De inwoners van de Canarische eilanden gingen zondag opnieuw de straat – en de stranden – op om te protesteren tegen het massatoerisme. ‘Het geld stroomt binnen, maar wij blijven even arm.’
is buitenlandredacteur van de Volkskrant. Ze schrijft over het Middellandse Zeegebied en migratie.
‘Toerisme is kolonialisme!’ De leus klinkt duidelijk hoorbaar door een megafoon, terwijl een lange stoet demonstranten over de wandelpromenade langs zee trekt. In een all-inclusivehotel in Maspalomas (Gran Canaria) komen de vakantiegangers nieuwsgierig uit hun ligstoelen. Ze hangen in zwemkleding over de reling, om te zien wat er gaande is.
Twee parallelle werelden zijn het, strikt van elkaar gescheiden door stekelige beplanting en een kordon politieagenten. De toeristen, die zich oefenen in zorgeloosheid. En de bewoners van de Canarische eilanden, die hier juist zijn om hun bezorgdheid te uiten.
‘We hebben niets tegen de toeristen als personen, dat zijn ook gewoon werkende mensen’, verduidelijkt Johan Aide (32), die een kartonnen bord omhoog steekt met de tekst ‘Canarische eilanden, een koloniaal paradijs’.
‘Het probleem is dat het toeristische model drijft op exploitatie’, vervolgt hij. ‘Ieder jaar komt er een nieuw recordaantal toeristen naar de Canarische eilanden, maar wij als inwoners profiteren daar niet van. Wij blijven nog steeds even arm. De huizen op deze eilanden worden ingezet voor de vakantieverhuur, en voor ons is er nauwelijks iets betaalbaars te vinden.’
Precies een halfjaar geleden waren er ook demonstraties tegen het massatoerisme op de Canarische eilanden. Later kregen de protesten navolging in de rest van Spanje, onder andere in Barcelona, Málaga, op Mallorca en Ibiza.
Een eiland is een wereld in het klein – misschien dat het daardoor eerder duidelijk wordt dat er iets niet klopt. De grote uitgaven door de toeristen versus de armoede onder de inwoners. De bevloeiing van de golfvelden versus de waterafsluitingen bij de mensen thuis. Het verrijzen van nieuwe hotels versus het gebrek aan woonappartementen.
En dus gaan tienduizend mensen zondag opnieuw de straat op. Ze zijn met minder dan een halfjaar geleden, toen 57 duizend Canariërs zich aansloten bij de demonstraties. Maar daar staat tegenover dat de deelnemers deze keer verder moeten reizen: ze verzamelen zich nu bij de stranden in de toeristenoorden, niet in de hoofdsteden zoals de vorige keer.
De demonstranten hebben een aantal concrete eisen. Ze willen dat er geen nieuwe vakantiewoningen en hotelkamers bij komen. Daarnaast vragen ze om strengere regels voor buitenlanders die op de Canarische eilanden een huis willen kopen. Verder moet er een ‘ecotaks’ worden geheven.
Ook Juana Lorda (46) en Sandra Segura (52), twee vriendinnen die meelopen in de demonstratie, noemen het massatoerisme ronduit kolonialisme. ‘Zeker, want kolonialisme betekent dat natuurlijke hulpbronnen worden geëxploiteerd en de bevolking tot slaaf gemaakt’, zegt Juana.
‘Dat is precies wat hier gebeurt. Het geld verdwijnt grotendeels naar buitenlandse bedrijven. Veel toeristen komen met een all-inclusivereis en geven buiten hun hotel weinig uit. En de betere functies gaan vaak naar buitenlanders, terwijl de Spanjaarden flutbaantjes zoals ober of schoonmaker doen.’
Uit de rugzak van Sandra steekt een bord waarop staat dat 242 Canarische plant- en diersoorten met uitsterven worden bedreigd, een aantal dat onlangs door wetenschappers werd berekend. Doordat de eilanden zo afgelegen liggen, zijn er veel aparte soorten ontstaan. ‘De Canarische reuzenhagedis heeft het bijvoorbeeld erg moeilijk, ook door allerlei bouwactiviteiten’, zegt ze. Dan loopt ze weer verder, blazend op een fluitje.
De demonstraties door de Canariërs halen tot nu toe niet veel uit. Volgens officiële schattingen zullen er dit jaar 18 miljoen toeristen naar de eilanden komen – weer een nieuw record. De regiopresident van de Canarische eilanden, Fernando Clavijo, zei afgelopen woensdag weliswaar dat ‘er dingen zijn die niet goed gaan’, maar vroeg zich ook af wat er moest veranderen, in een regio die ‘niet kan leven van iets anders’ dan toerisme.
En op de kartonnen borden die de demonstranten meedragen mag dan staan ‘guiri, go home’ – ‘noorderling, ga naar huis’ – ook de toeristen zelf lijken voorlopig niet geneigd hun reisgedrag aan te passen.
‘Het is pas de eerste keer dat we zoiets zien’, relativeert Paul Hilbers, die met zijn vrouw Claudia regelmatig op vakantie gaat naar Gran Canaria. ‘Wij worden in de restaurants hier aan de boulevard steeds weer enthousiast begroet. Die mensen zijn blij om ons te zien.’
Toch vindt het echtpaar uit Wijk aan Zee het ‘begrijpelijk’ dat sommige Canariërs demonstreren. ‘We hebben gezien hoe er in Maspalomas steeds meer hotels zijn bijgebouwd’, zeggen ze. ‘Het land wordt hier in gebruik genomen, tegelijkertijd krijgt de lokale Spanjaard daar niet veel voor terug. Zij kunnen het zich misschien niet eens veroorloven in de restaurants of hotels hier te komen.’
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant