Bijna twee maanden reisde de Nederlandse turner Casimir Schmidt door de Verenigde Staten met de turn- en dansshow van wereldster Simone Biles, zijn goede vriendin. ‘Zij is hier zo bekend, dat is niet normaal.’
Na de zoveelste nachtelijke busreis is turner Casimir Schmidt (29) wakker geworden in Indianapolis, een stad in het Amerikaanse Midden-Westen. ‘Volgens mij wel prima’, is zijn eerste indruk, maar veel heeft hij nog niet kunnen zien. Een koffietentje in de ochtend, verder vooral zijn hotel. Voor hij het weet, zal hij weer vertrekken.
De afgelopen zeven weken reisde Schmidt kriskras door de VS met de zogeheten Gold Over America Tour van Simone Biles – een wereldster, zevenvoudig olympisch kampioen, maar voor hem gewoon een goede vriendin. Met voorstellingen vol muziek, dans, lichtshows en turnoefeningen, viert Biles haar olympische successen, maar vooral haar sport.
Schmidt, veelvoudig Nederlands allroundkampioen, is een van de figuranten in de G.O.A.T Tour – het acroniem is een verwijzing naar Biles’ eretitel van Greatest Of All Time – die in zeven weken dertig steden aandoet. Toen Biles hem vroeg of hij nog iemand kende die mee kon gaan, antwoordde hij: ‘Nou, dat wil ik wel.’
Zijn toelating is een vriendendienst, geeft hij toe, al moest hij net als anderen het management van het tournee in een videogesprek overtuigen.
Schmidt bleek naadloos in de vrolijke karavaan van Biles te passen. Na een kleine twee maanden samen noemt hij ze zijn familie, de turners met wie hij in grote stadions voor duizenden toeschouwers het podium deelde. ‘Voor ik hierheen kwam, kende ik ze niet’, zegt Schmidt. ‘Nu zijn we allemaal heel close.’
De groep bestaat voornamelijk uit Amerikaanse olympiërs; Biles, Jordan Chiles en Jade Carey, die samen de landenwedstrijd wonnen bij de Spelen van Parijs, en de leden van de bronzen mannenploeg. Schmidt maakte zijn olympisch debuut in Frankrijk en werd dertiende op de meerkamp. Enkele weken later vloog hij naar de westkust van Amerika, waar de repetities begonnen.
In een week moest de show vorm krijgen. Het waren lange dagen, zegt Schmidt. Vaak stond hij twaalf uur in de zaal. De sportman uit Hoofddorp moest entertainer worden. Hij leerde danspasjes die hij bij een voorstelling in New York met enige nervositeit uitvoerde. Zijn moeder en zus zaten in de zaal. Ook het razendsnel wisselen van kostuums was nieuw voor hem.
Voluit hoeft Schmidt niet te gaan tijdens de voorstellingen. De turners etaleren hun kunsten met aangetrokken handrem, want op blessures zit niemand te wachten.
Goedbeschouwd is het zijn vakantie, dus in topvorm verkeert hij niet. ‘Na de Spelen ben ik bijna een maand niet in de zaal geweest’, zegt Schmidt. ‘Op de eerste dag van de repetities werd ons gevraagd wat we allemaal konden. Veel verder dan een handstand kwam ik niet.’
In de lobby van zijn hotel zwaait Schmidt zo nu en dan naar een voorbijganger. Het zijn de turners die vrienden zijn geworden, of leden van de veelkoppige crew.
Onderweg van stad naar stad slaapt Schmidt in een cabine in een van de zes tourbussen van het gezelschap. Biles heeft haar eigen bus, want het schema van de turnster, een 1,42 meter groot bedrijfje met onder meer een eigen kledinglijn, restaurant en docu-serie, is voller dan dat van de anderen.
In het spoor van de bussen volgt nog een aantal vrachtwagens, volgepakt met lampen, stellages en turntoestellen. Het zijn een stuk of acht trucks, gokt Schmidt.
Indianapolis is de 26ste van de dertig haltes die de tournee aandoet. Zondag zit de rondreis erop, na een laatste show in Detroit. De eerste vond op 17 september plaats in de westelijke stad Oceanside, waar ook de repetities werden gehouden. Vanaf daar ging het naar het oosten, via Denver, Salt Lake City, van Chicago naar New York en Philadelphia. Soms vroeg Schmidt zich bij het wakker worden af waar hij nu weer was aanbeland.
In het kielzog van Biles proefde hij van het leven van een beroemdheid. Schmidt mocht een kijkje nemen in de studio van rapper G-Eazy, bij een Americanfootballwedstrijd van Chicago Bears raakte hij aan de zijlijn aan de praat met acteurs Ashton Kutcher en Mila Kunis.
Weer gaat zijn hand omhoog. Hij zwaait naar Biles’ echtgenoot Jonathan Owens, een speler van de Bears die net is aangekomen in Indianapolis. ‘Hij probeert me zijn sport wel eens uit te leggen’, zegt Schmidt, ‘maar ik begrijp er maar weinig van.’
In de lounge van het hotel, waar Biles en haar entourage een dag voor de show wat tijd doden, probeert hij een footballetje te gooien. Het blijkt nog niet zo makkelijk.
De Noord-Hollander geniet van zijn tocht door Amerika, vooral van de gezamenlijke uitjes, laat op de avond na de zoveelste show. Hij wordt betaald voor zijn bijdrage – ‘prima, maar geen vetpot’ – maar ook voor niets had hij het gedaan. ‘Ik heb in een paar weken tijd bijna elke grote stad van Amerika gezien.’
Geregeld verwonderde hij zich over de populariteit van het turnen in de VS. ‘Het is hier echt een heel grote sport. Wij mogen in Nederland ook niet klagen met het succes van Epke Zonderland, maar hier leeft het toch even iets anders.’
Het is vooral te danken aan Biles, volgens velen de beste turnster ooit. In Parijs won de 27-jarige uit Houston driemaal goud en eenmaal zilver. ‘Zij is hier zo bekend, dat is niet normaal’, zegt Schmidt.
Bij een bepaalde show, waar precies is hij vergeten, stond een groepje fans om 01.00 uur ’s nachts nog op Biles te wachten, toen de groep turners na een uitje terugkeerde bij het hotel. De show was vier uur eerder afgelopen. ‘Ik dacht: wauw, die hebben hier dus al die tijd gestaan.’
Altijd en overal wordt Biles bijgestaan door een bodyguard. ‘Ze kan niet alleen naar buiten’, zegt Schmidt. ‘Ik verbaas me er soms over hoe mensen gewoon in haar gezicht schreeuwen: ben jij Simone Biles?! Vaak zegt ze dan nee. Dat vind ik dan wel weer grappig.’
Schmidt en Biles kennen elkaar van het mondiale turncircuit, beiden debuteerden in 2013 in Antwerpen op een WK. Ze leerden elkaar beter kennen tijdens een turngala in Londen. ‘Soms klik je gewoon met iemand’, verklaart Schmidt de vriendschap. ‘We kunnen lachen om dezelfde dingen. We videobellen een keer per week, een keer per twee weken. Ik weet wat ze allemaal gepresteerd heeft, ze is de allerbeste ooit, maar het gaat mij om haar persoonlijkheid. Ik behandel haar als een normale vriend, volgens mij kan ze dat wel waarderen.’
‘From The Netherlands, Casimir Schmidt!’ In het licht van een schijnwerper vertoont Schmidt wat oefeningen op de brug als de speaker in het basketbalstadion van Indiana Pacers, voor de gelegenheid omgetoverd tot een verduisterde turnhal, zijn naam omroept.
Jonge meisjes op de tribune, bijgestaan door hun ouders, joelen terwijl de turners een voor een worden voorgesteld. Als hun idool Biles als laatste uit de coulissen verschijnt, klinkt oorverdovend gegil.
Schmidt is het gewend. ‘Ik had nog nooit zo’n kabaal gehoord’, zegt hij over zijn eerste show. Het gejuich voor hem valt erbij in het niet, maar toch krijgt ook hij een enthousiast onthaal. ‘Ook al kent 90 procent van het publiek me waarschijnlijk niet.’
Hij vergelijkt de show met een popconcert, met Biles als leadzanger van een populaire tienerband. Als de turners door de zaal springen op de klanken van popzanger Taylor Swift, bereikt de opwinding in de zaal het kookpunt.
Met zijn vele tatoeages is Schmidt makkelijk te herkennen. Hij lacht en klapt in zijn handen, deelt high fives uit aan kinderen op de eerste rij. Met de andere mannen in het gezelschap verkleedt hij zich als cowboy, een andere keer als het personage Ken uit de Barbie-film.
Spectaculair is het moment waarop hij samen met een andere turner als een menselijke molenwiek om de rekstok zwiept. Bij zijn afsprong hangt hij even stil in de lucht voor een saluut naar het publiek. In zeven weken Amerika is Schmidt een showman geworden.
De co-sterren krijgen de ruimte van Biles. De hoofdrolspeelster doseert haar verschijningen: soms verdwijnt ze minutenlang achter de coulissen, bij elke rentree klinkt het gegil des te harder. Bij haar sprongen houdt ze het simpel, voor haar doen.
De show is op momenten een liefdesbrief aan haar sport. Op het grote scherm verschijnen kinderfoto’s van de turners, die ze in het donker, met de armen in elkaar gehaakt, bekijken. ‘Dear gymnastics’, is te lezen op het scherm. ‘Je bent goed voor me geweest.’
De kinderen in de zaal, velen gehuld in turnpakjes, krijgen enkele wijze lessen mee van hun helden. Bij een intermezzo krijgt Jade Carey van de gouden Amerikaanse vrouwenploeg de vraag hoe om te gaan met een dip in zelfvertrouwen. ‘Laat niemand je vertellen dat je iets niet kunt’, luidt haar antwoord. Jordan Chiles heeft een simpele boodschap: ‘Zorg dat je plezier hebt.’
Het lijkt de rode draad in de show van Biles: turnen moet vooral leuk zijn. De voorstellingen worden opgevoerd in een ontspannen setting. Presteren hoeft een keer niet. Een jury ontbreekt, de slippertjes die het jonge publiek grotendeels ontgaan, worden weggelachen.
Voor Biles was turnen niet altijd leuk. Bij de Spelen van Tokio in 2021 kampte ze met mentale problemen. Tijdens haar duizelingwekkende, gevaarlijke sprongen verloor ze haar oriëntatie. Ze trok zich terug tijdens de landenwedstrijd en liet daarna meerdere onderdelen schieten. Alleen op de evenwichtsbalk won ze een medaille, brons.
Haar inzinking was het gevolg van onverwerkt trauma, verklaarde Biles later in dedocu-serie Rising. Als tiener was ze een van de slachtoffers van de Amerikaanse bondsdokter Larry Nassar, die honderden jonge turners seksueel misbruikte en daarvoor een levenslange gevangenisstraf uitzit.
Biles werd vermalen in de nietsontziende turncultuur van de VS, waarvoor de Hongaars-Roemeense trainer Bela Karoyli en zijn vrouw Marta in hun turnranch in Texas de basis legden. Emotie tonen mocht niet, presteren stond voorop.
De uitbundige, speelse Biles ervoer een gebrek aan plezier, dat ze nu met haar show lijkt te willen compenseren. Jonge turners worden aangemoedigd om hun persoonlijkheid en kwetsbaarheden te tonen.
Aan het begin van haar show verschijnen quotes van criticasters op het grote scherm. Met haar terugtrekking in Tokio had ze te makkelijk opgegeven, vonden sommigen. Een echte winnaar had doorgezet. Anderen verweten haar een slap karakter en zelfs een gebrek aan vaderlandsliefde.
Biles nam tijdelijk afscheid van haar sport, ging reizen met vrienden en keerde in 2023 terug bij het WK van Antwerpen. Nog altijd was ze met afstand de beste. Glorieus was haar olympische rentree in Parijs, met goud in de landenwedstrijd, op de meerkamp en sprong.
Schmidt zag hoe Biles na ‘Tokio’ de regie over haar turnleven in eigen hand nam. ‘Toen ze terugkeerde, had ze een houding van: my way or the highway. Het gaat gewoon hoe zij en haar coaches het willen. Als mensen daar een probleem mee hebben, vindt ze dat prima. Ze zegt dan: ik word straks kampioen en de rest niet. Ik denk dat het voor haar de enige manier was om terug te komen.’
Volgens Schmidt heeft Biles de cultuur van het turnen veranderd. ‘Het kan een heel harde wereld zijn, en in mijn optiek mag dat tot op zekere hoogte ook wel. Maar we moeten niet vergeten dat het om mensen gaat. Simone doet soms ook gewoon een drankje als ze geen wedstrijden heeft. Daar schaamt ze zich niet voor, iedereen kan het zien op haar Instagram. Haar coaches gaan mee in een wat lossere aanpak. Dat zorgt voor een gezondere topsport.’
Mede door het succes van Biles vervaagden oude opvattingen over de piekleeftijd van turnsters. De tijd van piepjonge tieners lijkt voorbij. Bij de Spelen van Parijs had de Amerikaanse vrouwenploeg een gemiddelde leeftijd van 22,5 jaar. Volgens de Amerikaanse turnbond was het daarmee het oudste team sinds 1952.
Op haar 18de voorspelde Biles dat ze op haar 20ste waarschijnlijk met pensioen zou zijn. Negen jaar later, op haar 27ste, won ze haar drie olympische titels in Parijs. ‘Dat laat zien dat je op die leeftijd nog hartstikke goed kan zijn’, zegt Schmidt. ‘Misschien zelfs beter. Coaches zien nu ook in dat je op je zestiende nog niet perfect kan zijn.’
Zelf kent Schmidt zijn lichaam beter dan voorheen. Donderdag vierde hij zijn 29ste verjaardag. ‘Het wordt fysiek zwaarder naarmate je ouder wordt, maar je weet wel precies wat je nodig hebt. Je weet hoeveel je moet afvallen, wat je moet eten, dat je goed moet slapen. Je wordt daar slimmer in. Ook de band met je coach wordt beter, omdat je langer met elkaar werkt.’
Hij wil tenminste doorgaan tot het WK van 2026 in Rotterdam. Wat daarna komt, weet hij nog niet. Misschien begint hij een koffiezaak in zijn woonplaats Amsterdam.
Of Biles er over twee jaar bij is in Rotterdam, durft Schmidt niet te zeggen. Ook over de Spelen van Los Angeles in 2028 spreken de vrienden niet. De Texaanse heeft nog niet bekendgemaakt hoe lang ze nog wil doorgaan.
Na een korte nacht in Indianapolis, vertrekt het rondreizende circus van Biles alweer naar de volgende bestemming, de stad Louisville, maar twee uurtjes rijden.
Nog vier shows en Schmidt kan terug naar Nederland, waar hij zijn trainingen bij Pax in de Haarlemmermeer zal hervatten. ‘Ik heb mijn routines hier wel gemist’, zegt hij. ‘Gewoon even goed slapen. Ontbijten. Trainen. Die vastigheid ontbrak.’ Toch gaat hij met een volle rugzak aan mooie herinneringen naar huis. ‘Ik had dit voor geen goud willen missen.’
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant