Met luchtaanvallen op tientallen filialen lijkt Israël de zogenoemde Hezbollah-bank in Libanon te hebben vernietigd. Volgens Israël beheert de instelling de financiën van de sjiitische militanten. Voor honderdduizenden Libanese burger was het een reddingsboei in economische crises.
Op sociale media gaan beelden rond van uitslaande branden in twee vestigingen van Al-Qard Al-Hassan (AQAH) en van een instortend flatgebouw waarin een derde filiaal was gevestigd. Het Israëlische leger zegt zondagavond dertig locaties van de financiële instelling te hebben bestookt. Ook de Libanese staatsmedia meldden aanvallen op tientallen filialen in het zuiden van de hoofdstad Beiroet, in Zuid-Libanon en in de oostelijk gelegen Bekaa-vallei.
Israël heeft de strijd tegen Hezbollah afgelopen dagen opgevoerd. Het doel is nu breder dan de militaire infrastructuur: ook het geld van Hezbollah moet worden vernietigd. Een dag na de luchtaanvallen voegde defensieminister Yoav Gallant de financiële instelling toe aan de lijst van terroristische instellingen. Daarmee is AQAH een belangrijk doelwit voor Israël.
Al-Qard Al-Hassan werd in 1983, te midden van de Libanese burgeroorlog, opgericht als liefdadigheidsorganisatie. De naam betekent zoiets als ‘vriendelijke lening’ en verwijst naar het doel van de instelling: geld uitlenen volgens islamitische principes, dus zonder rente. Maha Yahya, directeur van het Carnegie Middle East Center, omschrijft het als een instituut voor microfinanciering, gemodelleerd naar de Nobelprijs-winnende Grameen Bank in Bangladesh.
De bijna gelijktijdige oprichting van AQAH en Hezbollah is geen toeval. Beide organisaties leunen in grote mate op financiële steun uit Iran en komen op voor de sjiitische gemeenschap in Libanon. Vaak wordt vergeten dat Hezbollah veel meer is dan een militante beweging. De organisatie is ook een politieke partij en doet veel sociaal werk, waaronder het runnen van ziekenhuizen en scholen.
AQAH richtte zich in de beginjaren op armen uit de sjiitische gemeenschap, mensen die anders nooit een lening zouden kunnen krijgen. Vrouwen konden bijvoorbeeld sieraden of andere waardevolle bezittingen in onderpand geven voor een kleine lening om een bakkerij of kleermakerij te starten.
Inmiddels telt AQAH meer dan 30 vestigingen verspreid over Libanon. Het is de grootste microkredietverstrekker van het land, maar heeft ook reguliere bankzaken zoals spaarrekeningen. De cliëntèle is de afgelopen jaren verbreed. In 2019 ging de Libanese staat praktisch failliet en stortte de traditionele bankensector in. Sindsdien kunnen spaarders niet of nauwelijks bij hun geld. Steeds meer mensen uit andere dan sjiitische bevolkingsgroepen hebben daardoor hun toevlucht gezocht bij AQAH.
Voorafgaand aan de luchtaanvallen van zondag waarschuwde Israël mensen om de AQAH-vestigingen te verlaten. Een hooggeplaatste functionaris noemde het ‘de economische bolwerken’ van Hezbollah. Volgens de VS en Israël beheert de organisatie in het geheim de financiën van Hezbollah. Het zou gaan om honderden miljoenen aan Iraans geld dat de organisatie gebruikt om wapens te kopen en strijders uit te betalen. De VS stelden in 2007 al sancties in tegen de instelling.
De microkredieten zijn volgens Israël slechts een dekmantel. Tegelijkertijd erkende dezelfde functionaris dat honderdduizenden Libanese burgers AQAH daadwerkelijk gebruiken voor bankzaken. Bijkomend doel van de luchtaanvallen was om het bestaande vertrouwen van de sjiitische bevolking in AQAH te ondermijnen en het vertrouwen in Hezbollah verder uit te hollen.
De precieze schade van de luchtaanvallen is niet bekend. De getroffen filialen, vaak gevestigd in winkelgebieden waar ook veel mensen wonen, bewaarden vermoedelijk geld en de waardevolle eigendommen die door klanten als onderpand waren gegeven. Volgens de Israëlische legerwoordvoerder Daniel Hagari werd een kluis met ‘tientallen miljoenen dollars’ vernietigd.
Experts verwachten dat de impact voor Hezbollah zal meevallen, omdat Iran – als belangrijkste sponsor – de financiën snel weer kan aanvullen. Dit geldt niet voor de Libanese bevolking die al decennia in economische crises leeft. ‘Dit gaat Hezbollah waarschijnlijk geen pijn doen, maar Libanezen wel’, aldus Makram Ouasis, directeur van het Libanese Centrum voor Beleidsstudies, in The New York Times.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant