De terugkeer van Donald Trump als president kan leiden tot in totaal 4 miljard ton extra aan CO2-uitstoot. Dat is een hoeveelheid die de hele EU uitstoot in vijftien maanden tijd en zou alle uitstoot die de wereld in de afgelopen vijf jaar uitspaarde door duurzame opwekking, ruimschoots tenietdoen.
Maarten Keulemans is wetenschapsredacteur bij de Volkskrant, gespecialiseerd in o.a. klimaat en microleven.
Die analyse, bij het begin van de Amerikaanse verkiezingscampagne uitgevoerd door twee beleidsanalisten voor klimaatsite CarbonBrief, is ineens aan de orde, nu Trump de 47ste president van de VS wordt. Onder Trumps bewind lopen de VS zo goed als zeker hun klimaatdoel mis om in 2030 hun uitstoot van 2005 te halveren. Ook onder Trump zal de uitstoot naar verwachting wat dalen, maar Amerika komt waarschijnlijk niet verder dan 28 procent.
Met een uitstoot van ruwweg 6 miljard ton naar CO2 omgerekende broeikasgassen per jaar, is Amerika uitstoter nummer twee ter wereld. In de toptien komt Amerika na China (16 miljard ton per jaar), maar voor India (4,1 miljard ton) en de EU (3,2 miljard ton), volgens een net verschenen rapport van de milieudienst van de Verenigde Naties, het Unep. Van de totale werelduitstoot komt 16 procent uit de VS.
De Amerikaanse uitstoot daalt weliswaar al jaren, met ongeveer 1,5 procent per jaar, maar om de doelstellingen te halen is snellere ‘decarbonisatie’ van de economie nodig, schrijft het Unep. De gemiddelde Amerikaan stoot immers drie keer zoveel broeikasgassen uit als het wereldgemiddelde: 18 ton per jaar. Dat is 2,5 keer zoveel als een gemiddelde Nederlander.
Dus helpt het niet dat Trump bij zijn vorige presidentschap al na enkele maanden het klimaatakkoord van Parijs opschortte. Opwarming van de aarde? ‘We koelen juist af’, zei Trump onlangs nog in een speech. De zeespiegel zou de komende vier eeuwen maar een achtste inch (3 millimeter) stijgen, verkondigde Trump bij herhaling. In werkelijkheid zitten we op 4,5 millimeter per jaar, volgens een vorige maand verschenen onderzoek in vakblad Nature Communications.
De doorrekening van CarbonBrief gaat ervan uit dat Trump al het klimaatbeleid van Biden terugdraait. Dat is onder de aanname dat dit ook echt lukt, maar ook onder de aanname dat Trump niet overgaat tot massale extra olie- en gasboringen – wat ingaat tegen Trumps aankondiging dat hij onder meer wil boren in de poolcirkel en de export van vloeibaar lng wil hervatten. ‘Drill, baby, drill’, zo zei Trump tijdens zijn campagne.
Met Bidens beleid zouden de VS het klimaatdoel van 2030 met een half miljard ton uitstoot missen, blijkt uit de doorrekening. Maar zónder Bidens klimaatextra’s ‘missen de VS het klimaatdoel zo goed als zeker met een ruime marge’, aldus CarbonBrief. ‘De extra 4 miljard ton uitstoot is het dubbele van alle wereldwijd bespaarde uitstoot van de afgelopen vijf jaar door de toepassing van wind, zon, elektrische auto’s, kernenergie en warmtepompen.’
Bidens voornaamste klimaatbijdrage was een pakket duurzame wetten, enigszins verwarrend de Inflation Reduction Act geheten. De wet voorziet in massale investeringen in duurzame energie en elektrificatie van onder meer het wegvervoer. Maar Trump heeft beloofd korte metten te maken met het pakket. Ook in zijn eerste termijn schrapte Trump tientallen milieu- en klimaatregels.
De vraag is wel in hoeverre Trump slaagt in zijn opzet. In zijn eerste termijn bleken diverse Amerikaanse staten op eigen houtje verder te gaan met klimaatbeleid waar Trump juist vanaf wilde. Bovendien is ‘duurzaam’ voor veel districten inmiddels een economische factor van belang geworden. Dat kan tot politieke weerstand leiden, ook vanuit Trumps eigen achterban, verwachten beleidsanalisten.
Intussen zal de toon van Amerika opvallend anders zijn. ‘Een van de grootste oplichterijen aller tijden’, zo beziet Trump klimaatverandering. Kernoorlog, dát geeft pas opwarming, was een ander stokpaardje van afgelopen weken. En hoewel hij schone lucht en schoon water belangrijk zegt te vinden, ‘kun je er niet je land voor opgeven, of zeggen dat je geen banen meer kunt hebben’.
En die zeespiegelstijging? Trump ziet vooral kansen. ‘Je krijgt dan meer vastgoed aan de oceaan’, zei hij in een interview met Elon Musk.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant