Merel Baldé transformeert op het podium in Merol, ‘een opgetilde versie van mezelf’. Veelkleurig en avontuurlijk is ze ook, zoals te horen op haar nieuwe album. Die eigenschappen zien we terug in haar tips, die helemaal Merel/Merol zijn.
schrijft voor de Volkskrant over popmuziek.
Merel Baldé (33) glipt even het toilet in. Als ze er een paar minuten later weer uitkomt, draagt ze geen sportkleding meer, maar een knalblauwe bodysuit, het rode haar opgestoken, de make-up aangebracht. Merel is Merol geworden: de popzangeres en podiumvamp die dit weekend (met haar nieuwe album Naar de haaien & weer terug in de bagage) aan haar clubtournee begint.
Onze gids dit weekeinde is een rubriek in Volkskrant Magazine waarin een bekend persoon (op velerlei terreinen) uit binnen- of buitenland ons gidst langs zijn of haar favorieten.
‘Ik wil nog niet weten waar ik morgen ontbijt’, zingt ze in een liedje over haar Slettenperi (‘slettenperi-, slettenperiode’) terwijl ze in Sorry lul de slappe excuses opsomt die mannen (vooral mannen!) zoal oplepelen als ze iets kwetsends hebben gezegd, maar het s-woord niet uit hun mond kunnen krijgen: ‘Zo ben ik nu eenmaal’, ‘het was niet mijn intentie’. Merols advies: ‘Zeg gewoon sorry, lul.’
Zo kennen we haar weer, de zangeres van Lekker met de meiden (2018) en Hou je bek en bef me (2019), singles die weliswaar de Top 40 niet haalden, maar wel landelijke gespreksstof werden. Naar de haaien & weer terug bevat nieuwe verzuchtingen, ergernissen en rode-oortjeslyriek van Merol, het grootstedelijke millennialfenomeen. Soms met een knipoog, soms ook niet.
Het is verleidelijk om op haar teksten in te zoomen, maar vergeet de muziek niet. Die is veelkleuriger, avontuurlijker, beter dan op haar debuutalbum Troostprijs (2022), dat een pure electropopplaat was. Naar de haaien & weer terug biedt meer variatie in sfeer en muziek.
‘Er staan nummers op met een elektronische beat, maar ook nummers met live bas en drums. De sound is rijker’, zegt ze. ‘Ik werk altijd samen met songschrijvers en producers, maar op dit album heb ik wel meer de leiding genomen en zelf keuzes gemaakt.’
Ze is beter geworden in wat ze haar ‘ambachten’ noemt: liedjesschrijven, zingen. En trouwens: ook de teksten zijn beter en veelzijdiger.
‘Het begint bij mij altijd bij de tekst. Een concept, een zinnetje. Vroeger schreef ik de hele songtekst uit en gingen we die op muziek zetten. Je hoort aan mijn vroege liedjes dat er heel veel tekst in zit, dat ik smokkel met lettergrepen om het er allemaal maar in te proppen. Dat is veranderd: nu kan ik de tekst in dienst van de muziek stellen, terwijl de muziek vroeger soms bijna ondergeschikt was.’
Ze is eigenlijk nog steeds op zoek naar wat nou eigenlijk haar sound is, op zoek naar hoe een echt Merol-album moet klinken. Die zoektocht pakt op het nieuwe album aanstekelijk uit.
Merel met een e is een opvallend liedje. Ze bezingt hoe ze aan het optreden is (licht op haar huid, bas in haar buik) als ze haar vader in de zaal ziet staan en zich ineens even ‘Merel met een e’ voelt.
‘Dat heb ik altijd als er mensen in de zaal staan die me ook in het echte leven kennen. Dan denk ik: die kijken door me heen, die zien wie ik écht ben.’
Merol met een o is een vormgegeven persoon in een vormgegeven wereld: een ‘concept’ in zekere zin, gestalte gegeven door de theatervrouw, de actrice die ze van origine is.
‘Daarmee bedoel ik niet dat Merol nep is, of niet op de echte Merel lijkt, maar wel dat ze een eigen, afgebakende wereld heeft, waarin ze vrij kan zijn. Merol is zelfverzekerd, kent geen twijfels en vergroot dingen uit.
‘Merel met een e heeft misschien niet zo lekker geslapen. Piekert of haar jurkje wel goed zit. Merol met een o heeft het altijd naar haar zin, is brutaal, doet haar ding, kent geen twijfel. Ze is een opgetilde versie van mezelf.
‘Ik zou, om maar wat te noemen, nooit het podium opstappen in de kleding die ik overdag droeg. Kleren, haar, make-up, het is een ritueel, een transformatie. Daarna ben ik Merol met een o.’
Waar de grens tussen Merol en Merel loopt? Nooit exact benoemen, leuk om mee te spelen. Zo beschouwd hebben we misschien wel twéé Gidsen, dit weekend.
‘Ik ben erg slecht in het benoemen van genres. Wat maakt Bolis Pupul? Electro-house-synth-muziek?’
Prima omschrijving. Bolis Pupul is de artiestennaam van Boris Zeebroek (39) uit Gent. Hij brak door met Topical Dancer (2022), zijn album met zangeres Charlotte Adigéry. Hij is de zoon van Luc Zeebroek, de gevierde absurdist Kamagurka. Boris’ moeder, de uit Hongkong afkomstige Yu Wei Wun, kwam in 2008 om het leven bij een auto-ongeluk.
‘Zijn samenwerking met Charlotte vond ik zó goed: de muziek, de liveshow, hoe ze eruitzagen. Enorm inspirerend. Zijn soloalbum Letter to Yu is een brief aan zijn overleden moeder. Elektronisch, creatief, maar dus ook erg persoonlijk.
‘Ik zag hem live op Down The Rabbit Hole: het enige optreden dat weekend waarbij ik tot het einde ben gebleven. Hij was ook nog eens zeer innemend. Je zag dat het hem veel deed.
‘Tijdens de uitreiking van de MIA’s, de Belgische muziekprijzen, heb ik hem kort ontmoet. Denk ik. Ik ontmoette Charlotte Adigéry. Boris stond volgens mij naast haar, maar ik was zo onder de indruk van Charlotte dat ik dat niet helemaal zeker weet.’
‘Ik ben dol op korte films, zoals ik ook dol op videoclips ben. Er moet in korte tijd iets in verteld worden, waardoor het heel kernachtig wordt.
‘We volgen een groot schilderij, een afbeelding van een vrouw, van het atelier naar het museum waar de expositie wordt geopend. Onderweg zie je, heel subtiel, allerlei vormen van alledaags seksisme waarmee een vrouw te maken kan krijgen: een man die met haar op de foto wil omdat ze halfnaakt is, dat soort dingen.
‘Je zou dus kunnen zeggen dat het een maatschappijkritische korte film is. Een aanklacht tegen terloops seksisme. Maar Ilke Paddenburg zoomt zo ver in dat het ook weer heel grappig en absurd wordt.
‘En ik vind dat de film ook over de kracht van kunst gaat. Hij duurt zeven minuten, maar er zit veel in. En hij is voor iedereen gratis te zien, online bij NPO Cultuur.’
‘Vorige week gezien: Joker. De film is pas verschenen en krijgt veel negatieve recensies. Ik vond het middenstuk wat saai, maar tóch wil ik ’m aanbevelen, omdat ik een lans wil breken voor het genre van de musicalfilm.
‘Ik hou ervan: The Wizard of Oz, Singin’ in the Rain, West Side Story, de klassiekers, al was het maar omdat de bordkartonnen decors vaak zo heerlijk houtje-touwtje zijn, zo lekker tweedimensionaal. Het is echt gefilmd theater. Joker is rauw, verontrustend, maar toch echt een musical.
‘En: Lady Gaga speelt erin. Ik ben fan van haar. Haar nieuwe album Harlequin hoort bij de film. Het liedje That’s Life staat bij mij op repeat. Die vrouw kan echt alles. Ze begon als electropopster, maar zingt net zo makkelijk jazz of musical. En ze acteert in films. Het is allemaal Gaga. Een carrière als de hare, waarin je al die dingen samenbrengt, dat is wel een droom.’
‘Eigenlijk is Wende Snijders ook een soort Lady Gaga, in de zin dat ze alles geeft, onverschrokken is en álles lijkt te kunnen. Chansons, pop, rock, kleinkunst, acteren. Die vrouw is niet van deze wereld.
‘Ze doet nu een reeks voorstellingen in Carré: Vrijplaats, met pianist en toetsenist Nils Davidse. Op het podium staan twee piano’s. De belofte is dat ze elke avond iets totaal anders gaat doen.
‘Ze nodigt artiesten, kunstenaars uit en vraagt ze: wat zullen we gaan doen? De gast mag het zeggen. Ik zeg er eerlijk bij: ik doe ook een keer mee. Ik tip dus iets waaraan ik zelf mee ga werken, is dat verboden?’
Nee hoor, we keuren ’m goed. Op het moment van publicatie heeft Wende nog twaalf Vrijplaats-avonden in Carré voor de boeg.
‘Ik ben in het theater begonnen, vond de popwereld daarna veel leuker, maar op het podium naast Wende, tijdens de try-out, merkte ik dat ik het theater toch ook wel leuk vind: de stilte, de volledige aandacht, zonder rondvliegende biertjes en zo. Wende dwingt dat af, maar ze is gul genoeg om een ander te laten stralen op haar podium.’
‘Koop een handycam. Een camcorder. De mijne komt van Marktplaats: een JVC Everio. Als ik iets leuks doe in het leven, zoals een bruiloft of een verjaardag of wat dan ook, dan maak ik er een aftermovie van: een verhaaltje met een begin en een eind.
‘Nu denk jij: dat kan tegenwoordig toch gewoon met je telefoon? Maar het leuke is juist: als je met zo’n ouderwets cameraatje in je hand loopt, gaan mensen weer zwaaien en zich uitsloven, zoals vroeger. Het heeft iets heel nostalgisch.
‘Ik hou er heel erg van om met een ouderwets apparaat op een ouderwetse manier te filmen. Mijn handycam kan enorm inzoomen, veel meer dan mijn telefoon, dus ik kan ongemerkt dichtbij komen. Die beelden zijn intiem, maar ook vaak grappig.
‘Het is op de een of andere manier fijn om een specifieke functie van je telefoon weer even van dat apparaat los te koppelen – en het met speciale, ouderwetse aandacht te doen.’
‘De blauwe body die ik voor de fotoshoot bij dit artikel heb meegenomen, is ontworpen door Tess van Zalinge, een jonge Nederlandse modeontwerper die ik erg bewonder.
‘Ze maakt dit soort body’s, lingerie, maar bijvoorbeeld ook een collectie met van die ouderwetse hoepelrokken die teruggrijpen op de tijd van Marie Antoinette, met korsetten erbij.
‘Met die collectie eist ze kledingstukken op die van origine nogal vrouw-onderdrukkend waren: vrouwen moesten heel strak in een korset worden gesnoerd om dun te lijken. Tess zet dat naar haar hand. Ze ‘reclaimt’ als het ware het korset, althans: zo interpreteer ik dat.
‘Ze werkt graag duurzaam, ook dat vind ik tof aan haar werk. Ze gaat naar loodsen waar deadstock wordt verkocht: stoffen van grote modehuizen die ongebruikt zijn gebleven. Die partijen koopt ze op en daar maakt ze bijzondere dingen mee.’
‘Ik ben pas halverwege, maar ik kan nu al zeggen dat ik All Fours van Miranda July echt heel erg goed vind. Het is een beetje de zomerhype. Het gaat over een vrouw – midden 40, kunstenares, getrouwd, moeder – die in een midlifecrisis zit en haar seksualiteit herontdekt door een relatie met een jongere man te beginnen.
‘Het is ontzettend grappig geschreven, maar ik vind het ook een belangrijk boek, omdat het expliciet gaat over de seksualiteit van een iets oudere vrouw op de drempel van de perimenopauze. Ik vind het mooi dat het zo massaal wordt gelezen.
‘Kortgeleden las ik Soms wil ik een kind van Jantine Jongebloed. Die tip geef ik erbij, omdat het voor mijn gevoel aan hetzelfde onderwerp raakt. Zij verkent haar kinderwens, die komt en gaat.
‘Ze vraagt zich af: komt die kinderwens uit mezelf of is hij me van buitenaf opgelegd? Hoe moet je leven verlopen volgens de maatschappij en hoe wil je zélf dat het loopt?
‘Het is thematiek waarmee ik me in mijn liedjes ook wel bezighoud.’
‘Komen Volkskrant-lezers weleens op TikTok? Charlene Kaye maakt video’s die hilarisch én voor songschrijvers erg leerzaam zijn, over popsterren en hoe al hun liedjes in elkaar zitten.’
Charlene Kaye (38) is een Amerikaanse comedian en actrice, afkomstig van Hawaï, die als zangeres haar eigen songs uitbrengt onder de artiestennaam Kaye. Daarnaast is ze TikTokfenomeen.
‘Die video’s heten dan bijvoorbeeld ‘Every Billie Eilish song’ of ‘Every Taylor Swift song’. Ze begint een liedje te zingen waarin ze laat horen welke trucs Billie Eilish in vrijwel al haar liedjes toepast en daar zingt ze een tekst bij waarin ze dat al zingend uitlegt en toelicht, met heel veel humor en spot.
‘Het is zó knap. Internet is vaak een naargeestige plek, de sociale media in het bijzonder, maar vanwege dit soort accounts blijft het toch ook een plek waarvan ik zielsveel houd. Veel millennials doen schamper over TikTok. Er staat ook zeker veel onzin op, maar ik vind het toch een leuk platform, dankzij de metakunst van mensen als Charlene Kaye.’
‘Ik ben laatst bij een voetbalwedstrijd van FC Dordrecht geweest, in mijn geboortestad. Fantastisch. Dat kleine stadionnetje, waar een gezin kroketten staat te frituren. Ik vond het heerlijk, heel anders dan de Johan Cruijff Arena met z’n roltrappen en led-schermen.
‘Ik dacht ineens: wat is Dordrecht toch eigenlijk mooi. Ik ben er gillend weggevlucht omdat ik naar Amsterdam wilde, maar de binnenstad is prachtig en er is stiekem heel veel leuks te doen.
‘Ik noem Villa Augustus: hotel-restaurant in een moestuin. Platenzaak Velvet. Boekwinkel De Bengel. Er zijn ook veel leuke podia voor muziek: Bibelot, Popcentrale en meer.
‘Dordt is geen dorp, het is een stad waar op cultureel vlak vrij veel wordt georganiseerd, maar het is klein genoeg om voor alles precies te weten waar je naartoe moet. Ik merk dat ik dat toch wel heerlijk vind, vergeleken met de Amsterdamse keuzestress die ik gewend ben.’
Aldus Merel met een e, denken wij.
Merol: Naar de haaien & weer terug. Excelsior Recordings.
Live: 1/11 TivoliVredenburg, Utrecht (uitverkocht). 2/11 Doornroosje, Nijmegen. Tournee. merol.nl
10 februari 1991 Merel Baldé, geboren in Dordrecht.
2001 Rol in musical Achnaton.
2014 Afgestudeerd aan de Toneelschool & Kleinkunstacademie Amsterdam.
2015 Musical Soldaat van Oranje.
2018 Filmdebuut All You Need Is Love.
2018 Hit Lekker met de meiden, ep Boter.
2019 Single Hou je bek en bef me.
2019 Documentaire Lekker met Merol.
2021 Single Vol in Vlaamse hitlijst.
2021 Deelnemer De slimste mens ter wereld (België).
2022 Debuutalbum Troostprijs.
2024 Album Naar de haaien & weer terug.
Merel Baldé woont met haar huisgenoot in Amsterdam.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant