De lezersbrieven, over de Amerikaanse verkiezingen, nostalgie, de krant lezen, klimaatdoden, burgerschapsonderwijs, de scheiding tussen kerk en Staat en de voorspelling over de Derde Wereldoorlog .
Het verloop van de Amerikaanse verkiezingen maakt eens te meer duidelijk dat veel verworvenheden in rap tempo verdwijnen en de democratische rechtsstaat wordt ondergraven. Dat een onbeschofte hork als Donald Trump kans maakt op het presidentschap van de Verenigde Staten is ongelooflijk en beangstigend.
Het toont aan dat beschaving en oprechtheid er niet meer toe doen als de gemanipuleerde werkelijkheid van de sociale media bepalend is geworden voor het denkniveau van een groot deel van de bevolking. Door een combinatie van verdraaid nieuws, een grote bek en een totaal gebrek aan integriteit en fatsoen komt diegene bovendrijven die de sociale media tot zijn belangrijkste communicatiemedium heeft gemaakt.
Geert Wilders, als groot Trump-fan, heeft het kunstje goed van hem afgekeken. Ook hij is groot geworden door zijn niet aflatende Twitterberichten en hij doet niet onder voor Trump in zijn grofheid en totaal gebrek aan respect voor anderen. Zo is Wilders ook goed in het selectief informeren van zijn volgers en het verdacht maken van anderen, waarbij hij geen onderscheid maakt tussen leden van de Tweede Kamer, kabinetsleden, rechters en willekeurige andere personen die iets anders vinden dan hij. Ook komt hij nergens op terug, ook al is hij ervoor veroordeeld. En net als Trump komt Wilders er steeds mee weg.
De les uit de VS leert dat als een volksmenner zoals Trump een grote mensenmassa heeft gehersenspoeld, hij zijn aanhang bijna niet meer kan kwijtraken. Vervang Trump door Wilders en je weet wat Nederland te wachten staat als niet tijdig een dam wordt opgeworpen tegen respectloos gedrag en de invloed van desinformatie en manipulatie.
Aat de Jong, Middelburg
Er is in de media heel veel te doen over de presidentsverkiezingen in Amerika. Maar waar was al die ophef toen hier een nieuwe Europese Commissie werd ingesteld onder leiding van Ursula von der Leyen? Dat is, vergeleken met al die tamtam rond de presidentsverkiezingen in Amerika, vrijwel geruisloos verlopen. Terwijl Ursula von der Leyen als onze Europese ‘president’ toch echt belangrijker is dan die hele president van Amerika.
Maaike van Gilst, Dieren
Kamala Harris belooft te luisteren, zelfs als je nooit op haar zou stemmen. Een nobel idee, uitgesproken op exact dezelfde plek waar Donald Trump op 6 januari 2021 zijn aanhangers tot opstand aanzette. Maar hoe betekenisvol is zo’n belofte in de politieke realiteit, waar luisteren al te vaak een façade is?
Politiek luisteren is een hoog spel. Harris schetst zichzelf als een baken van redelijkheid in een tijdperk van polarisatie. Ze presenteert haar boodschap als moreel verheven, een subtiele uitnodiging aan de Amerikaanse kiezer om haar als de beschaafde optie te zien.
Maar laten we eerlijk zijn: hoeveel politici luisteren werkelijk naar hen die hen uitdagen? Hoeveel mensen aan de macht vinden een tegengeluid echt interessant, behalve als instrument om zichzelf neer te zetten als de redelijke leider te midden van schreeuwers?
Deze belofte van Harris is misschien niets meer dan een elegante verpakking voor iets zeer conventioneels. Want wat stelt luisteren voor als er niets met die input gebeurt? Het klinkt goed, het leest goed, maar zonder tastbare actie blijft het een pr-stunt. Luisteren zonder verandering is stilstand, en in Washington is stilstand vaak precies waar men op inzet.
Danny Schram, Den Haag
Prachtige foto van Elon Musk voor de Amerikaanse vlag. Die foto doet denken aan de hoes van de single Born in the USA van Bruce Springsteen over het, betwistbare, voorrecht in de Verenigde Staten geboren te zijn.
Onder president Reagan waren de VS in 1984 verwikkeld in geheime oorlogen, die door veiligheidsadviseur Oliver North vanuit het Witte Huis en achter de rug van het Congres om werden gecoördineerd. Deze oorlogen werden met wapen- en drugshandel gefinancierd. Lastige pottenkijkers, zoals vier Ikon-journalisten, werden door Amerikaanse bondgenoten uit de weg geruimd.
Journalisten in Gaza, op de Westoever en in Libanon: met een president Trump lijkt, nu in het Midden-Oosten, de geschiedenis zich te gaan herhalen.
Martin Poot, Amersfoort
Met perverse prikkels proberen miljardairs als Elon Musk en Jeff Bezos de Amerikanen te beïnvloeden om op Donald Trump te stemmen, stelt Haro Kraak in zijn commentaar. Volgens The New York Times heeft het team van Kamala Harris de afgelopen weken driemaal zoveel uitgegeven aan advertenties en dergelijke als Trump.
Daar waar Musk open is over zijn donaties aan Trump, blijven de grootste donateurs van Harris verborgen, zij geven hun geld anoniem via politieke stichtingen. En miljardairs? Volgens zakenblad Forbes wordt Trump gesteund door 52 miljardairs, Harris door 83.
De berichtgeving rondom Trump en Harris is zo eenzijdig dat het een campagne voor laatstgenoemde lijkt te zijn.
Jan Rob Dijkstra, Winsum
Met instemming las ik het stuk over nostalgie in de politiek van Olaf Tempelman. De onderbuik regeert.
Het komt nooit meer goed
Het is gedaan, de woede woedt
Het volk, van raad en rede wars
Stampt zijn wij-zijn-tegenmars
Roert verongelijkt de trom
En blaat het onderbuikgegrom
Van een wolf in schapenvacht
Die in zijn rechtervuistje lacht
Een sterke man met rechte rug
Brengt het mythische verleden terug
Van geluk, toen nog gewoon
Van vreemde smetten schoon
Van samen voor ons eigen
En laat de rest de rambam krijgen
Wim Dijkhuizen, Scheveningen
Ik lees tegenwoordig de krant van achteren naar voren. Ik kijk naar de openingskop en begin dan achterin met het portret van een persoon. Vervolgens de ingezonden brieven. Daarna de puzzelpagina. Kruiswoordpuzzel oplossen. Tegen die tijd heb ik voldoende moed opgeraapt om de ellende wat betreft de (oorlogs)-handelingen van Israël, Amerika en ons volprezen kabinet te verwerken.
Ik vind de Volkskrant een fijne krant, wil niet zonder, maar het nieuws gaat me steeds meer tegenstaan. Jongeren worden somberder door sociale media; nou, deze oudere (71 jaar) door het wereldnieuws!
Pieter Langemeijer, Beekbergen
De rampzalige gebeurtenis in Valencia toont opnieuw dat een grote gedragsverandering van iedere aardbewoner noodzakelijk is om het tij van klimaatverandering te keren. Om die te bereiken, is het misschien een idee om op de voorpagina van de krant een tellerstand bij te houden van het aantal mensen dat mondiaal is omgekomen door klimaatgerelateerde rampen. Meteorologen geven bij iedere telling aan waarom er in dit specifieke geval sprake is van een klimaatramp. Een nieuw woord kan worden geïntroduceerd: klimaatdoden.
Ad van Nederpelt, Utrecht
Ik las het standpunt van docent Duits Erik Kuit over de verminderde aandacht voor Duits en Frans in de nieuwe onderwijsplannen, ten gunste van burgerschapsonderwijs. Hoewel zijn bezorgdheid begrijpelijk is, denk ik dat deze verschuiving juist waardevol kan zijn. In een tijd waarin kunstmatige intelligentie taalbarrières wegneemt en Engels alomtegenwoordig is, hoeft men geen Frans of Duits te spreken om goede banden met Duitsland en Frankrijk te onderhouden.
Als jongerencoach begeleid ik scholieren met motivatieproblemen en help ik hen met ‘leren leren’. Ik zie dagelijks hoe de versnippering in het curriculum hen belemmert de diepte in te gaan. Ze hobbelen van toets naar toets en leren vooral voor cijfers, niet voor inzicht of interesse. De tijd en ruimte om écht betrokken te raken bij de leerstof ontbreekt vaak.
Met meer aandacht voor burgerschap kunnen we jongeren juist voorbereiden op een complexe wereld vol maatschappelijke vraagstukken. Minder vakken betekent niet minder kwaliteit, maar juist meer ruimte voor verdieping, persoonlijke groei en betrokkenheid.
Mariette Suiker-Dietz, Hoofddorp
De Franse regering wil 5 euro toegang gaan vragen voor de Notre Dame in Parijs. Daar is de (katholieke) kerk mordicus tegen. Op de veelgeroemde scheiding van kerk en staat (laïcité) valt wel wat af te dingen; de staat (dus iedere belastingbetaler) is verantwoordelijk voor het onderhoud van de vijftigduizend gebouwen, van het kerkje hier in het dorp tot de Notre Dame, terwijl steeds minder gelovigen daar gebruik van maken.
Bij ons ging het dit jaar om één begrafenis en daarvoor, vier jaar geleden, een huwelijk. De restauratie kostte anderhalve ton. Die scheiding van kerk en staat is in Nederland beter geregeld.
Niek van Dijk, Mont Saint Jean (Frankrijk)
De laatste weken moet ik steeds denken aan het interview met oud-militair Ingo Piepers. Op basis van wetenschappelijk onderzoek voorspelde hij vier jaar geleden: ‘We staan aan de vooravond van de Derde Wereldoorlog.’ De voormalige officier van het Korps Mariniers baseerde zich op een wetenschappelijke analyse van alle oorlogen in de afgelopen vijfhonderd jaar waaraan een of meer grootmachten meededen. Zijn conclusie was dat er griezelige patronen te ontdekken waren. Wetmatigheden en dus voorspelbaarheid. Piepers was er in 2006 op gepromoveerd.
Hoon viel hem ten deel. Onheilsprofeet werd hij genoemd. En nee, hij heeft inderdaad geen gelijk gekregen. Of toch wel? Zouden we die ‘vooravond’ binnen het tijdsbestek van vijf eeuwen iets ruimer moeten interpreteren?
Wereldwijd is de spanning om te snijden. In Rusland is een levensgevaarlijke gek aan de macht, in Amerika straks mogelijk ook. Noord-Koreanen vechten voor de Russen in Oekraïne, misschien binnenkort wel tegen Zuid-Koreanen. Israël vermoordt op grote schaal landgenoten en wisselt ondertussen – over andere landen heen – raketten uit met Iran. Als gevolg van de klimaatcrisis raken steeds meer mensen op drift, waardoor overal brave burgers hun hoop op fascisten richten.
Zoals in 1914 één kogel genoeg was voor een vierjarige oorlog met 15 tot 20 miljoen doden, hoeft er nu ook maar iets te gebeuren of de hele boel explodeert.
Wellicht kunnen we binnenkort vaststellen dat Ingo Piepers er hoogstens een paar jaar naast heeft gezeten. Een gruwelijk vooruitzicht.
Peter van der Maat, oud-hoofdredacteur Netwerk, Baambrugge
Wilt u reageren op een brief of een artikel? Stuur dan een brief (maximaal 200 woorden) naar brieven@volkskrant.nl
Het belangrijkst is dat een brief helder en duidelijk is. Wie een origineel en nog niet eerder verwoord standpunt naar voren brengt, maakt grotere kans te worden gepubliceerd. Een brief die mooi en prikkelend is geschreven, heeft ook een streepje voor. Kritiek op de Volkskrant wordt vaak gepubliceerd, op-de-man-gespeelde kritiek op personen plaatsen we liever niet.
Iedere brief wordt gelezen door een team van ervaren opinieredacteuren en krijgt een kans. En wekelijks worden ongeveer vijftig brieven geselecteerd. Over de uitslag kan helaas niet worden gecorrespondeerd. Wij zijn er trots op dat onze lezers mooie en goede brieven schrijven, waarvan we elke dag een levendige rubriek kunnen samenstellen.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant