat er een ‘schrikbarende toename’ is van criminelen die in de zorg actief zijn. Zij werken met vervalste diploma’s, laten patiënten aan hun lot over, en verdienen onder andere door het draaien van veel nachtdiensten waarin zij niets uitvoeren tot meer dan 10 duizend euro per maand.
De NZa bepleit daarom dat het veel ingewikkelder moet worden om een zorgorganisatie te beginnen, zodat iemand met kwade bedoelingen niet naar de Kamer van Koophandel kan stappen om zonder drempels een zorgbedrijf in te schrijven.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant